Juma, 19-sentyabr, 2014 Toshkent vaqti: 14:46

AQSh-Markaziy Osiyo

Prezidentimiz Markaziy Osiyoga borsin, deydi amerikalik ekspertlar

Prezident Barak Obama Afg'onistonda, 1-may, 2012
Prezident Barak Obama Afg'onistonda, 1-may, 2012
Yaqinda Kongress huzurida Markaziy Osiyo xususida o’z mulohazalarini bildirgan ekspertlar nazarida, Vashington bu mintaqada faol harakat qilishi, har bir mamlakat bilan serqirra hamkorlikni yo’lga qo’yishi zarur. Strategik nuqtai-nazardan juda orqada qolib ketganmiz, deya tahlil qiladi bu olimlar.

Vakillar Palatasining Tashqi aloqalar qo’mitasida yangragan bayonotlar

Enders Uimbush (Wimbush) yaqingacha AQSh Xalqaro Teleradio Kengashi a’zosi edi. “Amerika Ovozi” va “Ozodlik” singari axborot vositalari bu agentlikning bir qismi. Uimbush hozirda Marshall Jamg’armasida siyosiy tahlil bo’limi rahbari. Kongress a’zolariga Markaziy Osiyo yuzasidan maslahat berib kelayotgan ziyolilardan.
 
Uning fikricha, AQSh qisqa muddatli maqsadlar ketidan chopib, ko’p hollarda katta imkoniyatlarni boy beradi. Manfaat ustida qayg’urganda, biz bilan hamkorlik qilishga shay tomonning manfaatlarini ham yodda tutish, ularning asl maqsadi va bugungi qiyinchiliklarini unutmaslik kerak, deydi u. Markaziy Osiyoga nisbatan Amerika olib borayotgan siyosat mana shu xato yondashuvni aks ettiradi. Mintaqa Xitoy, Rossiya, Turkiya, Eron, Pokiston va Hindiston orasidagi bag’oyat muhim bir hudud. Amerikaga tamoman tashqi, zarur bo’lganda kelib ishini bitirishga harakat qiladigan kuch sifatida qarashadi. Vashington region davlatlarini yaqin hamkor bo’lamiz deya ishontira olishi kerak, ana shundagina biror ijobiy o’zgarish yo’lida hissa qo’sha olishimiz mumkin, deydi Uimbush. 
 
O’zbekiston singari davlat bilan Afg’oniston sabab hamkorlik yaxshilangani sir emas, deydi amerikalik olimlar. Ishim bitdi, eshagim loydan o’tdi qabilida ish tutsak, ertaga biror muammo chiqqanida yana ishni boshidan yo’lga qo’yishga to’g’ri keladi.
 
Ariel Koen (Cohen) Vashingtonda “Heritage” Jamg’armasi deb nomlangan, konservativ siyosatni olg’a suruvchi ilmiy maskanda Yevrosiyo va energetika masalalarida izlanadi. Uning tahlilicha, Amerika mintaqa tabiiy boyliklarini jahon bozoriga osonroq va arzonroq yo’l bilan chiqarishda, yillar o’tibdiki, konkret yordam taklif qila olmadi. Bugun bu ishni Xitoy eplayapti.

AQSh Kongressi, VashingtonAQSh Kongressi, Vashington
x
AQSh Kongressi, Vashington
AQSh Kongressi, Vashington
Vashington biz faqat hamkormiz, o’yin o’ynamaymiz deb orqada qolib ketdi, deydi u. Amerika istasa, xavfsizlik, iqtisod, demokratiya va boshqaruv bobida birdek muhim rol o’ynay oladi, lekin buning uchun siyosiy iroda yetishmaydi, deydi olim.

Mintaqada, xususan O’zbekiston, Tojikiston va Turkmanistonda siyosiy organlar yaxshi shakllanmagan, juda zaif.

Amerika shu borada ulkan yordam ko’rsata oladi, ammo muzokaralarda bu deyarli tilga olinmaydigan mavzu, deydi Koen.

Amerikalik ekspertlar Markaziy Osiyo juda muhim deydi/Navbahor Imamova
Amerikalik ekspertlar Markaziy Osiyo juda muhim deydi/Navbahor Imamovai
|| 0:00:00
...
 
