Yakshanba, 20-aprel, 2014 Toshkent vaqti: 05:40

Amerika

Filippin Janubiy Xitoy dengizi mojarosida AQSh yordamidan umidvor

Pekin Janubiy Xitoy dengizidagi orollarning 90 foizi o'ziga tegishli ekanini da'vo qiladi.
Pekin Janubiy Xitoy dengizidagi orollarning 90 foizi o'ziga tegishli ekanini da'vo qiladi.

Multimedia

Audio
Matn hajmi - +
Amerika Ovozi
Janubiy Xitoy dengizida hudud talashayotgan Filippin va Xitoy o’rtasida ziddiyatlar tobora kuchayib bormoqda. Bu orada Manila Vashingtondan harbiy dastak olishga zo’r bermoqda. O’tgan hafta AQSh rasmiylari Manilada bo’lib, mamlakatning mudofaa va dengiz kuchlari salohiyatini oshirishga qaratilgan muzokaralar olib bordi.

Filippinning Xitoy talablariga qarshiligi hozir har doimgidan ham kuchli. Bu AQSh e’tibori Osiyo va Tinch okeani mintaqasiga ko’chayotgan bir pallaga to’g’ri kelmoqda.
 
Rasmiy Manila AQSh harbiylarining hududga tez-tez tashrif buyurayotganidan mamnun. Mamlakat Tashqi ishlar vazirligi mulozimi Karlos Sorretaning aytishicha, AQShning bu yerda bo’lishi territorial bahsda Filippin uchun qo’shimcha yordam bo’ladi.
 
“AQSh hududda bo’layotgan ishlarga befarq emasligini ko’rsatyapti. Natijada mintaqadagi har bir davlat o’zboshimchalik qilmasdan, qonun doirasida ish qiladi”, - deydi Filippin rasmiysi.
 
Janubiy Xitoy dengizidagi orollarga Filippin, Vyetnam, Tayvan, Malayziya va Bruney da’vogarlik qiladi. Xitoy esa, qadimiy xaritalarga asoslanib, bu hududning 90 foizi o’ziga qarashli ekanini aytadi. Pekin masalani da’vogar tomonlarning ichki ishi ekanini aytib, AQSh kabi chet kuchlarning aralashishiga qarshi.
 
Filippin esa muzokaralarda AQShning ham qatnashishini ijobiy hol sifatida ko’radi.
 
Harbiy hamkorlik doirasida Manilaga tashrif buyurgan AQSh Tinch okeani kuchlari qo’mondoni, admiral Samuel Loklerning aytishicha, Vashington bu munozaralarda neytral. Tomonlar masalaga tinch yo’l bilan yechim topishi kerak, deydi u.
 
“Filippin masala yuzasidan AQShning qanday mavqeda ekanini biladi. Biz ham mavzu atrofidagi munozaralar Filippin xavfsizligi uchun muammo tug’dirishi mumkinligini tushunamiz. Shuning uchun ochiq muloqot olib boryapmiz”, - deydi AQSh harbiy kuchlari qo’mondoni.
 
So’nggi 10 yil davomida Xitoyning harbiy byudjeti muntazam o’sib bordi. Ayrimlar nazarida, AQShning Osiyoga e’tiborni kuchaytirgani shu bilan bog’liq.
 
Singapurdagi Janubi-sharqiy Osiyo masalalari instituti tadqiqotchisi Ayan Stori nazarida, AQSh kemalari Filippinga tez-tez qatnab, bu hududning o’zi uchun muhim ekanini Xitoyga ko’rsatib qo’ymoqchi.

“AQSh Filippinga yordam ko’rsatishda davom etadi. Da’vogarlar orasida Filippin eng zaif davlat”, - deydi tadqiqotchi.
 
Admiral Loklerga ko’ra esa, AQSh yordami, asosan, gumanitar va inqiroz oqibatlarini bartaraf etish sohalarida bo’ladi.

“Bizning ko’magimiz Filippinda amaliyotlarni tezkor o’tkazish, axborot uzatish va to’plash imkoniyatlarini yaxshilash yo’nalishlariga qaratiladi”, - deydi rasmiy.
 
Vashingtondagi Strategik va xalqaro munosabatlar markazi tadqiqotchisi Karl Beyker fikricha, iqtisodiy vaziyat og’ir bo’lgan hozirgi sharoitda AQSh Tinch okeani mintaqasida yangi mojarolarga aralashmagani ma’qul. Buning o’rniga Vashington iqtisodiy munosabatlarga ko’proq urg’u bersa yaxshi bo’lardi, deydi u.
 
