Payshanba, 23-oktyabr, 2014 Toshkent vaqti: 04:54

AQSh-Markaziy Osiyo

AQSh Markaziy Osiyoga harbiy yordami yuzasidan tanqid ostida, javob nima?

O'zbekiston askarlari, Mustaqillik kuni, Toshkent, 31-avgust, 2012
O'zbekiston askarlari, Mustaqillik kuni, Toshkent, 31-avgust, 2012

Ochiq Jamiyat Instituti (Open Society Institute) tashabbusi bilan olib borilgan tadqiqot shuni ko’rsatganki, Amerikaning Markaziy Osiyo davlatlariga harbiy madadi aksariyat hollarda xalq farovonligi uchun xizmat qilmayapti.

Xavfsizlik yo’lida berilayotgan ko’mak, deydi bu izlanish muallifi Joshua Kuchera (Joshua Kucera), asosan avtoritar tuzumlar manfaati uchun qo’llangan.


AQSh esa Afg’oniston yuzasidan ketayotgan hamkorlikni boy bermaslik uchun qator qora ishlarga ko’z yumgan, deydi Kuchera. Qirg’iziston bunga yaqqol misol. 2010-yilda hokimiyatdan ag’darilgan Kurmanbek Bakiyev AQSh tomonidan tayyorlangan va ta’minlangan maxsus bo’linmani xalq himoyasi uchun emas, o’zi va atrofidagi shaxslarni himoya qilish uchun ishlatgan.

Joshua Kuchera bilan qilgan suhbatimizni mana bu yerda tinglab tomosha qilishingiz mumkin.

AQSh hukumati bu tanqidlarga qanday javob bermoqda?

Joshua Kucheraning Vashingtonga tavsiyasi shuki, xavfsizlikni mustahkamlash uchun berilgan yordam faqat Afg’oniston bilan bog’lanib qolmasin. Ko’mak darajasi Afg’oniston prioritetga aylangan paytda oshgan, chetga surilganida pasaygan, deydi ekspert, buni isbotlovchi katta jadvalga ishora qilib.

Markaziy Osiyo tinchligi yo’lida qanday yordam ko’rsatish haqida chuqur o’ylanib, aynan xalqqa foydasi tegadigan konkret dasturlar ishlab chiqing, deydi Kuchera, toki ular bu jamiyatlarni qiynayotgan masalalarga yechim topishda xizmat qilsin.

Linn Treysi (Lynne Tracy), AQShning Markaziy Osiyo bo'yicha bosh diplomatiLinn Treysi (Lynne Tracy), AQShning Markaziy Osiyo bo'yicha bosh diplomati
x
Linn Treysi (Lynne Tracy), AQShning Markaziy Osiyo bo'yicha bosh diplomati
Linn Treysi (Lynne Tracy), AQShning Markaziy Osiyo bo'yicha bosh diplomati
AQShning mintaqa bo’yicha bosh diplomati Linn Treysi (Lynne Tracy):


“Harbiy ko’mak faqat Afg’oniston bobidagi hamkorlik uchun berilayapti deb xulosa qilish xato. Bu notinch mamlakatda vaziyatni yaxshilash uchun birga ishlashga majburmiz, bu haqiqat... Lekin Markaziy Osiyo respublikalari mustaqillikka erishganidan beri, ya’ni o’tgan 20 yillik tarixga qarasangiz, Amerika boshidan chegara xavfsizligi, qoradori savdosiga qarshi kurash, xavfsizlik tizimlari islohoti yo’lida jon kuydirib kelganini ko’rasiz”.

Xavfsizlikdan tashqari Vashington iqtisodiy hamkorlik, siyosiy islohotlar, huquq va demokratiya targ’iboti va mintaqaviy birdamlik singari masalalarga ham urg’u beradi, deydi diplomat.

Amerika 2014-yilda Afg’onistondan chiqib ketgach, Markaziy Osiyoga e’tibor pasayadi desangiz, adashasiz, mushtarak manfaatlar juda ko’p va birga ishlashda davom etamiz, deydi u.

AQSh uzatgan harbiy vositalar va u tayyorlagan maxsus kuchlar suiiste’mol qilinganida bu davlat vaziyatga ko’z yumgan degan iddaoni ham Linn Treysi inkor etadi.

