Payshanba, 24-iyul, 2014 Toshkent vaqti: 20:20

AQSh-Markaziy Osiyo

AQSh: Afg'oniston Markaziy Osiyo yordamiga muhtoj

Multimedia

Audio
  • Robert Blake, Assistant Secretary of State for South and Central Asia , Carnegie Endowment for International Peace, July 12, 2012, Washington DC

  • AQSh Davlat kotibi muovini Robert Bleyk bilan suhbat, 13 iyun 2011

  • Robert Bleyk, Davlat kotibining Janubiy va Markaziy Osiyo masalalari bo'yicha muovini bilan suhbat

  • AQSh bugun Markaziy Osiyoga nisbatan qanday siyosat yuritmoqda, Davlat kotibi muovini Robert Bleyk so'zlaydi/Navbahor Imamova lavhasi

  • AQSh Davlat kotibi muovini Robert Bleyk bilan savol-javob, O'zbekiston va AQSh, Navbahor Imamova tahlili

  • AQSh-O'zbekiston aloqalarida huquq faktori, amerikalik tahlilchi Joshua Foust bilan suhbat, Navbahor Imamova lavhasi

AQSh Davlat kotibining Janubiy va Markaziy Osiyo bo’yicha muovini Robert Bleyk (Robert Blake) deydiki, Afg’oniston qo’shni davlatlarning ko’magiga muhtoj, har tomonlama. Mintaqa kelajagi, iqtisodiy va siyosiy barqarorligi bu notinch mamlakatga chambarchas bog’liq, deydi diplomat. Bleyk Vashingtondagi yirik tahlil markazi Xalqaro Tinchlik uchun Karnegi Jamg’armasida Markaziy Osiyodan kelgan rasmiylar va Amerika siyosatdonlari va jurnalistlari oldida so’zladi.

Afg’oniston tinch, barqaror va farovon o’lkaga aylanishi kerak, deydi Robert Bleyk. Bu yuksak maqsadga u qo’shni davlatlar madadisiz erisha olmaydi. Markaziy Osiyo respublikalari buni tushunadi va shu bois ham bir yoqadan bosh chiqarishi kerak, deydi Amerikaning mintaqa bo’yicha bosh diplomati.
 
AQSh Markaziy Osiyo-Afg’oniston bobida asosan uch masalaga e’tibor qaratmoqda: xavfsizlik, qoradori savdosiga qarshi kurash va iqtisodiy taraqqiyot. Vashington nazarida mintaqada ektremizm tahdidi hamon yuqori. Uni bartaraf etish yaqindan hamkorlik talab qiladi. AQSh narkotiklarga qarshi kurash uchun mintaqaga 100 million dollar ajratgan. Chegarachilar, bojxona xodimlari va qonun-tartibot organlari malakasini oshirib, ularni zarur vositalar bilan ta’minlash harakatida.

Janubiy va Markaziy Osiyoni qadimdan bog’lab kelgan yo’llar bor. Amerika ularni yaxshilab, yangi yo’nalishlar ochish kerak deya undamoqda.
 
Qo’shma Shtatlar va xalqaro koalitsiya mana shu yo’llardan foydalanib, qo’shinlarga zarur anjomlar tashimoqda, deydi Bleyk. Vashingtonning ezgu maqsadi, deydi u, urush tugab, vaziyat yaxshilana boshlagach, Shimoliy Ta’minot Tizimi deb atalmish bu tranzit yo’nalishi o’rnida savdo yo’llari, Yangi Ipak Yo’li vujudga keladi.
 
Robert Bleyk Afg’onistonda vaziyat hamon tang ekanini tan oladi. Obama ma’muriyati haqiqatni biladi, deydi u. Tinchlikka erishish uchun qattiq ter to’kilayapti, 2014-yilga borib afg’on xalqi o’z xavfsizligi uchun o’zi javobgar bo’ladi, deydi diplomat.
 
“Markaziy Osiyo ahli undan keyin nima bo’ladi deya xavotirda ekani bizga ma’lum”, - deydi Robert Bleyk. 

“Biz Afg’onistonni va regionni aslo tashlab qo’ymaymiz. Qo’shma Shtatlar mintaqaga yordamni davom ettiradi, hamkorlik mustahkamlanadi”, - deya ta’kidlaydi diplomat.

 
Afg’oniston bilan strategik bitim imzolandi, bu davlatga AQShning yirik hamkori degan nom berildi, NATO ham katta va’dalar bergan. Bularni bajarish, samarani amalda ko’rish – Vashington oldiga qo’ygan eng muhim maqsadlardan, deydi Bleyk.
 
