Payshanba, 30-oktyabr, 2014 Toshkent vaqti: 22:28

Markaziy Osiyo

Qirg'iziston diniy mahbuslar uchun yangi qamoqxona qurmoqchi

Bishkekdagi qamoqxonada mahbuslar namoz o'qimoqda, 26-yanvar, 2012-yil.
Bishkekdagi qamoqxonada mahbuslar namoz o'qimoqda, 26-yanvar, 2012-yil.

Multimedia

Audio
Qirg’iziston rasmiylari qamoqxonalarda diniy radikalizm g’oyalarining kuchayishidan xavotirda. Boshqa mahbuslarni ham o’z yo’llariga boshlamasligi uchun ekstremizmga aloqadorlik aybi bilan qamalgan mahbuslarga alohida qamoqxona quriladi. Bu haqda Bishkek xalqaro hamjamiyat bilan hamkorlik qilish niyatini bildirgan. Xususan, Yevropada xavfsizlik va hamkorlik tashkilotiga yordam so’rab murojaat qilgan.

Qirg'iziston qamoqxonalari va ekstremizm/Ulug'bek Sokin
Qirg'iziston qamoqxonalari va ekstremizm/Ulug'bek Sokini
|| 0:00:00
...
 
🔇
X

Mahalliy inson huquqlari himoyachilari nazarida esa diniy mahbuslarni ajratgandan ko’ra, ekstremizmga yetaklovchi omillarga qarshi kurashish lozim.

O’shdagi "Sulaymon Nuri" deb nomlangan nodavlat tashkiloti rahbari huquqshunos Sodiqjon Mahmudov bilan shu mavzuda suhbatda bo’ldik.

- Qamoqxonalarda diniy ekstremizning kuchayishi xavfi haqiqatdan ham yuqorimi?

- 2006-yildan e’tiboran diniy ekstremizmda ayblanib qamoqqa tushgan insonlar bilan ishlab kelamiz. Albatta, agar odam dindor bo’lsa, hibsga olingandan keyin ham nomozida davom etaveradi. Chunki o’sha joylarda ham buning uchun shart-sharoit bor. Keyin ular, iloji boricha, boshqa, masalan, tashqarida namoz o’qimagan insonlarni ham shunga jalb qilishga harakat qiladi. Eshitishimcha, ilgari dindan uzoq bo’lgan odamlar qamoqqa tushgach, dinga yaqinlasha borishyapti. Shu bois balki ayrimlar har xil gaplarga berilishi mumkin. Amma bu faqat bir so’z, boshqa bir narsa emas. Lekin koloniyalarda namoz o’qish uchun alohida xonalar ajratilgan. Faqat izolyatorlarda tashqariga chiqmasdan, o’sha kameraning ichida namoz o’qisa bo’ladi.
Hozir, masalan, diniy ekstremizmda ayblangan insonlarning xayolida, menimcha, bunday yoki shunday qilay, degan o’ylar yo’q bo’lsa kerak. Ular faqat o’z namozini o’qiydi, balki boshqalarga Islom dini yo’lida ta’lim-tarbiya ishlari olib borishi mumkin. Lekin ekstremistik faoliyat ko’rsatishiga uncha ishonmayman.

- Ayrim rasmiylarning aytishicha, Qirg’iziston qamoqxonalarida diniy ekstremizm muammosi bor va uni yechish uchun turli xalqaro tashkilotlarga yordam so’rab murojaat qilishmoqda. Bu masala Qirg’iziston uchun naqadar dolzarb? Xalqaro hamjamiyat uchunchi?

- Ozodlikdan mahrum qilish tizimi haqida so’z ketsa, mamlakat janubida birgina tergov izolyatori bor. Bu O’shdagi tergov izolyatori. Anchadan buyon rasmiylar, jumladan, nodavlat tashkilotlari ham, qo’shni Jalol-Obod viloyatida ham tergov izolyatori qurish masalasini ko’tarib keladi. Qurilish uchun joy ham ajratilgan, ammo mablag’ yetishmaydi. Boshqa masalalardan ushbu tergov izolyatori qurilishi zarurroq deb hisoblayman.