🔇
X


Shu kungacha AQShning biror prezidenti shu kungacha mintaqaga bormagan. Borishga fursat yetdi.
Ross Uilson (Wilson) Turkiyada elchilik qilgan va Yevropada Xavfsizlik va Hamkorlik Tashkilotida yuqori lavozimlarda ishlagan. 

Bugungi kunda u Vashingtondagi Atlantika Kengashi nomli siyosiy tahlil markazida Yevrosiyo bo’limi rahbari.

Uilson besh konkret taklif bilan chiqmoqda:
  1. Obama ma’muriyati har bir davlat bilan boshlagan yillik maslahatlashuvini davom ettirsin. Faqat xavfsizlik va harbiy emas, huquq va taraqqiyot mavzulariga ko’proq e’tibor qarating. Shu kungacha AQShning biror prezidenti mintaqaga bormagan. Borishga fursat yetdi.
  2. Elchilarning roli va vakolatini oshirish kerak. Shuningdek, Oq Uyda Milliy Xavfsizlik Kengashi qoshida Markaziy Osiyo bilan shug’ullanadigan alohida bir idora ochib, maxsus direktor tayinlash kerak. Hozir bu ish Rossiya uchun mas’ul kishining bo’ynida. Bu xato.
  3. Demokratiya, inson huquqlari va qonun ustuvorligi targ’ibotini kuchaytirishda savdo va sarmoya singari instrumentlardan foydalanish kerak. Samarali biznes va daromad oshkoralik talab qiladi. Chegaralarni ochish, transport va boshqa aloqalarni yaxshilash, axborot oqimini erkinlashtirish singari talablar qo’yadi. Amerika mana shu jihatlarni hisobga olgan holda, yangi strategiya tuzishi kerak.
  4. Yangi Ipak Yo’li deb gap sotishni bas qilib, agar bu loyiha jiddiy bo’lsa, uni amalga oshirish uchun prezident maxsus elchi tayinlasin. Rossiya, Xitoy, Yevropa Ittifoqi va xalqaro moliyaviy tashkilotlarni bir davraga to’plab, yangi savdo yo’llarini joriy etish va mavjud yo’nalishlarni rivojlantirish uchun nima qilish kerakligi haqida o’ylasin.
  5. Yevropada Xavfsizlik va Hamkorlik Tashkiloti Markaziy Osiyodagi nufuzini oshirish va AQSh bu borada yordam berishi kerak. Faqat kuzatuvchilik qilmay, bu organ elatlararo mojarolarning oldini olish, iqtisodiy hamkorlik, qoradori savdosiga qarshi kurash va boshqa sohalarda jonbozlik ko’rsatsin, odamlar uning foydasini ko’rsin.
Ross Uilson yana bir muhim faktga e’tibor qaratadi: Amerika Markaziy Osiyo taraqqiyoti uchun juda oz mablag’ sarflamoqda. 

Sabablar tushunarli, deydi keksa diplomat, lekin Afg’onistonda milliardlab dollar xarajat qilayotgan ekanmiz, qo’shni mintaqa rivoji uchun sal ko’proq pul ajratsak bo’lmaydimi, ayniqsa AQSh o’zi yuritadigan dasturlarga? 2002-yilda Vashington bu maqsadda 328 million dollar ajratgan. Oradan 10 yil o’tib, kelasi yil uchun hozir ma’muriyat Kongressdan atigi 96 million dollar so’ramoqda. Hamma narsa moliyaga borib taqalar ekan, qonunchilar mintaqada faolroq harakat qilaylik deb bong urishdan oldin hisob-kitobga bir qarab chiqsin, deydi u.

