Juma, 18-aprel, 2014 Toshkent vaqti: 13:02

Xalqaro

Turkiya o’z tillasini Eron gaziga ayirboshlar ekan, G’arb norozi

Multimedia

Audio
Matn hajmi - +
Amerika Ovozi
Turkiya Erondan tabiiy gaz xarid qilib, tilla bilan to’layotganini tan oldi. Ma’lumki, Qo’shma Shtatlar va uning ittifoqchilari islomiy respublikani bir necha karra sanksiyalar bilan jazolagan.


Turkiya Eron bilan muqobil yo’llar orqali savdo qilayotganidan xabar topgan AQSh qonunchilari chora ko’rishini aytmoqda.

Turkiya Bosh vaziri o’rinbosari Ali Bobojon uning davlati gaz importini oltin bilan qoplayotganini tan oldi. Vashington bunga qarshi yangi choralar ko’rmoqchi.

Turkiya Iqtisodiyot vaziri Zafar Jaglayan esa “biz boshqaralarning yo’l-yo’rig’i bilan ish tutmaymiz”, deya javob bermoqda.

“AQSh Eronga sanskiya qo’ygan bo’lsa o’ziga. Biz ko’p tomonlama xalqaro bitimlarga qo’l qo’yganmiz, ularga amal qilamiz. Yevropa Ittifoqining qarorlari ham bizga tegishli emas, blokka a’zo emasmiz”, - deydi vazir. 

Turkiya tabiiy gazining 18 foizini hamda neftining 51 foizini Erondan xarid qiladi. Lekin AQSh va Yevropa joriy etgan sanksiyalar Tehronga dollar yoki yevroda to’lashni man etgani bois, Anqara o’z milliy valyutasi – lira bilan hisob-kitob qilmoqda. Liraga esa Tehron Turkiyaning o’zidan tilla xarid qiladi. 

Eronlik tahlilchi Jamshid Asadiy so’zlariga ko’ra, bunday tijorat har ikki mamlakatga juda ma’qul.   

“Hozir Eron o’z mahsuloti uchun to’lov olishi juda qiyinlashgan, bank va moliya tizimiga cheklovlar qo’yilgan. Shuning uchun Turkiyaga neft, gaz va ba’zida elektr energiyasini sotib, evaziga tilla oladi. Savdodan Turkiya xursand, Eron ham daromad qiladi”, - deydi Asadiy.

Yil boshidan beri Turkiyaning Eronga oltin eksporti keskin oshdi. Rasmiy ma’lumotlarga qaraganda, Turkiya avgust oyida qiymati ikki milliard dollarga teng tillani Dubayga, eronlik xaridorlarga yuborgan. Buning hech ajablanarli joyi yo’q, deydi iqtisodchi Inan Demir.

“Erondan muayyan miqdorda neft olsangiz, albatta nima bilandir to’lash kerak. Hozir eng ma’qul yo’li oltin. Buning ustiga, Turkiya bunday operatsiyalarni o’tkazayotgan yagona davlat emas. Adashmasam, Hindiston ham shunday qilayapti”, - deydi Demir.

Tahlilchilarga ko’ra, Eronga nisbatan xalqaro bosim oshayotgan bo’lsada, Anqara bu davlat bilan energetik savdoga yo’q deya olmaydi. Chunki ta’minot uchun Rossiyaga tobe bo’lib qolishni istamaydi. 

So’nggi ikki yilda Eron va Turkiya munosabatlari birmuncha sovuqlashgani ham rost. Arab bahori yuzasidan kelishmovchiliklar yuzaga chiqdi. Deylik, Eron Suriya prezidenti Bashar al-Assadni quvvatlab kelmoqda, Turkiya esa unga qarshi kurashayotgan isyonchilarni.

Turkiyalik sobiq deputat Suat Kiniklio’g’li fikricha, yaqin orada o’rtada savdo-sotiq ham kamaysa ajabmas.

“Suriya mojarosi yuzasidan kelishmovchiliklar davom etayapti. Bu tijoratga ham, siyosiy dialogga ham ta’sir qiladi”.