- Mahbuslarning turli noan’anaviy diniy oqimlarga kirib ketmasligi uchun diniy ekstremizmda ayblangan odamlarga alohida qamoqxona qurish lozim, deyilmoqda. Bu muammoni yechishi mumkinmi?

- Galdagi masala – umrbod qamoq jazosiga hukm qilinganlar uchun alohida qamoqxona qurish. Bu masala anchadan beri muhokama qilinmoqda. Qisqasi, shu kabi birinchi navbatdagi vazifalar yechilgandan keyingina va unda ham davlat lozim topsa, zikr qilingan toifa uchun alohida joy ajratish masalasi haqida so’z yuritsa bo’ladi. Shaxsan, men bunday zaruriyatni sezmayapman. Takror aytaman, men diniy ekstremizmda ayblanayotganlar qamoqxonalarda keng tashviqot ishlari olib borayotganiga uncha ishonmayman.

- Qamoqxona rasmiylarining aytishicha, mahbuslarning turli noqonuniy diniy oqimlarga kirib ketishiga ularning bo’sh vaqtlari ko’pligi sabab bo’layotganmish. Bu haqda nima deysiz?

- Mana Sovet paytida mehnat koloniyalarida kichkina ishlab chiqarish sexlari bo’lardi. O’sha joylarda mahbuslar ishlardi, hattoki maosh ham olishardi. Hozirgi kunda Qirg’izistonning barcha qamoqxonalarida mahbuslar ertalabdan kechgacha bekor, qiladigan bir yumushning o’zi yo’q. Juda borsa, mahbuslarning besh foizi nima bilandir band bo’lishi mumkin. Shuning uchun, dindorlarga alohida qamoqxona qurgandan ko’ra, jazo o’tash joylarida kichkina ishlab chiqarish sexlarini ochish kerak, ish joylari tuzish darkor. Mana shu narsalarga rahbariyat e’tibor qaratsa, menimcha, maqsadga muvofiq bo’ladi.

- Qamoqxonalarda mahbuslarning radikal oqimlarga berilib ketmasligi uchun nima qilish kerak, deb o’ylaysiz?

- Birinchi navbatda, mahbuslarni bekor qoldirish kerak emas. Ularni ish, biror foydali mashg’ulot bilan band qilish darkor. Ikkinchidan, qamoqxona xodimlarining vazifasi – shu yerdagilarni nazorat ostida saqlash. Kim nima bilan mashg’ul? Mahbuslarda qanday ehtiyojlar bor? Ular shu narsalarni bilib turishi kerak. Albatta, odamlar bilan suhbatlar, tarbiyaviy ishlar olib borish ham muhim. Tajriba shuni ko’rsatadiki, o’sha yerlarda o’tirib chiqqanlarning ko’pchiligi qadamini o’ylab bosadi. Iloji boricha, tinch yashashga harakat qiladi.
Mazkur forum yopiq.
Izohlar
     
Mazkur forumda izohlar yo'q, siz boshlab bering
JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
Kongressga saylovlar - US Midterm Electionsi
X
30.10.2014 07:50
4-noyabr kuni Amerikada Kongress va mahalliy hokimiyatlarga saylovlar bo'lib o'tadi.

KUNDALIK ESHITTIRISH

JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
  • Kurd peshmerga jangchisi Kobaniga yo'l olish oldidan mahalliy aholi bilan xayrlashmoqda, Iroq, 29-oktabr, 2014-yil.

  • "Islomiy davlat" jangarilariga qarshi kurashish maqsadida Suriyaning Kobani shahriga yo'l olayotgan peshmerga jangchilarini qo'llab-quvvatlash uchun minglab mahally kurdlar ko'chalarga chiqdi, Iroq, 29-oktabr, 2014-yil.

  • Kobanida jangari manzillariga qarshi AQSh yetakchiligidagi xalqaro koalitsiya havodan zarba berishda davom etmoqda, Kobani, Suriya, 29-oktabr, 2014-yil.

  • Kobanida jangari manzillariga qarshi AQSh yetakchiligidagi xalqaro koalitsiya havodan zarba berishda davom etmoqda, Kobani, Suriya, 29-oktabr, 2014-yil.