O’zbekiston va Turkmaniston Afg’onistonni elektr quvvati bilan ta’minlab kelmoqda. Qozog’iston afg’on ta’lim tizimini oyoqqa turg’azish yo’lida ulkan hissa qo’shmoqda, deydi diplomat. Qirg’iziston va Tojikiston ham yordamni ayamayapti. AQSh nazarida bu ko’mak salmoqli bo’lishi uchun regional birdamlik zarur. Mana shu narsa yetishmayotgani, deydi Bleyk, Markaziy Osiyoni ko’plab imkoniyatlardan, jumladan sarmoya va savdodan ayirmoqda. Chegaralardan o’tish amri mahol, transport va tranzit tizimlari zaif, regional aloqa na mahalliy xalqlar va na xorijiy talabga javob beradi.  
 
AQSh-O'zbekiston muzokaralari, Toshkent, 2011AQSh-O'zbekiston muzokaralari, Toshkent, 2011
x
AQSh-O'zbekiston muzokaralari, Toshkent, 2011
AQSh-O'zbekiston muzokaralari, Toshkent, 2011
Amerika mintaqaviy hamkorlikni oshirish uchun qator loyihalar bilan chiqqan, lekin ularning amaliyoti respublikalarning irodasiga bog’liq, deydi Bleyk.
 
Obama ma’muriyati Afg’oniston deb Markaziy Osiyo ahlining haq-huquqlari va demokratik harakatlarga ko’z yumayotganlikda, ularni o’z manfaatlari yo’lida qurbon qilganlikda ayblanadi. Amerikaga erkinlik va oshkoralik elchisi deb qaragan odamlar bugun uni lo’ttibozlikda, befarqlik va ikkiyuzlama siyosatda qoralaydi. Robert Bleyk deydiki, Vashingtonga nisbatan bunday tanqid o’rinsiz.
 
“Biz erkinlikni targ’ib qilishda davom etamiz. Region rahbarlari bilan inson huquqlari, demokratiya talabi, adolatli boshqaruv, fuqaro jamiyati singari muhim masalalar haqida ochiq gaplashamiz va shunday qilib kelayapmiz ham”,- deydi diplomat.  
 
Robert Bleyk, Toshkent, 2011Robert Bleyk, Toshkent, 2011
x
Robert Bleyk, Toshkent, 2011
Robert Bleyk, Toshkent, 2011
Jamiyatlar olg’a siljishi va osuda yashashi uchun erkinlik eng muhim talablardan biri, deya eslatadi AQSh Davlat kotibi muovini.
 
Amerika Afg’onistondan qo’shinlarini olib chiqar ekan, qurol-aslahaning katta qismi u yerda qoladi, qolgani balki Markaziy Osiyo davlatlariga beriladi degan iddaolarga Robert Bleyk oydinlik kiritishga harakat qildi. Bu haqda gapirishga hali biroz erta, deydi u, lekin mintaqadagi hamkor respublikalarga zarur vositalar berilishi mumkin.     
 
Pokiston bilan munosabatlar iliqlashar ekan, Amerika xalqaro koalitsiyaga yuk tashishda yana janubiy yo’nalishlarga e’tiborni oshiradi, Shimoliy Ta’minot Tizimi ahamiyatini yo’qotadi degan gaplar safsata, deydi Bleyk. Janubiy va shimoliy yo’nalishlar birdek strategik rol o’ynaydi, deydi u. 
 
Karnegi jamg’armasida yopiq eshiklar ortida o’tgan bir kunlik anjumanda Markaziy Osiyo va Amerikadan o’nlab rasmiy va mutaxassislar qatnashdi. O’zbekistondan Siyosiy taqdiqotlar markazidan Ashraf Aliqulov va Rustam Maxmudov; Davlat va Jamiyat Qurilishi Akademiyasidan professor Sayfiddin Jo’rayev, Otabek Xasanov va Tashqi ishlar vazirligining “Jahon” agentligi xodimi Ravshan Tursunov ishtirok etdi.

Robert Bleykning nutqi va u bilan savol-javob, ingliz tilida:

Mazkur forum yopiq.
Izohlar
     
Mazkur forumda izohlar yo'q, siz boshlab bering
JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
G'azoda tinch aholi orasida qurbonlar oshmoqdai
X
24.07.2014 12:14
Uch haftadirki, Isroil G’azoga raketa yog’dirishda davom etmoqda. Falastinliklar orasida o’lganlar soni 600 dan oshgan. Aksariyati oddiy fuqarolar, ayollar va bolalar. Isroil tomondan esa qurbonlar 30 ga yaqinlashgan.

KUNDALIK ESHITTIRISH

JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
  • Samolyotda halok bo'lgan yo'lovchilarning yaqinlari Tayvanning Pengu orolida tashkil etilgan motam marosimida, 24-iyul, 2014-yil.
  • Samolyotda halok bo'lgan yo'lovchilarning yaqinlari Tayvanning Pengu orolida tashkil etilgan motam marosimida yig'lamoqda, 24-iyul, 2014-yil.
     
  • Samolyotda halok bo'lgan yo'lovchilarning yaqinlari Tayvanning Pengu orolida motam marosimiga tayyorlanmoqda, 24-iyul, 2014-yil.
     
