Juma, 31-oktyabr, 2014 Toshkent vaqti: 17:46

Amerika

Qora tarix: Arlington qullari

Amerika Ovozi
AQShda har yili fevral oyida afro-amerikaliklar tarixi, tenglik uchun kurashda burilish yasagan insonlar va voqealar yodga olinadi.
Afro-amerikaliklar tarixidan: Arlington qullari/Shohruh Hamro
Afro-amerikaliklar tarixidan: Arlington qullari/Shohruh Hamroi
|| 0:00:00
...
 
🔇
X

Bundan 150 yil avval prezident Avraam Linkoln imzolagan hujjat qullarni ozod etish jarayonini boshlab bergan.

Konstitutsiyaga kiritilgan 13-tuzatish esa AQSh bo’ylab qulchilikka barham bergan. Kishan tashlagan odamlarning bir qismi yangi hayot boshlash uchun poytaxt Vashingtonga keladi.

Virjiniyadagi Arlington qabristoni – yirik ziyoratgoh. Hozirda urush qahramonlari dafn etiladigan bu maskan o’rnida bir paytlar qullar yashaydigan qishloq bo’lgan.

Arlington House muzeyida boshlangan yangi loyiha Kreyg Sayfeks uchun alohida ahamiyat kasb etadi. U o’z oilasi tarixini o’rganmoqda.

“Mana bu rasmda katta bobom Charlz Sayfeks tasvirlangan, tizzasida buvamni ushlab turibdi. Oilamiz tarixi kishini ilhomga to’ldiradi. Undan xulosa shuki, qanchalik ezilgan bo’lsangiz ham oyoqqa turish uchun kuchingiz yetadi. Shijoat qilsangiz bas”, - deydi u.

Kreyg ajdodlari tarixini 15 yildan beri o’rganadi. Buni qarangki, Sayfekslar qul bo’lsada, Arlingtondagi nufuzli oilalardan bo’lgan ekan. Charlz AQShning birinchi prezidenti Jorj Vashington qo’lida ishlab, uning Potomak daryosi bo’yidagi dala-hovlisida istiqomat qilgan. Keyinchalik u va yana 56 qul bu yerdan boshqa joyga ko’chiriladi.

“Kutubxonaga borib kitob varaqlaganda ajdodlarim hayoti haqida doim yangi bir narsa topaman. Qiziqishim yanada kuchayib borayapti”, - deydi Sayfeks.

Ozod etilgan minglab qullar 1863-yilda Vashingtonga ko’cha boshlagach, hukumat qo’shni Virjiniyaning Arlington shahrida ularga yer ajratadi. Fridman qishlog’i (Freedman's Village) deb nom ham berishgan.

Tarixiy obidalarni avaylash agentligi vakili Metyu Penrodning hikoya qilishicha, qishloqdagi yog’och uylarda qariyb 40 yil davomida minglab sobiq qullar yashagan. Maktab, cherkov, kasalxona va hatto yetimxonalar faoliyat yuritgan.

“Aksariyati imkoniyat qidirib kelganlar… Haqiqatdan ham armiyada ish topgan ayol va erkakga yaxshigina pul to’langan. Umuman olganda, Fridman qishlog’i farovon hayot izlab kelganlar uchun to’xtash joyi vazifasini o’tagan. Urushdan, qulchilikdan pana bir joy. Nafasni rostlab, odamlar boshqa joylarga ko’chishgan”, - deya hikoya qiladi u.

Katta bobom, deydi Kreyg Sayfeks, qishloqda yetakchi bo’lgan. 

“Buning asosiy sababi - o’qish-yozishni bilgani. Qishloqdagi boshqalarni ham savodli bo’lishga undab, dars bergan. Bilim orqali bu mamlakatda bir narsaga erishasiz deb nasihat qilgan”.

Sayfeks ota-bobolari haqida hujjatli film ustida ishlamoqda. Arlington qabristonida yangi muzey ochiladi. Talmij Vilyams bu loyihaga bosh-qosh.

“Tarixdan saboq olmasangiz tarix o’zini takrorlaydi. Qulchilik qaytib kelishini hech kim istamaydi”, - deydi Vilyams.

Arlington qabristoni - ayrim qullarning ham so’nggi manzili. Bu yerda dafn etilgan harbiylar qatorida ularni ham yodga olish o’rinli.