  • Peshmerga kuchlari joylashgan harbiy mashinalar Shonli Urfa xalqaro aeroportidan Kobani sari yo'lga chiqmoqda, Turkiya, 29-oktabr, 2014-yil.

Fotogalereya

Fotogalereya Peshmerga kuchlari Kobaniga yetib keldi

Iroq Kurdistonidan peshmerga jangchilarining bir qismi Suriyaning Kobani shahriga yetib borgan. Ular "Islomiy davlat" jangari guruhiga qarshi kurashda mahalliy kurdlar va xalqaro koalitsiyaga yordam beradi.
Fotogalereya

Fotogalereya Gavayi vulqoni aholi turar joylariga yetib keldi

Gavayida otilib chiqqan vulqon lavalari bir necha hafta o'tib Paxoa shaharchasiga yetib keldi. Sekin harakatlanayotgan lava "daryosi" yo'lda uchragan har qanday narsani kuydirib kulga aylantirmoqda. Shaharcha aholisi xavfsiz joyga evakuatsiya qilingan.
Fotogalereya

Fotogalereya Ebolaga qarshi global kurash

Dunyo bo'ylab Ebolaga qarshi kurash choralari kuchaytirilmoqda. Eboladan ogohlik oyligi doirasida turli mamlakatlarda xavfli kasallikka qarshi tayyorgarlik mashg'ulotlari o'tkazilmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Afg'onistondagi missiya nihoyasiga yetayapti

Afg'onistonning Hilmand viloyatidagi yirik harbiy baza mahalliy armiya nazoratiga o'tdi. AQSh va Britaniya qo'shinlari missiyani yakunlab, o'lkani tark etishga hozirlik ko'rmoqda. 2015-yilda Afg'onistonda 12 ming xorijiy askar qoladi.
Fotogalereya

Fotogalereya Suriya va Iroq

G'arb qo'llab-quvvatlovini olgan kurd jangchilari Turkiya orqali Suriyaga 1300 safdoshini jo'natishga hozirlik ko'rayapti. Iroqda va Suriyada janglar davom etmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Turkiya kurdlari qo'shni davlatdagi urushda o'lgan elatdoshlariga motam tutmoqda

Suriyaning Kobani shahri bir necha kundan beri jang maydoni. "Islomiy davlat" bilan qonli urush ketmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Kanada parlamentida otishma, Ottavadan suratlar

Kanada poytaxtida urush qahramonlariga qo'yilgan yodgorlik oldida turgan askar otib ketilgan. Bu inshoot yaqinidagi parlament binosi ham xavf ostida degan ogohlantirishdan keyin evakuatsiya ishlari boshlangan. Harbiy soqchini nishonga olgan shaxs parlament tomon qochdi, deydi guvohlar. Imoratdan o'q ovozlari eshitilgan. Askarni otgan odam politsiya o'qidan o'lgan. Yaralangan askar ham kasalxonada jon bergan.
Fotogalereya

Fotogalereya Joko Vidodo, Indoneziya prezidenti qasamyod keltirdi

Indoneziyaning yangi rahbari, armiya yoki siyosiy elitaga aloqasi bo'lmagan, oddiy xalqdan chiqqan Joko Vidodo qasamyod keltirdi. 53 yoshli arbobni fuqaro Jokovi deb biladi, o'tmishda uy jihozlari sotib kun ko'rgan. Jakarta meri lavozimida islohotchi sifatida tanilgan.
Fotogalereya

Fotogalereya Kobanida janglar davom etmoqda - 20-oktabr, 2014-yil

Suriyaning Turkiya chegarasi yaqinidagi Kobani shahrida kurdlar va "Islomiy davlat" jangarilari o'rtasida kurash davom etmoqda. Turkiya Tashqi ishlar vaziri Mevlut Chavusho'g'lining aytishicha, Iroq kurdlarining "Islomiy davlat"ga qarshi kurashda Suriya kurdlariga ko'mak berish uchun Turkiya orqali chegarani kesib o'tishiga ruxsat berilmoqda.

Interaktiv

SAYTGA KIRISHNING XAVFSIZ YO’LI