  • Qutqaruvchilar samolyot halokati o'rnini tekshirmoqda, Pengu oroli, Tayvan, 24-iyul, 2014-yil.
Fotogalereya

Fotogalereya Tayvanda samolyot qulashi oqibatida 48 kishi halok bo'ldi

"TransAsia" havo yo'llariga qarashli samolyot yomon ob-havo tufayli Tayvanda qulab tushgan. Samolyot bortidagi 48 kishi halok bo'lgan, 10 kishi yaralangan. Halokat yerida yana besh kishi jarohatlangani aytilmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya BMT Xavfsizlik kengashi G'azoda otishmani zudlik bilan to'xtatishga chaqirdi

BMT Xavfsizlik kengashi Isroil va XAMASni o'zaro otishmani zudlik bilan to'xtatishga chaqiruvchi qaror qabul qildi. G'azoda ikki haftadan beri davom etayotgan havo hujumlarida 500 dan ziyod falastinlik halok bo'lgan, Isroil tomonidan esa bir necha askar o'lgan.
Fotogalereya

Fotogalereya Kunning suratlari - 20-iyul, 2014-yil

Kunning muhim voqealari va dunyoning turli burchaklaridagi manzara suratlarda.
Fotogalereya

Fotogalereya O'zbekistonlik ustalar Santa Fe xalqaro festivalida

Amerikaning Nyu-Meksiko shtatidagi Santa-Fe shahrida har yili o’tadigan usta hunarmandlar festivali (Santa Fe International Folk Art Market) nufuzli davra hisoblanadi. Unga taklif qilingan chevar, kashtado’z yoki sozandaning ijodi so’zsiz tan olinadi. Qaysi davlatda bo’lmasin ularning mahsuloti darrov qo’lma qo’l bo’lib ketadi. Bu yilgi yarmarkada O’zbekistondan 25 kishi qatnashdi - eng katta jamoalardan biri. 11-13-iyul kunlari o’tgan tadbirda ustalar bir-biri bilan tanishdi, tajriba almashdi, mahsulotini sotdi, yangi xaridor va hamkorlar topdi va vatanga daromad bilan qaytdi. Bu esa, deydi hunarmandlar, yangi imkoniyatlarga yo’l ochadi. Yangi ish o’rinlari, ta’lim dasturlari, mustaqil faoliyat, erkin nafas va yurt taraqqiyoti uchun hissa degani bu.
Fotogalereya

Fotogalereya MH17 - Ukraina osmonida urib tushirilgan samolyot qoldiqlari va bugungi manzara

Ukraina hukumati Rossiyani ikki kun oldin Donetskda urib tushirilgan yo’lovchi samolyot qoldiqlari orasidan ashyoviy dalillarni yo’q qilishda separatistlarga yordam berayotganlikda ayblamoqda. Malayziya havo yo’llariga tegishli samolyot ichida 298 odam bo’lgan. Hammasi o’lgan. AQSh hukumatining tasdiqlashicha, samolyot yerdan nishonga olingan.
Fotogalereya

Fotogalereya Isroil piyoda kuchlari G'azoda hujumlarni davom ettirmoqda

8-iyulda boshlangan operatsiyada hozirgacha 300 dan oshiq falastinlik o’lgan. Uch kundirki, Isroil kuchlari G'azo sektorida yuzlab manzillarni o'qqa tutmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Dunyo ahli Ukrainadagi fojeadan dahshatda, 295 odam halok bo'lgan

Yo'lovchilardan 173 nafari Niderlandiya, 44 kishi Avstraliya, 12 odam Indoneziya, shuningdek, Britaniya, Germaniya, Belgiya, Kanada, Yangi Zelandiya va Filippin fuqarolaridir. AQSh razvedka agentliklarining tasdiqlashicha, samolyot raketa bilan urib tushirilgan va aynan Ukraina sarhadidan turib nishonga olingan. Samolyot havoda portlagan. Ukraina qurolli kuchlari bunday vositaga ega emas, deydi Amerika rasmiylari. Gumon shuki, samolyotni o'qqa olganlar - rusparast bo'lginchilar.
Fotogalereya

Fotogalereya AQShga noqonuniy kirib kelayotgan muhojir bolalar

AQShning janubiy chegaralarida noqonuniy muhojirlar muammosi gumanitar inqiroz sifatida baholanmoqda. Chegarani kesib o'tganlar orasida 50 mingdan ortiq voyaga yetmagan bola bor. Ular mahalliy va federal hukumat uchun yangi muammolarni keltirib chiqarmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Ukrainada Malayziya samolyoti quladi

Boeing-777 samolyoti 280 yo'lovchi va 15 ekipaj a'zolari bilan Amsterdamdan Kuala Lumpurga uchayotgan bo'lgan. Ukraina hukumati va isyonchilar bir-birini ayblamoqda.

Interaktiv

SAYTGA KIRISHNING XAVFSIZ YO’LI