Seshanba, 02-sentyabr, 2014 Toshkent vaqti: 23:48

Markaziy Osiyo

“Qirg’izistonda Xitoy qatnashmagan iqtisodiy yo’nalishni topish mushkul”

Multimedia

Audio
Amerika Ovozi
Bishkekda o’tayotgan Shanxay Hamkorlik Tashkiloti anjumani doirasida Xitoy Bosh vaziri Ven Zyabao mahalliy rasmiylar bilan iqtisodiy hamkorlik xususida gaplashgan. Kuzatuvchilarga ko’ra, iqtisodiy qiyinchiliklarni boshdan kechirayotgan Qirg’iziston Rossiya ketidan Xitoy bilan aloqalarni mustahkamlash ilinjida.


Mahalliy kuzatuvchilarning aytishicha, Qirg’izistonda Xitoy tomoni qatnashmagan iqtisodiy yo’nalishni topish mushkul. Xitoy sarmoyasi va mutaxassislari qurilish, energetika, tog’-kon sanoati, tabiiy boyliklarni qidirish, qishloq xo’jaligi sohalarida keng ko’lamli ish olib bormoqda. Xitoy-Qirg’iziston-O’zbekiston temir yo’l qurilishi borasida muzokaralar olib borilmoqda.

O’shlik jamoat arbobi Odiljon Obidov so’zlariga ko’ra, Pekin ko’proq iqtisodiy aloqalarga urg’u berib keladi. Ayni paytda Xitoy bilan siyosiy munosabatlar ham yaxshi ahvolda.

“Qirg’izistondagi qator yirik inshootlar, masalan, elektr quvvati uzatish liniyalari, avtoyo’llar Xitoyning mablag’i hisobiga, xitoylik mutaxassislar qo’li bilan barpo etilayapti. Qisqasi, Xitoy Qirg’izistonga jadal kirib kelayapti. Bu ko’rinishning ham ijobiy, ham salbiy tomonlari bor. Ijobiy jihati – Xitoy Qirg’iziston uchun dolzarb bo’lib qolgan iqtisodiy masalalarni, aytaylik, o’sha energetika-kommunikatsiya masalalarini yechishda yordam ko’rsatmoqda”, - deydi Odiljon Obidov.

Xitoy Qirg’iziston uchun eng yirik chegaradosh davlat bo’lib, suhbatdoshlar nazarida ulkan ekonomikaning Qirg’iziston kabi taraqqiy etmagan o’lkada keng ildiz otishi tabiiy hol. Ayni paytda chegaralarning ochilishi insoniy, madaniy aloqalarni qayta tiklashga olib kelgan.

Nodavlat tashkilot xodimi Karim Abdullayev insoniy-madaniy munosabatlar avj olayotganini ta’kidlaydi.

“Aytaylik, bir paytlar Qirg’izistonga kelib qolgan uyg’ur birodarlar vatanga borib kelish imkoniyatiga ega bo’ldi. Yaqinda mening tanishlarim ham ona yurtiga borib, katta taassurot bilan qaytdi”, - deydi u.

Suhbatdosh xitoyliklarning ish uslubi namunaviy ekanini urg’ulaydi va mahalliy aholi ulardan ko’p narsa o’rganishi mumkinligini aytadi.

Bashoratlarga ko’ra, tomonlar iqtisodiy aloqalari yuksak sur’atlar bilan rivojlanishi kutilmoqda. Ayni paytda tahlilchilar orasida ushbu hamkorlik bir tomonlama bo’lib qolishi ehtimolidan tashvish mavjud.

“Salbiy tomoni shundaki, asta-sekin Qirg’izistonga Xitoy mutaxassislari, ishchilari, fuqarolari kirib kelayapti. Amalga oshirilayotgan loyihalarda ham asosan xitoyliklar band. Qirg’izistonlik mutaxassislar xorijda ish izlab sarson bo’lib yurgan bir paytda biz uchun bu hol qo’l kelayapti, deb ayta olmaymiz”, - deydi o’shlik jamoat arbobi Odiljon Obidov.
Masalan, elektr liniyalari, yo’llar Xitoyning mablag’i, xitoylik mutaxassislar qo’li bilan barpo etilayapti.