Aniq isbot va dalil bo’lsa, chora ko’riladi, mas’ul shaxslar javobgarlikka tortiladi, deydi u. Harbiy madad sifatida ajratilgan mablag’ audit qilinadi va korrupsiya alomatlari aniqlansa, “biz qarab turmaymiz” deydi diplomat.

Vashington Markaziy Osiyoga og’ir qurollar uzatmaydi, berilgan yengil vositalar qanday ishlatilayotgani, malakasi oshirilgan harbiylar qayerda va qanday maqsadlarda safarbar etilgani doimiy kuzatuvda, deydi Joshua Kuchera.

Joshua Kuchera (Kucera) va Jeff Goldstein (chapdan) Ochiq Jamiyat Institutida o'tgan davra suhbatida, Vashington, 16-oktabr, 2012Joshua Kuchera (Kucera) va Jeff Goldstein (chapdan) Ochiq Jamiyat Institutida o'tgan davra suhbatida, Vashington, 16-oktabr, 2012
x
Joshua Kuchera (Kucera) va Jeff Goldstein (chapdan) Ochiq Jamiyat Institutida o'tgan davra suhbatida, Vashington, 16-oktabr, 2012
Joshua Kuchera (Kucera) va Jeff Goldstein (chapdan) Ochiq Jamiyat Institutida o'tgan davra suhbatida, Vashington, 16-oktabr, 2012
AQSh Kongressi O’zbekistonga yordamni 2004-yildan beri cheklab qo’ygan edi. Sabab – inson huquqlari bilan bog’liq ahvol og’ir ekani. Lekin vaziyat yaxshilanmaganiga qaramay 2012-yilga kelib, harbiy ko’mak ko’rsatishga qaror qilindi. Nima uchun?


“Amerika hukumati nazarida bu davlat chegara xizmatini zarur vositalar (jangovar emas) bilan ta’minlash bizning manfaatlarimiz uchun xizmat qiladi. Afg’onistonga yuk tashiladigan yo’nalish O’zbekiston hududidan o’tadi va bu tizim himoya qilinishini istaymiz”,- deya javob qiladi diplomat.

Shimoliy Ta’minot Tizimi sifatida tanilgan bu yo’nalish bilan bog’liq shartnomalar va konktraktorlar hamda ular bilan ishlayotgan tomonlar sir tutiladi. Nima uchun?

x
“Biz yo’nalish uchun davlatlarga pul to’lamaymiz, ammo biz bilan ishlayotgan xususiy bizneslar haqida axborot bermaymiz, bu mavjud bitimlarga ziddir”,- deydi Linn Treysi.


Ekspertlar, xususan Joshua Kuchera nazarida bu adolatsizlik. Konktraktorlar hukumatlarga yaqin bizneslar, ularning iznidagi kompaniyalar ekani aniq; AQSh bilan imzolangan shartnomalardan rahbarlar katta foyda ko’rayapti, deydi Kuchera.

2011-yilda Amerika Shimoliy Ta’minot Tizimi uchun mintaqada yarim milliard dollarga yaqin mablag’ sarflagan.

Markaziy Osiyoga beriladigan harbiy yordam xususidagi ma’lumotlar umuman olganda sir saqlanmaydi, lekin ularni olish juda qiyin.  

Buni osonlashtirishi kerak, deydi mutaxassis, Amerika xalqi va Markaziy Osiyo ahlining mavjud hamkorlikdan kim qanday foyda ko’rayotganini bilishga haqqi bor.
 

AQSh-Markaziy Osiyo, harbiy yordam ortidagi savollar/US Military Aid to Central Asia. Who benefits?i
X
15.10.2012 03:10
G’arb matbuotida Amerikaning Markaziy Osiyoga nisbatan siyosatini uzoq yillardan beri yoritib kelayotgan tadqiqotchi-jurnalist Joshua Kuchera (Joshua Kucera) tahlilicha, mintaqaga berilgan harbiy yordam xalq farovonligi uchun xizmat qilayotgani yo’q. Yordam ortidagi asosiy omil bu Afg’onistondagi missiya, deydi u. Navbahor Imamova Joshua Kusera bilan suhbatda bo’ldi.

