Payshanba, 23-oktyabr, 2014 Toshkent vaqti: 03:20

Xalqaro

Eron Afg'onistonda o'z ta'sirini oshirishga urinmoqda

Eronning Islomiy Ozod universiteti Kobulda o'z filialini ochgan.
Eronning Islomiy Ozod universiteti Kobulda o'z filialini ochgan.
Amerika Ovozi
AQSh harbiy kuchlarining Afg’onistonni tark etish muddati yaqinlashar ekan, Amerikaning 2014-yildan so’ng bu o’lkadagi roli qanday bo’lishi muhokamada. Ayni paytda Afg’onistonga qo’shni Eronning hududda o’z ta’sirini oshirishga urinayotgani haqida ma’lumotlar bor.
­­­­­­­­­­­­­­­­­­­­­­­­

Kobul shahrining Dorul Omon ko’chasida katta bir masjid bor. Uning ortidagi bir necha binoda Xotamul Nabiyin Islom universiteti, madrasa hamda talabalar yotoqxonasi joylashgan. Shia mazhabi ta’limini beradigan mazkur o’quv dargohlari Eron tomonidan moliyalanadi.
 
Kobul g’arbidagi mahallalarda, asosan, shia afg’onlar istiqomat qiladi. Ularning aksariyati Tolibon rejimi qulagandan so’ng Erondan qaytib kelgan qochqinlar. 1979-yilgi Eron islomiy inqilobi yetakchisi Imom Xo’mayniy nomidagi jamg’arma bu yerda muhtojlarga moddiy yordam beradi. Shu atrofdagi Dashti Barchi mahallasida ham shialar yashaydi. Ular aholisi, asosan, sunniylar bo’lgan Afg’onistonda diniy ozchilik hisoblanadi.
 
Sobiq diplomat va siyosiy tahlilchi Ahmad Saidiy fikricha, Eronning ta’siri mamlakatda tobora ko’proq ko’zga tashlanmoqda.

“Afg’oniston Eron ta’siri qamalida. Hozir Eronga moyil oltida telekanal, 21 ta radio va ko’plab nashrlar faoliyat olib bormoqda. Qurolli kurashdan ko’ra ma’naviy jang muhimroq ekanini ular yaxshi biladi”, - deydi afg’onistonlik tahlilchi.
 
Yana bir ekspert Xolid Maftunning aytishicha, Eron strategiyasi oz sonli shialarni o’z tomoniga og’dirib, mamlakatda AQSh va G’arb ta’sirini yengishga qaratilgan.
 
“Ularning uzoq muddatli rejasi Eron rejimi va madaniyatini targ’ib qiluvchi odamlarni tarbiyalash. Qisqa va o’rta muddatli maqsadi esa Afg’onistondagi AQSh harbiy kuchlariga zarar yetkazish”, - deydi Maftun.
 
Bu, tabiiyki, Vashingtonni tashvishga soladi. Iroqda AQSh kuchlari mamlakatni tark etishi bilan eronparast guruhlarning hukumatga kelgani ularga yaxshi saboq bo’ldi.
 
Ayni paytda Eron va Afg’oniston o’rtasida munosabatning bo’lishi tabiiy. Urush paytida milliondan ortiq afg’on Erondan boshpana topdi.  Uzoq yillar u yerda yashagan qochoqlar bugun Afg’onistonga qaytmoqda. Ayrimlari o’zlari bilan Eron madaniyati va diniy e’tiqodini ham olib kelmoqda.
 
Afg’oniston-Eron chegarasi deyarli 950 kilometr bo’lib, suv va havodek zarur yonilg’i mahsulotlari Afg’onistonga Erondan ana shu chegara orqali kirib keladi. Eron har yili salkam ikki milliard dollarlik tovar sotadi.

Afg’oniston Tashqi ishlar vazirining sobiq maslahatchisi Dovud Moradian Eronning Afg’onistondagi maqsadlarini uchga bo’ladi.
 
“Tabiiy manfaatlarga ega Eron bor. Ideologik mafkurasini sotishga urinayotgan Eron bor. Shuningdek, bu davlat diniy maqsadlarga ham ega. Shulardan ikkitasi Afg’oniston uchun muammo tug’diryapti”, - deydi Moradiyan.
 
Sobiq afg’on harbiysi va razvedkachisi Javed Ko’histoniyga ko’ra, Kobul va Vashington o’rtasida davom etayotgan muzokaralarda Afg’onistonning Eron va Pokiston bilan munosabatlari ham tilga olinadi.
Mazkur forum yopiq.
Izohlar
     
Mazkur forumda izohlar yo'q, siz boshlab bering
JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
Karter prezidentligi haqida kitob va spektakl - Thirteen Days in Septemberi
|| 0:00:00
...
 