Mahalliy nodavlat tashkiloti xodimi Karim Abdullayev nazarida bu o’rinda ehtimol Qirg’izistonning qandaydir bir cheklovlar kiritishi lozimdir.

Suhbatdosh Xitoy tarafi yangi texnologiyalar olib kelishi maqsadga muvofiqligini aytadi.

Qirg’izistonlik tahlilchilar fikricha, rasmiy Bishkek Xitoy bilan hamkorlikni rivojlantirar ekan, iqtisodiy tobelikka tushib qolmaslik yo’llarini izlashi, muvozanatni saqlash choralarini ko’rishi maqsadga muvofiq.

Jamoat arbobi Odiljon Obidov davom etadi.

“Albatta, Xitoy bilan aloqalarni mustahkamlash kerak. Ayni vaqtda kelajakda Qirg’iziston iqtisodiyotiga qanday ta’sir bo’lishini ko’ra bilish zarurati mavjud. Bu masalada biz ehtiyotkor bo’lishimiz darkor. Bizning ekonomikada, bizning iqtisodiy siyosatimizda ularning ta’siri kuchayib borgan sari, bizning pozitsiyamiz zaiflasha borishi mumkin”, - deydi Obidov.

Hozirda Qirg’izistonda yoshlar orasida xitoy tilini o’rganish rasm bo’lmoqda. Tele-ekranlarda Xitoy hayoti, madaniyati, iqtisodi borasida ko’rsatuvlar tobora ko’paymoqda. Odamlar orasida Xitoy tajribasiga qiziqish yil sayin oshayotgani kuzatiladi.
Mazkur forum yopiq.
Izohlar
     
Mazkur forumda izohlar yo'q, siz boshlab bering
JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
"Islomiy davlat" va Amerika/ US-Terrorismi
X
01.09.2014 23:52
AQSh Mudofaa vaziri Chak Xeyglning aytishicha, avvaliga o'zini “Iroq va Shom islomiy davlati” deb atagan va endilikda qisqacha “Islomiy davlat” deya yuritilayotgan guruh boshqa terror tashkilotlariga qaraganda yaxshiroq qurollangan va harbiy jihatdan puxta.

KUNDALIK ESHITTIRISH

JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
  • Bosh vazirlikni topshirgan Nuri al-Malikiy Amirli shahrida xavfsizlik kuchlari va mahalliy fuqarolar davrasida, 1-sentabr, 2014-yil.
  • Peshmerga kuchlari Tikrit yaqinidagi Sulaymon Bek shahrining "Islomiy davlat" jangarilaridan tortib olinganini nishonlamoqda, 1-sentabr, 2014-yil.
  • Kurd peshmerga kuchlari hamda "Asaib Ahlul Haq" shia jangchilari Sulaymon Bek ustidan nazorat o'rnatdi, 1-sentabr, 2014-yil.
  • "Asaib Ahlul Haq" shia guruhi jangchisi otishmadan o'zini panaga olmoqda, 1-sentabr, 2014-yil.
  • Sulaymon Bek shaharchasida "Islomiy davlat" jangari guruhi hamda kurd va shia jangchilari o'rtasida kuchli to'qnashuv yuz berdi, 1-sentabr, 2014-yil.
  • Iroqning Inson huquqlari vaziri Muhammad Shia al-Sudaniy BMTning Yevropadagi idorasida o'tkazilgan Iroq bo'yicha maxsus yig'inda qatnashmoqda, Jeneva, 1-sentabr, 2014-yil.
  • Iroq xavfsizlik kuchlari Bag'dod yaqinidagi Amirli shahrini qo'riqlamoqda, 31-avgust, 2014-yil.
  • Amirli shahri aholisi vertolyotlarda tinch joyga evakuatsiya qilindi, 29-avgust, 2014-yil.
Fotogalereya