“AQSh mintaqada faqat xavfsizlik kafolatchisi degan vazifani bajarmasligi kerak. Janubi-sharqiy Osiyoda iqtisodiyot ancha barqaror. Vashington shundan unumli foydalanib, o’z iqtisodiyoti uchun ham manfaatli bo’lgan aloqalarni o’rnatishi mumkin”, - deydi Beyker.
 
Ammo Filippin faqat AQSh yordamigagina tayanib qolmoqchi emas. Hududning yana bir baquvvat davtlati Yaponiyada siyosatdonlar mamlakatning tinchlikparvar harbiy siyosatini o’zgartirish haqida bosh qotirmoqda. Manila bu harakatni olqishlab, Tokioning faol harbiy siyosat olib borishi hududda muvozanat tiklanishiga hissa qo’shadi, demoqda.
Mazkur forum yopiq.
Izohlar
     
Mazkur forumda izohlar yo'q, siz boshlab bering
JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
AQShda farzand boqib olgan o'zbekistonlik ona bilan suhbat- Boston, Massachussetts shtatii
X
19.04.2014
Boston va uning atrofida o'zbeklar boshqa katta shaharlarga qaraganda unchalik ko'p emas. Dunyoning bu qismlariga asosan talabalar kelib ketadi. Lekin bugun o'zbekistonlik oilalar yetib bormagan joy yo'q.

KUNDALIK ESHITTIRISH

JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
Fotogalereya

Fotogalereya Ukrainadan suratlar

Sharqdagi to'qnashuvlarda o'lganlar, jarohat olganlar bor.
Fotogalereya

Fotogalereya Boston fojiasini eslab

O'tgan yilning 15-aprelida 25 mingga yaqin kishini bir joyga to'plagan marafon paytida yuz bergan portlash uch kishini hayotdan olib ketgan va 260 dan ortiq odam jarohatlangan edi.
Fotogalereya

Fotogalereya Nigeriyada qonli kun

Fotogalereya

Fotogalereya Ukrainadan suratlar

Fotogalereya

Fotogalereya Vashingtonda olcha gulladi

Har yili aprel oyida Vashington shahri olcha gullari bilan burkanadi. Bir asr muqaddam Yaponiya tomonidan hadya qilingan ko’chatlar bugun Vashingtonning ramziy ko’rkiga aylangan. Olchaning gullash mavsumi har yili 10 kuncha davom etadi. Yilning bu davrida Vashington sayyohlar bilan to’ladi. Chunki ayni shu kunlarda poytaxt Olcha guli festivalini tashkil qiladi. Vashington bo’ylab yapon madaniyati kunlari o’tkaziladi. Musiqa va raqs, me’morchilik san’ati, urf-odatlar, kinolar namoyish etiladi. Yapon tili va adabiyoti ham targ’ib qilinadi. Yaponiyadan mehmonlar kelib, sahnada amerikaliklarni xushnud qiladi. Ikki xalq san’atini ifodalovchi asarlar namoyish etiladi.
Fotogalereya

Fotogalereya Janubiy Afrika Respublikasi notinch

BMT Xavfsizlik Kengashi tobora notinch Janubiy Afrika Respublikasiga keng ko’lamli tinchlikparvar qo’shin safarbar etadi. Salkam 12 ming kishilik missiya tinch aholini himoya qilib, insonparvarlik yordami qatnovini ta’minlaydi. Mamlakatda mazhablararo adovat va zo’ravonlik minglab odamlarni hayotdan olib ketdi. Afrikalik olti ming va fransiyalik ikki ming qo’shin tinchlikni saqlay oladi, deydi BMT rasmiylari. Xalqaro qo’shinlar 15-sentabrda ishga kirishadi. AQShning BMTdagi elchisi Samanta Pauer shu hafta Markaziy Afrika Respublikasida bo’ldi. Qo’shma Shtatlar Afrika ittifoqi qo’shinlarini qo’llab quvvatlaydi; jahon hamjamiyati bu davlatga dadilroq yordam berishi lozim, deydi elchi. BMT, xususan, Markaziy Afrika Respublikasida 19 ming musulmon hayoti jiddiy tahdid ostida va ular mamlakatning xavfsiz hududlariga yoki xorijiy davlatga ko’chirilishi kerak, deya ogohlantiradi. Nasroniy jangarilar musulmon aholiga qarshi qonli hujumlarni boshlagandan beri o’n minglab musulmon poytaxtni va g'arbiy viloyatlarni tark etgan. Ayrim mahalliy rasmiylarning aytishicha, aholini ko’chirish choralari ixtilofni yanada kuchaytirib, mamlakatni parchalab yuborishi mumkin.

Interaktiv

SAYTGA KIRISHNING XAVFSIZ YO’LI