🔇
X
22.10.2014 11:59
1978-yilda prezident Jimmi Karter vositachiligida Isroil va Misr tinchlik bitimi imzolagan. Biroq bu muvaffaqiyatga Tehrondagi mashmasha soya solgan. Islomiy inqilobchilar Amerika diplomatlari garovga olib, ularni bir yildan uzoq paytda asir sifatida ushlab o'tirgan.

KUNDALIK ESHITTIRISH

JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
  • Ottava

  • Ottava

  • Ottava

  • Ottava

  • Ottava

  • Ottava

  • Ottava

  • Ottava

  • Ottava

  • Ottava

Fotogalereya

Fotogalereya Kanada parlamentida otishma, Ottavadan suratlar

Kanada poytaxtida urush qahramonlariga qo'yilgan yodgorlik oldida turgan askar otib ketilgan. Bu inshoot yaqinidagi parlament binosi ham xavf ostida degan ogohlantirishdan keyin evakuatsiya ishlari boshlangan. Harbiy soqchini nishonga olgan shaxs parlament tomon qochdi, deydi guvohlar. Imoratdan o'q ovozlari eshitilgan. Askarni otgan odam politsiya o'qidan o'lgan. Yaralangan askar ham kasalxonada jon bergan.
Fotogalereya

Fotogalereya Joko Vidodo, Indoneziya prezidenti qasamyod keltirdi

Indoneziyaning yangi rahbari, armiya yoki siyosiy elitaga aloqasi bo'lmagan, oddiy xalqdan chiqqan Joko Vidodo qasamyod keltirdi. 53 yoshli arbobni fuqaro Jokovi deb biladi, o'tmishda uy jihozlari sotib kun ko'rgan. Jakarta meri lavozimida islohotchi sifatida tanilgan.
Fotogalereya

Fotogalereya Kobanida janglar davom etmoqda - 20-oktabr, 2014-yil

Suriyaning Turkiya chegarasi yaqinidagi Kobani shahrida kurdlar va "Islomiy davlat" jangarilari o'rtasida kurash davom etmoqda. Turkiya Tashqi ishlar vaziri Mevlut Chavusho'g'lining aytishicha, Iroq kurdlarining "Islomiy davlat"ga qarshi kurashda Suriya kurdlariga ko'mak berish uchun Turkiya orqali chegarani kesib o'tishiga ruxsat berilmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Gonkongda minglab namoyishchilar politsiya bilan yuzma-yuz, tarqalmoqchi emas

Bu yoshlar Gonkongda demokratik saylovlar talab qilmoqda. Pekin siyosatini qoralab, rahbarni mahalliy xalqning o'zi tanlashi shart, deydi ular. Talabalar chodirlar qurib olgan, shu yerda tunashayapti. Maqsad tinchlik, deydi ular, "hukumat bizning dardimizni eshitsin". Pekin nazarida ularning talabi asossiz.
Fotogalereya

Fotogalereya Kobani uchun janglar davom etmoqda

Suriyaning Kobani shahrida "Islomiy davlat" va kurd jangchilari o'rtasida qonli janglar davom etmoqda. Tinch aholining katta qismi qo'shni Turkiyaga qochib o'tgan.
Fotogalereya

Fotogalereya AQShda Ebola bilan xastalanganlar soni ikkitaga yetdi

O'tgan hafta AQShning Texas shtati kasalxonasida bir bemor Ebola virusidan vafot etgan edi. Unga qaragan ikki hamshira ham virusni yuqtirgani aniqlandi. Ayni paytda dunyo bo'ylab kasallikka qarshi kurash choralari kuchaytirilmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Kobani shahri uchun janglar avjida, Suriya

Suriyaning Turkiya bilan chegaradosh Kobani shahri "Islomiy davlat" bilan olishmoqda. Amerika havo hujumlari orqali kurd jangchilariga ko'maklashmoqda. Turkiya bu urushga aralashmoqchi emas, lekin "Islomiy davlat" ga qarshi AQSh boshliq xalqaro koalitsiyaga kirgan.
Fotogalereya

Fotogalereya Shimoliy Koreya rahbari ommaga ko'rindi

Ikki oydan beri jamoatchilikka ko'rinmagan Kim Chen Unning yangi suratlari paydo bo'ldi. Ularni Shimoliy Koreya Markaziy Axborot Agentligi tarqatmoqda.

Interaktiv

SAYTGA KIRISHNING XAVFSIZ YO’LI