Qullar tarixi/Arlington slavesi
X
27.02.2013 05:39
AQShda har yili fevral oyida afro-amerikaliklar tarixi, tenglik uchun kurashda burilish yasagan insonlar va voqealar yodga olinadi. Bundan 150 yil avval prezident Avraam Linkoln imzolagan hujjat qullarni ozod etish jarayonini boshlab bergan. Konstitutsiyaga kiritilgan 13-o'zgartirish esa AQSh bo'ylab qulchilikka barham bergan. Kishan tashlagan odamlarning bir qismi yangi hayot boshlash uchun poytaxt Vashingtonga keladi.
Mazkur forum yopiq.
Izohlar
     
Mazkur forumda izohlar yo'q, siz boshlab bering
JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
Urush faxriylari uchun maxsus uylar - Houses for war veteransi
X
31.10.2014 10:03
Iroq va Afg'onistondan 300 mingga yaqin askar majruhlanib qaytgan. AQSh Mudofaa vazirligi yirik bir kompaniya bilan hamkorlikda ularga qulay uylar qurib berishga kirishgan. Ruhan va jismonan nogiron insonlar uchun maxsus imoratlar.

KUNDALIK ESHITTIRISH

JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
  • Qizil ko'knor ko'rgazmasi, London

  • Amerika saylovlar arafasida

  • Afina, Gretsiya... Harbiy mashqlar

  • Turkiya-Suriya chegarasi

  • Filippin

  • Jamna daryosi bo'yida, Hindiston

  • Fransiya

  • Kanzas shahri, Missuri

  • Los Angeles, Kaliforniya

Fotogalereya

Fotogalereya Peshmerga kuchlari Kobaniga yetib keldi

Iroq Kurdistonidan peshmerga jangchilarining bir qismi Suriyaning Kobani shahriga yetib borgan. Ular "Islomiy davlat" jangari guruhiga qarshi kurashda mahalliy kurdlar va xalqaro koalitsiyaga yordam beradi.
Fotogalereya

Fotogalereya Gavayi vulqoni aholi turar joylariga yetib keldi

Gavayida otilib chiqqan vulqon lavalari bir necha hafta o'tib Paxoa shaharchasiga yetib keldi. Sekin harakatlanayotgan lava "daryosi" yo'lda uchragan har qanday narsani kuydirib kulga aylantirmoqda. Shaharcha aholisi xavfsiz joyga evakuatsiya qilingan.
Fotogalereya

Fotogalereya Ebolaga qarshi global kurash

Dunyo bo'ylab Ebolaga qarshi kurash choralari kuchaytirilmoqda. Eboladan ogohlik oyligi doirasida turli mamlakatlarda xavfli kasallikka qarshi tayyorgarlik mashg'ulotlari o'tkazilmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Afg'onistondagi missiya nihoyasiga yetayapti

Afg'onistonning Hilmand viloyatidagi yirik harbiy baza mahalliy armiya nazoratiga o'tdi. AQSh va Britaniya qo'shinlari missiyani yakunlab, o'lkani tark etishga hozirlik ko'rmoqda. 2015-yilda Afg'onistonda 12 ming xorijiy askar qoladi.
Fotogalereya

Fotogalereya Suriya va Iroq

G'arb qo'llab-quvvatlovini olgan kurd jangchilari Turkiya orqali Suriyaga 1300 safdoshini jo'natishga hozirlik ko'rayapti. Iroqda va Suriyada janglar davom etmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Turkiya kurdlari qo'shni davlatdagi urushda o'lgan elatdoshlariga motam tutmoqda

Suriyaning Kobani shahri bir necha kundan beri jang maydoni. "Islomiy davlat" bilan qonli urush ketmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Kanada parlamentida otishma, Ottavadan suratlar

Kanada poytaxtida urush qahramonlariga qo'yilgan yodgorlik oldida turgan askar otib ketilgan. Bu inshoot yaqinidagi parlament binosi ham xavf ostida degan ogohlantirishdan keyin evakuatsiya ishlari boshlangan. Harbiy soqchini nishonga olgan shaxs parlament tomon qochdi, deydi guvohlar. Imoratdan o'q ovozlari eshitilgan. Askarni otgan odam politsiya o'qidan o'lgan. Yaralangan askar ham kasalxonada jon bergan.
Fotogalereya

Fotogalereya Joko Vidodo, Indoneziya prezidenti qasamyod keltirdi

Indoneziyaning yangi rahbari, armiya yoki siyosiy elitaga aloqasi bo'lmagan, oddiy xalqdan chiqqan Joko Vidodo qasamyod keltirdi. 53 yoshli arbobni fuqaro Jokovi deb biladi, o'tmishda uy jihozlari sotib kun ko'rgan. Jakarta meri lavozimida islohotchi sifatida tanilgan.

Interaktiv

SAYTGA KIRISHNING XAVFSIZ YO’LI