Seshanba, 22-iyul, 2014 Toshkent vaqti: 14:15

Markaziy Osiyo

Markaziy Osiyoda geosiyosiy kurash avj olmoqda

Multimedia

Audio
Markaziy Osiyoda qo'shni davlatlar o’rtasida katta janjalga sabab bo’layotgan suv muammosi bugun yanada murakkablashgan. 


O’zbekiston suv manbalariga ega Qirg’iziston va Tojikiston bilan aloqalarni mustahkamlayotgan Rossiyaning mintaqa gidroenergetikasi bo’yicha rejalagan loyihalariga keskin qarshi.

O’zbekiston va Turkmaniston prezidentlari Ashgabatdagi uchrashuvida iqtisodiy hamkorlikni Yevropa yo’nalishi bo’yicha kengaytirishga kelishib olgan. Yirik GES loyihalari bois mintaqada bir-biriga qarshi qutblar vujudga kelishi mumkin.

Toshkent mintaqada yirik suv to’g’onlari qurilishi va bu masalaga chet davlatlar aralashayotganidan norozi.

Yangi GESlar barpo etishga bel bog’lagan Qirg’iziston va Tojikiston esa bu loyihalarni ichki ehtiyoj deb ataydi, biroq ular amaliyoti uchun tashqi ko’makka muhtoj.

Har ikki davlat bu ko’makni so’nggi paytda O’zbekiston bilan munosabatlari ancha sovuqlashgan Rossiyadan olishga umid qilmoqda.    

Suv ziddiyatlari urushga olib kelishi mumkin deya ogohlantirayotgan O’zbekiston prezidenti Islom Karimov o’z pozitsiyasi atrofida ittifoq tuzishga harakat qilmoqda.

Turkmanistonda Islom Karimov va Qurbonguli Berdimuhammedov muzokaralari
mintaqada yirik suv to’g’onlari qurilishiga qarshi qo’shma bayonot bilan yakunlandi.  

Bu Rossiya prezidenti Vladimir Putinning Tojikistonga safari oldidan e’lon qilingan hujjat.

Dushanbeda kechgan muzokaralarda Rossiya Tojikistandagi harbiy baza bo'yicha 30 yillik bitim imzoladi. Tojikistonda ko’zlangan gidro-ishnootlar uchun mablag’ ajratish haqida ham gap ketdi.

Tojikiston Rossiyadan Qirg’izistonda imzolangan shartnomalar kabi hamkorlik bitimi kutmoqda.  

Yaqinda Qirg’izistonda bo’lgan Putin Qambarota-1 GESi qurilishi uchun 2,5 millard dollar mablag’ ajratish va mamlakatda Rossiya harbiy bazasini uzoq vaqtga qoldirish haqida hujjat imzolagan edi.

Tojik matbuotiga ko’ra, Putinning Tojikistonga tashrif chog’ida Rog’un GESi bo’yicha hujjat imzolanishi qiyin, biroq boshqa energetik loyihalarda Rossiya ishtiroki haqida bitimlarga qo’l qo’yiladi.  

O’zbekiston Moskva qo’yayotgan qadamlarni diqqat bilan kuzatmoqda.

Siyosatshunos Farxod Tolipov fikricha:

“Rossiya Qambarota-1 GESini qurishga qo’shilyotgan ekan, nega endi Rog’unni qo’llab quvvatlamasligi kerak? Agar Qirg’izistonda bu haqda qaror bo’lmaganda, Tojikistonda ham bo’lmaydi deyishga asos bo’lardi. Biroq Bishkekda shunday qarorga kelingach, Dushanbeda ham bu takrorlanadi deyishga asosimiz bor. Rossiya shunday bir kontekstda, ya’ni ham gidro-inshootlar qurishda qatnashish, ham harbiy bazalarini joylashtirish bo’yicha shartnomalar imzolamoqda. Bular esa O’zbekiston manfaatlariga zid keladi”.

Farxod Tolipov deydiki, so’nggi paytda mintaqada geosiyosiy kurash avj olmoqda. Natijada Markaziy Osiyo turli qutblarga ajragan, qarama-qarshi davlatlarga bo’linishi ehtimoldan uzoq emas.