Kongress: Markaziy Osiyoda huquq va demokratiya targ'ibotini oshirish kerak/US-Central Asiai
|| 0:00:00
X
29.07.2012 03:30
Yaqinda AQSh Kongressi Vakillar Palatasining Tashqi aloqalar bo'yicha qo'mitasi vakillari Markaziy Osiyo bo'ylab safarda bo'ldi. Respublikachi kongressmen Den Berton (Dan Burton) boshliq delegatsiya Qozog'iston, Qirg'iziston, Tojikiston va O'zbekistonda prezident va vazirlar bilan uchrashdi. Aloqalarda Afg'onistondagi vaziyat, urushni tugatish rejasi va mintaqa davlatlari bilan bu borada ishlash asosiy o'rinda. Lekin qonunchilar va diplomatlarning qayd etishicha, inson huquqlari va demokratiya targ'iboti, shuningdek, biznes va iqtisodiy hamkorlik ham chetda qolmayapti. Kongressda kechgan muhokamadan Navbahor Imamova hikoya qiladi.
Mazkur forum yopiq.
Izohlar
     
Mazkur forumda izohlar yo'q, siz boshlab bering
JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
Oy zabt etilganidan 45 yil o'tib... 45 years since lunar landingi
X
19.09.2014 05:47
45 yil oldin iyul oyida odamzot ilk bor Oyga qadam qo’ydi. Amerika va Sovet Ittifoqi o’rtasida fazoviy raqobat ayni qizigan davrlar edi. Bugun siyosiy manzara o’zgacha va kosmik izlanishlar tabiati ham o’zgargan.

KUNDALIK ESHITTIRISH

JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
  • Secretary of State John Kerry testifies at a Senate Foreign Relations Committee hearing on "U.S. Strategy to Defeat the Islamic State in Iraq and the Levant" on Capitol Hill in Washington September 17, 2014. REUTERS/Joshua Roberts (UNITED STATES -
  • Ryan Randall plays the bagpipes outside a voting station in Edinburgh, Scotland. Scotland votes whether or not to end the 307-year-old union with the rest of the United Kingdom.
  • French President Francois Hollande speaks at a news conference at the Elysee Palace in Paris.
  • An aide helps Chinese President Xi Jinping tie his shoe after visiting Rajghat, the memorial to India's independence leader Mohandas Gandhi, in New Delhi, India. President Xi's wife is pictured with his wife, Peng Liyuan. 
  • Tibetan exiles are detained by police during a protest outside of a meeting between visiting Chinese President Xi Jinping and Indian Prime Minister Narendra Modi in New Delhi, India.
  • A man looks for survivors under the rubble of collapsed buildings after what activists said was a vacuum bomb dropped by forces of Syria's President Bashar al-Assad on Maarat Al-Nouman, south of Idlib.
  • Pennsylvania State Police salute outside St. Peters' Cathedral in Scranton, Pennsylvania, USA, as the casket for State Police Corporal Bryon Dickson, 38, is carried into the cathedral for his funeral service. The suspected shooter in the attack last week that killed Dickson and seriously wounded another person, is a member of a group that re-enacts the Cold War, state police said.
  • A man runs through burning charcoal without shoes as he participates in a tradition called "Lianhuo", or "fire walking", in Pan'an county, Zhejiang province, China.
  • Residents recover pieces of wood after high waves dragged their beach stalls into the sea in Coyuca de Benitez, on the outskirts of Acapulco, Mexico. Tropical Storm Polo is forecast to become a hurricane off Mexico's Pacific Coast, the U.S. National Hurricane Center said, just days after a large storm hit the Baja California peninsula.
  • Bible Lands Museum director Amanda Weiss (R) holds an ancient Siddur, or Jewish prayer book, as she puts it on display at the museum in Jerusalem. Dating back some 1,200 years, the 9th-century A.D. Siddur is the oldest Jewish prayer book known to exist. Originating in the Middle East, it contains around 50 pages written in Hebrew.
  • Baby Hamadryas baboons reach for milk bottles as a zookeeper feeds them at a zoo in Hangzhou, Zhejiang Province, China.
  • Wood pieces and cars are seen stuck under a bridge over the Bitoulet River in Lamalou-les-Bains, southern France. Five people died when storms turned a peaceful river that bordered their camping site in southern France into an extremely powerful river that swept them away, rescue workers said.
  • A model wears a creation for Just Cavalli women's Spring/Summer 2015 collection, part of the Milan Fashion Week, in Milan, Italy.
  • Members of the Australian Federal Police (AFP) forensic unit carry equipment into a house that was involved in pre-dawn raids in the western Sydney suburb of Guilford September 18, 2014.
  • A firefighter battling the King Fire sprays water on a backfire in Fresh Pond, California, USA. Fire crews in California's rocky Sierra Nevada battled to put out a blaze that threatened at least 2,000 homes and has displaced hundreds of residents as the fire continued to burn for a fifth day.
  • The Singapore Flyer observation wheel is covered by haze.
  • Gardener Silvia Manteuffel measures her giant pumpkin in a garden near Fuerstenwalde, eastern Germany. Her first try at growing a pumpkin produced the giant plant weighing around 260 kilograms.
Fotogalereya