Fotogalereya "Islomiy davlat" jangarilariga qarshi kurash davom etmoqda

Jangarilarning Iroq poytaxti Bag'dod yaqinidagi Amirli shahriga qilgan hujumi to'xtatib qolingan. Shuningdek, kurd peshmerga kuchlari hamda shia jangchilari Sulaymon Bekni jangarilar nazoratidan tortib olgan.
Fotogalereya

Fotogalereya Bugungi Bishkek, suratlarda

Sovet davrida Frunze, ungacha esa Pishpek, bugungi kunda esa Bishkek, Qirg'iziston poytaxti, o'tgan o'n yillikda ikki inqilob va qator namoyishlarga guvoh bo'ldi. Markaziy Osiyoning boshqa biror markazi yaqin o'tmishda bu qadar siyosiy voqealarni boshdan kechirmagan. Biroq Bishkek bir qarashda Sovet davridan beri ko'p o'zgarmagandek. Imoratlar, ko'chalar eskirgan. Kommunizm nishonalarini ko'rasiz atrofda. Qizig'i, globalizatsiya bobida ham orqada qolmagan. 900 mingga yaqin aholisi bilan Bishkek Qirg'izistonning metropolisi.
Fotogalereya

Fotogalereya Kaliforniya shimolida zilzila, 6 balda

24-avgust kuni Kaliforniya shtati shimolida yer qimirladi. Uning kuchi 6 balni tashkil etgan. Hududda azaldan zilzila ehtimoli yuqori. Binolar vayron bo'lgan, yong'inlar va elektr tarmoqlarida uzilish kuzatilgan. Hech kim o'lmagan. Lekin tunda yuz bergan tabiiy ofat aholi orasida katta vahima uyg'otgan. Zilzila ayniqsa Napa shahrida qattiq sezilgan.
Fotogalereya

Fotogalereya O'zbek shoirasi Zulfiya Boboyeva xonadonida - Tojikistonning Mujun qishlog'idan fotolavha

Tojikiston aholisining 24 foizi, ikki millondan ortig’ini o’zbeklar tashkil etadi. Ular orasida yuzdan ortiq shoir va ijodkorlar bor. Respublika shimolining O’zbekiston va Qirg’iziston bilan chegaradosh G’onchi nohiyasining so’lim Mujun qishlog’ida o’zbek adabiyotining yorqin yulduzlaridan biri, shoira Zulfiya Boboyeva yashaydi. So’g’d viloyat o’zbeklar ma’naviyat va ma’rifat markazi tashabbusi va G’onchi nohiyasi raisi Zafar Ismoilzodaning joriy yil 30-iyulidagi qarori bilan Tojikiston yozuvchilar uyushmasi a’zosi, Maftun Jo’ra nomidagi adabiy mukofot laureati Zulfiya Boboyevaning 60 yoshlik yubiley tantanalari bo'lib o'tdi. Tadbir uning xonadonida kechdi. Shoira yura olmaydi. Boshlang’ich maktabda o'qib yurganidan beri aravachaga mixlanib qolgan. Ijod uning hayoti mazmuniga aylangan. Yosh qizaloq she'rga havas qo’yib, mustaqil o’qib o’rganadi, ma’lumotli bo’ladi. O’zining she’riy satrlarida bitganidek: Bo’ldilar she’rim bayotim-sabrim saodati, Yo’g’rildi shu sabab ishqqa ko’nglimning toati!
Fotogalereya

Fotogalereya Tripolidagi xalqaro aeroport jangarilar qo'liga o'tdi

Muxolifatdagi islomiy guruhning qurollangan vakillari Liviya poytaxti Tripolidagi xalqaro aeroportni egallab oldi. Ular amaldagi parlament faoliyatini noqonuniy deb hisoblab, avvalgi Milliy Kongressning qayta tiklanishini talab qilmoqda.

Interaktiv

SAYTGA KIRISHNING XAVFSIZ YO’LI