“Rossiya agar shu maqsadda siyosat yurg’izayotgan ekan, bundan biror tomonga foyda bo’lishi qiyin… Mintaqa yana sun’iy ravishda bo’laklanmoqda. Bu albatta mintaqadagi davlatlar, xalqlar rivojlanishiga xizmat qilmaydi, aksincha mintaqadagi muammolarni, ziddiyatlarni yanada chigallashtiradi. Bundan Rossiyaning o’zi ham zarar ko’rishi mumkin”, - deydi Tolipov.

Markaziy Osiyoning asosiy daryolari Amudaryo va Sirdaryo mintaqadagi 60 millionga yaqin aholi ehtiyojini qondiradi. Umumiy suv miqdori kamayishi, qishloq xo’jaligi va gidroenergetikani rivojlantirishga bo’lgan turlicha yondashuvlar mintaqa daryolari yuzasidan ziddiyatlarni qo’zg’ab keladi.
Mazkur forum yopiq.
Izohlar
     
Mazkur forumda izohlar yo'q, siz boshlab bering
JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
Amerika Manzaralari/Exploring America, July 21, 2014i
X
22.07.2014 03:10
Har dushanba Toshkent vaqti bilan 15:30 da sun'iy yo'ldosh orqali uzatiladigan 30 daqiqali ko'rsatuv Amerikadagi siyosiy, iqtisodiy va ijtimoiy manzara bilan tanishtiradi. Qolaversa, Qo'shma Shtatlar - Markaziy Osiyo davlatlari orasidagi aloqalarni tahlil qiladi.

KUNDALIK ESHITTIRISH

JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
  • Barak Obama G'azo va Ukrainadagi ahvol borasida bayonot berayapti.
  • Ukraina
  • Ukraina
  • Ga'zoda yuz bergan Isroilning navbatdagi havo hujumidan so'ng. 20-iyul kuni kamida 50 falastinlik halok bo'lgan, hujum boshlangandan beri o'lganlar soni esa 400 dan oshdi.
  • "Kosta Konkordia" kemasi Giglio oroli yaqinida. Ushbu kema 2013-yil boshida suv osti qoyasiga urilib, yaroqsiz holga kelgan edi.
  • Germaniya Gran-prisi avtopoygasida ishtirok etayotgan braziliyalik Felipe Massa birinchi burilishda mashinasi bilan ag'darilib ketdi.
  • Indoneziyalik talabalar global yo'lbarslar kuni munosabati bilan yuzlariga Sumatra yo'lbarsi timsolini chizmoqda. Sumatra yo'lbarsi yo'qolish xavfi ostida bo'lgan hayvonlardan biri bo'lib, ushbu jonivordan dunyoda jami 400 dona qolgani aytiladi.
  • Hindistonning Bubanesvar shahrida dehqonlar ko'chat ekmoqda.
  • "Tour de France" velopoygasi ishtirokchilari qadimiy Sisteron viloyatidan o'tmoqda.
  • "Tour de France" velopoygasi muxlislaridan biri musobaqa sharafiga osib qo'yilgan velosipedni minmoqda.
  • Germaniyaning Uplevard shahrida loyda chana uchish bo'yicha chempionat bo'lib o'tmoqda.
  • Plastik idishlardan tayyorlangan qayiq atrof-muhit himoyasiga e'tibor qaratish uchun Chex respublikasidagi Nimburk shahridan Germaniyaning Xamburg shahriga borish maqsadida Elba daryosida safarga chiqdi.
  • Xitoy poytaxti Pekinning Yuyuantan parkiga ulkan baqa timsoli o'rnatildi. 22 metrli ulkan "oltin baqa" xitoy madaniyatidagi boylik va omad ramzini ifodalaydi.
  • Janubiy Ispaniyadagi qo'riqxonada ona flamingo ko'plab jo'ja flamingolar bilan.
Fotogalereya

Fotogalereya Kunning suratlari - 20-iyul, 2014-yil

Kunning muhim voqealari va dunyoning turli burchaklaridagi manzara suratlarda.
Fotogalereya

