Bugungi O'zbekiston - rus tilida yangi gazeta chiqayapti


O`zbekiston matbuoti yaqindan rus tilida chop etiluvchi “Uzbekistan Today”, ya’ni “Bugungi O’zbekiston” ijtimoiy-siyosiy gazetasi bilan boyidi. Mustaqil jurnalistlar nazarida matbuotda o`zbek tilining axborot tili sifatidagi o’rni pasaymoqda.

Mustaqil jurnalistlar bildirayotgan bu fikrlar so`nggi paytda O`zbekistonda rus tilidagi axborot vositalarining ko`payishi bilan bog'liq.

Shu kunlarda Rossiya jamoatchilik televideniyesi O`zbekistonda rasman faoliyat boshlashga tayyorgarlik ko’rmoqda. Mustaqil jurnalistlarning nazarida rusiyzabon axborot vositalari yetarli bo`lgan bir paytda bu mamlakat milliy jurnalistikasining rivojiga jiddiy ta'sir o`tkazishi mumkin.

O`zbekiston Aloqa va Axborotlashtirish Agentligi xabariga ko`ra, Rossiyaning birinchi jamoatchilik kanali bu borada muzokara boshlagan, biroq hozircha tafsilotlar noma`lum.

Mustaqil jurnalistlarning xavotiri o`rinsiz degan fikrlar ham mavjud.

O`zbekiston Jurnalistlar ijodiy uyushmasi raisi Sherzod G`ulomovning aytishicha, nashrlar qancha ko`p bo`lsa, shuncha yaxshi – matbuotda raqobat bo`lishi kerak.

“Bular sonining ko`payishi, albatta, ijobiy raqobatga olib keladi, raqobat bor joyda yutuq bo`ladi,” - deydi Sherzod G`ulomov.

Jurnalist Dilmurod Sayid rus tilidagi axborot vositalari bir tomondan o`zbek jurnalistlari uchun o`rnak, namuna bo`lishi ham mumkin degan umidda.

“Ya’ni xohlaymizmi, xohlamaymizmi Rossiya televideniyesi hukumat bilan kelishilgan holda rasmiy kirib keladimi yoki kabel kanallari orqali norasmiy kirib keladimi, O`zbekiston televideniyesini siqib chetga chiqarib qo`ygan. Xullas, O`zbekiston xalqi emas, hukumati manfatiga zid ko`rsatuvlar qilgan har qanday davlat televideniyesi bilan shartnoma istalgan vaqtda bekor qilinishi mumkin”, - deydi Dilmurod Sayid.

Mustaqil jurnalistlar fikricha, milliy matbuot shakllanishiga to`sqinlik qilayotgan omillardan biri, avvalo, so`z erkinligining bo`gilayotganidir. O`zbekistonda tobora qulay o’rnashib olayotgan ruscha axborot vositalari milliy jurnalitikani e’tibordan chetda qoldiradigan yana bir omil bo`lishi mumkin.

Mamlakat yoshlari masalaning shu jihatiga ahamiyat berib, matbuot bundan xulosa qilishi mumkin deb o’ylaydilar.

Yoshlar Rossiya matbuoti O`zbekiston hayotiga doir oshkora ma`lumot berishiga shubha bilan qarashadi. Shu bilan birga, O`zbekistondagi voqealarni ochiq yorituvchi xorij axborot vositalarining mamlakatdan chiqarilishiga munosabat bildirishni istashmaydi.

Jurnalist Bahodir Eliboyev so’zlariga ko`ra, masalaning mafkuraviy ahamiyatga molik tomoni ham bor:

“Xalqimiz hozir OAVga ishonmaydi. Axborotga chanqoq xalqqa rus informatsiyasini berish orqali 26 million odamda qanday mafkura shakllantirishmoqchi, men hayronman. Darhaqiqat, bizga demokratroq OAV kerak bo`lsa, unda BBC, “Ozodlik” kabi xorij radio byurolarini yopish kerak emasdi. Agar ular ham yoqmaydigan, boshqa mafkurani tashiydigan bo`lsa, unda o`zimizning matbuotni demokratik darajaga chiqarish mumkin edi. Ularda o`z mafkurasini ifodalovchi Leontyev, Pozdner kabi jurnalistlar bor. Rossiya ular orqali o`zini to'g'ri ish qilayotganligiga sekin-sekin ommani ko`niktirib boradi. Qarabsizki, yana o`sha qullikka qaytish boshlanadi, rus tili, rus maktablari rivojlanadi, odamlar rus tilida axborot eshitishni afzal bilishadi,” - deydi Eliboyev.

Mustaqil jurnalistlarning ta’kidlashicha, agar milliy matbuot erkin bo’lganda edi, bu kabi holatlar matbuotning rivojiga turtki berishi mumkin edi. Hozirgi vaziyatda esa buning aksini ko’rish mumkin.

XS
SM
MD
LG