Fotogalereya Shotlandiya kelajak uchun ovoz bermoqda

18-sentabr kuni Shotlandiyada Buyuk Britaniya va Shimoliy Irlandiya birlashgan qirolligi tarkibidan chiqish to'g'risida umumxalq referendumi bo'lib o'tadi. Agar unda aksariyat qatnashchilar qirollikdan ajrab chiqish uchun ovoz bersa, xaritada Shotlandiya deb ataluvchi yangi mustaqil davlat paydo bo'ladi. Besh milliondan oshiq aholiga ega o'lka.
Fotogalereya

Fotogalereya Sharqiy Ukrainaga kengroq avtonomiya berish haqida qonun qabul qilindi

Ukraina parlamenti sharqiy Ukrainaning Lugansk va Donetsk viloyatlariga kengroq avtonomiya berish haqida qonun qabul qildi. Rossiyaparast isyonchilar bilan davom etayotgan urushni to'xtatish maqsadida qabul qilingan ushbu qonun viloyatlarga bir qator siyosiy, madaniy va iqtisodiy erkinlik taqdim etib, ularning Rossiya bilan yaqin aloqa o'rnatishiga ruxsat beradi.
Fotogalereya

Fotogalereya Shanxay-6 Dushanbeda uchrashdi, tafsilotlar fotolarda

Xitoy, Rossiya, O'zbekiston, Qozog'iston, Qirg'iziston va Tojikiston a'zo Shanxay hamkorlik tashkiloti Dushanbeda 11-12 sentabr kunlari yillik sammitini o'tkazdi. Asosiy mavzu Ukraina bo'ldi va muhokama yopiq eshiklar ortida o'tdi. O'zbekiston rahbarining pozitsiyasi: Ukraina va Rossiya mojarosi bevosita, ikki tomonlama muzokara asosida hal etilishi kerak.
Fotogalereya

Fotogalereya Amerika 11-sentabr xurujlari va qurbonlarni xotirlamoqda

2001-yilning 11-sentabrida amalga oshirilgan terror hujumlari uch mingga yaqin odamni hayotdan olib ketgan.
Fotogalereya

Fotogalereya O'zbekistonning Vashingtondagi elchixonasida Mustaqillik kuniga bag'ishlangan qabul marosimi

9-sentabr kuni Vashingtondagi O'zbekiston elchixonasida Mustaqillik kuniga bag'ishlangan tadbir bo'lib o'tdi.
Fotogalereya

Fotogalereya AQSh Davlat kotibi Jon Kerri Iroqqa keldi

AQSh Davlat kotibi Jon Kerri Yaqin Sharqqa uyushtirgan safari doirasida Iroqqa ham tashrif buyurdi. Uchrashuvlarda "Islomiy davlat" jangari guruhiga qarshi olib borilayotgan kurash asosiy mavzu bo'ldi. Kerri Iroqning yangi Bosh vaziri Haydar al-Abadiy bilan uchrashayotgan yuqori martabali ilk AQSh rasmiysidir.
Fotogalereya

Fotogalereya Iroq parlamenti yangi bosh vazirni tanladi

Davlat kotibi Jon Kerri Iroq parlamentining yangi hukumat tarkibini ma'qullash qaroridan mamnun. Jangarilarga qarshi kurash yo'lida ham bu muhim qaror, deydi diplomat.

Interaktiv

SAYTGA KIRISHNING XAVFSIZ YO’LI