Fotogalereya O'zbekistonlik ustalar Santa Fe xalqaro festivalida

Amerikaning Nyu-Meksiko shtatidagi Santa-Fe shahrida har yili o’tadigan usta hunarmandlar festivali (Santa Fe International Folk Art Market) nufuzli davra hisoblanadi. Unga taklif qilingan chevar, kashtado’z yoki sozandaning ijodi so’zsiz tan olinadi. Qaysi davlatda bo’lmasin ularning mahsuloti darrov qo’lma qo’l bo’lib ketadi. Bu yilgi yarmarkada O’zbekistondan 25 kishi qatnashdi - eng katta jamoalardan biri. 11-13-iyul kunlari o’tgan tadbirda ustalar bir-biri bilan tanishdi, tajriba almashdi, mahsulotini sotdi, yangi xaridor va hamkorlar topdi va vatanga daromad bilan qaytdi. Bu esa, deydi hunarmandlar, yangi imkoniyatlarga yo’l ochadi. Yangi ish o’rinlari, ta’lim dasturlari, mustaqil faoliyat, erkin nafas va yurt taraqqiyoti uchun hissa degani bu.
Fotogalereya

Fotogalereya MH17 - Ukraina osmonida urib tushirilgan samolyot qoldiqlari va bugungi manzara

Ukraina hukumati Rossiyani ikki kun oldin Donetskda urib tushirilgan yo’lovchi samolyot qoldiqlari orasidan ashyoviy dalillarni yo’q qilishda separatistlarga yordam berayotganlikda ayblamoqda. Malayziya havo yo’llariga tegishli samolyot ichida 298 odam bo’lgan. Hammasi o’lgan. AQSh hukumatining tasdiqlashicha, samolyot yerdan nishonga olingan.
Fotogalereya

Fotogalereya Isroil piyoda kuchlari G'azoda hujumlarni davom ettirmoqda

8-iyulda boshlangan operatsiyada hozirgacha 300 dan oshiq falastinlik o’lgan. Uch kundirki, Isroil kuchlari G'azo sektorida yuzlab manzillarni o'qqa tutmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Dunyo ahli Ukrainadagi fojeadan dahshatda, 295 odam halok bo'lgan

Yo'lovchilardan 173 nafari Niderlandiya, 44 kishi Avstraliya, 12 odam Indoneziya, shuningdek, Britaniya, Germaniya, Belgiya, Kanada, Yangi Zelandiya va Filippin fuqarolaridir. AQSh razvedka agentliklarining tasdiqlashicha, samolyot raketa bilan urib tushirilgan va aynan Ukraina sarhadidan turib nishonga olingan. Samolyot havoda portlagan. Ukraina qurolli kuchlari bunday vositaga ega emas, deydi Amerika rasmiylari. Gumon shuki, samolyotni o'qqa olganlar - rusparast bo'lginchilar.
Fotogalereya

Fotogalereya AQShga noqonuniy kirib kelayotgan muhojir bolalar

AQShning janubiy chegaralarida noqonuniy muhojirlar muammosi gumanitar inqiroz sifatida baholanmoqda. Chegarani kesib o'tganlar orasida 50 mingdan ortiq voyaga yetmagan bola bor. Ular mahalliy va federal hukumat uchun yangi muammolarni keltirib chiqarmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Ukrainada Malayziya samolyoti quladi

Boeing-777 samolyoti 280 yo'lovchi va 15 ekipaj a'zolari bilan Amsterdamdan Kuala Lumpurga uchayotgan bo'lgan. Ukraina hukumati va isyonchilar bir-birini ayblamoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Isroil Falastin ahliga: tirik qolishni istasangiz, qoching!

Isroil G'azo sektorini havodan o'qqa tutishda davom etarkan, BMT uni va unga qarshi raketa otayotgan HAMASni sulh tuzishga undamoqda. AQSh vositachilik qilishga tayyor. Tomonlar murosadan yiroq. Isroil G'azo ahlini jon saqlash uchun uylarini tark etishga chaqirmoqda. HAMAS jangarilarini qirib tashlamaguncha, hujumlar to'xtamaydi, deya bildirmoqda bu davlat rasmiylari. Hozirgacha 200 dan oshiq odamning yostig'i qurigan.
Fotogalereya

Fotogalereya Slavyansk, Ukraina, 16-iyul, 2014

15-iyul kuni kechqurun Ukraina sharqida havo hujumlaridan 11 kishi o'lgan. Snijne shahrida binolar vayron bo'lgan. Hukumat separatistlarni ayblasa, separatistlar hukumatni ayblamoqda. Bugun Bosh vazir Arseniy Yatsenyuk Slavyanskda bo'lib, vaziyat bilan tanishdi. Rossiyani bo'lginchi kuchlar ortida turganlikda aybladi. Kreml nazarida esa barcha balolarda Kiyevning o'zi aybdor.

Interaktiv

SAYTGA KIRISHNING XAVFSIZ YO’LI