Sharhlovchilarga ko’ra, Turkiya energetik ehtiyojlarini qondirish uchun yangi ta’minotchilarni izlayapti. Eronga bosimni oshirayotgan AQSh va Yevropaga bu ma’qul. Lekin yangi ta’minotchi topish vaqt talab qiladi. Hozircha Eronga tilla eksporti davom etadigan ko’rinadi.
Mazkur forum yopiq.
Izohlar
     
Mazkur forumda izohlar yo'q, siz boshlab bering
JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
Iqlim o'zgarishi bo'yicha BMT hisobotii
X
18.04.2014
Birlashgan Millatlar Tashkilotining ma’lum qilishicha, iqlim o’zgarishining salbiy oqibatlarini kamaytirish uchun dunyo mamlakatlari tezroq toza yonilg’i manbalariga o’tishi kerak.

KUNDALIK ESHITTIRISH

JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
Fotogalereya

Fotogalereya Boston fojiasini eslab

O'tgan yilning 15-aprelida 25 mingga yaqin kishini bir joyga to'plagan marafon paytida yuz bergan portlash uch kishini hayotdan olib ketgan va 260 dan ortiq odam jarohatlangan edi.
Fotogalereya

Fotogalereya Nigeriyada qonli kun

Fotogalereya

Fotogalereya Ukrainadan suratlar

Fotogalereya

Fotogalereya Vashingtonda olcha gulladi

Har yili aprel oyida Vashington shahri olcha gullari bilan burkanadi. Bir asr muqaddam Yaponiya tomonidan hadya qilingan ko’chatlar bugun Vashingtonning ramziy ko’rkiga aylangan. Olchaning gullash mavsumi har yili 10 kuncha davom etadi. Yilning bu davrida Vashington sayyohlar bilan to’ladi. Chunki ayni shu kunlarda poytaxt Olcha guli festivalini tashkil qiladi. Vashington bo’ylab yapon madaniyati kunlari o’tkaziladi. Musiqa va raqs, me’morchilik san’ati, urf-odatlar, kinolar namoyish etiladi. Yapon tili va adabiyoti ham targ’ib qilinadi. Yaponiyadan mehmonlar kelib, sahnada amerikaliklarni xushnud qiladi. Ikki xalq san’atini ifodalovchi asarlar namoyish etiladi.
Fotogalereya

Fotogalereya Janubiy Afrika Respublikasi notinch

BMT Xavfsizlik Kengashi tobora notinch Janubiy Afrika Respublikasiga keng ko’lamli tinchlikparvar qo’shin safarbar etadi. Salkam 12 ming kishilik missiya tinch aholini himoya qilib, insonparvarlik yordami qatnovini ta’minlaydi. Mamlakatda mazhablararo adovat va zo’ravonlik minglab odamlarni hayotdan olib ketdi. Afrikalik olti ming va fransiyalik ikki ming qo’shin tinchlikni saqlay oladi, deydi BMT rasmiylari. Xalqaro qo’shinlar 15-sentabrda ishga kirishadi. AQShning BMTdagi elchisi Samanta Pauer shu hafta Markaziy Afrika Respublikasida bo’ldi. Qo’shma Shtatlar Afrika ittifoqi qo’shinlarini qo’llab quvvatlaydi; jahon hamjamiyati bu davlatga dadilroq yordam berishi lozim, deydi elchi. BMT, xususan, Markaziy Afrika Respublikasida 19 ming musulmon hayoti jiddiy tahdid ostida va ular mamlakatning xavfsiz hududlariga yoki xorijiy davlatga ko’chirilishi kerak, deya ogohlantiradi. Nasroniy jangarilar musulmon aholiga qarshi qonli hujumlarni boshlagandan beri o’n minglab musulmon poytaxtni va g'arbiy viloyatlarni tark etgan. Ayrim mahalliy rasmiylarning aytishicha, aholini ko’chirish choralari ixtilofni yanada kuchaytirib, mamlakatni parchalab yuborishi mumkin.
Fotogalereya

Fotogalereya Pensilvaniyadagi maktabda fojea

Pensilvaniya shtati, Murisvil shahridagi Franklin o'rta maktabida o'quvchi 19 bola va yana bir kishini pichoqlagan. To'rt odamning ahvoli og'ir, deydi politsiya.

Interaktiv

SAYTGA KIRISHNING XAVFSIZ YO’LI