US MILITARY AID TO CENTRAL ASIA, WHO BENEFITS? VOA UZBEK INTERVIEW WITH JOSHUA KUCERAi
X
15.10.2012 02:59
Joshua Kucera, journalist and freelance writer, talks to Navbahor Imamova of Voice of America's Uzbek Service about his recent comprehensive report on US military aid to Central Asian countries: http://www.opensocietyfoundations.org/sites/default/files/US%20Military%20Aid%20to%20Central%20Asia%20Who%20Benefits.pdf

 

Mazkur forum yopiq.
Izohlar
     
Mazkur forumda izohlar yo'q, siz boshlab bering
JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
Karter prezidentligi haqida kitob va spektakl - Thirteen Days in Septemberi
|| 0:00:00
...
 
🔇
X
22.10.2014 11:59
1978-yilda prezident Jimmi Karter vositachiligida Isroil va Misr tinchlik bitimi imzolagan. Biroq bu muvaffaqiyatga Tehrondagi mashmasha soya solgan. Islomiy inqilobchilar Amerika diplomatlari garovga olib, ularni bir yildan uzoq paytda asir sifatida ushlab o'tirgan.

KUNDALIK ESHITTIRISH

JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
  • Ottava

  • Ottava

  • Ottava

  • Ottava

  • Ottava

  • Ottava

  • Ottava

  • Ottava

  • Ottava

  • Ottava

Fotogalereya

Fotogalereya Kanada parlamentida otishma, Ottavadan suratlar

Kanada poytaxtida urush qahramonlariga qo'yilgan yodgorlik oldida turgan askar otib ketilgan. Bu inshoot yaqinidagi parlament binosi ham xavf ostida degan ogohlantirishdan keyin evakuatsiya ishlari boshlangan. Harbiy soqchini nishonga olgan shaxs parlament tomon qochdi, deydi guvohlar. Imoratdan o'q ovozlari eshitilgan. Askarni otgan odam politsiya o'qidan o'lgan. Yaralangan askar ham kasalxonada jon bergan.
Fotogalereya

Fotogalereya Joko Vidodo, Indoneziya prezidenti qasamyod keltirdi

Indoneziyaning yangi rahbari, armiya yoki siyosiy elitaga aloqasi bo'lmagan, oddiy xalqdan chiqqan Joko Vidodo qasamyod keltirdi. 53 yoshli arbobni fuqaro Jokovi deb biladi, o'tmishda uy jihozlari sotib kun ko'rgan. Jakarta meri lavozimida islohotchi sifatida tanilgan.
Fotogalereya

Fotogalereya Kobanida janglar davom etmoqda - 20-oktabr, 2014-yil

Suriyaning Turkiya chegarasi yaqinidagi Kobani shahrida kurdlar va "Islomiy davlat" jangarilari o'rtasida kurash davom etmoqda. Turkiya Tashqi ishlar vaziri Mevlut Chavusho'g'lining aytishicha, Iroq kurdlarining "Islomiy davlat"ga qarshi kurashda Suriya kurdlariga ko'mak berish uchun Turkiya orqali chegarani kesib o'tishiga ruxsat berilmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Gonkongda minglab namoyishchilar politsiya bilan yuzma-yuz, tarqalmoqchi emas

Bu yoshlar Gonkongda demokratik saylovlar talab qilmoqda. Pekin siyosatini qoralab, rahbarni mahalliy xalqning o'zi tanlashi shart, deydi ular. Talabalar chodirlar qurib olgan, shu yerda tunashayapti. Maqsad tinchlik, deydi ular, "hukumat bizning dardimizni eshitsin". Pekin nazarida ularning talabi asossiz.
Fotogalereya

Fotogalereya Kobani uchun janglar davom etmoqda

Suriyaning Kobani shahrida "Islomiy davlat" va kurd jangchilari o'rtasida qonli janglar davom etmoqda. Tinch aholining katta qismi qo'shni Turkiyaga qochib o'tgan.
Fotogalereya

Fotogalereya AQShda Ebola bilan xastalanganlar soni ikkitaga yetdi

O'tgan hafta AQShning Texas shtati kasalxonasida bir bemor Ebola virusidan vafot etgan edi. Unga qaragan ikki hamshira ham virusni yuqtirgani aniqlandi. Ayni paytda dunyo bo'ylab kasallikka qarshi kurash choralari kuchaytirilmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Kobani shahri uchun janglar avjida, Suriya

Suriyaning Turkiya bilan chegaradosh Kobani shahri "Islomiy davlat" bilan olishmoqda. Amerika havo hujumlari orqali kurd jangchilariga ko'maklashmoqda. Turkiya bu urushga aralashmoqchi emas, lekin "Islomiy davlat" ga qarshi AQSh boshliq xalqaro koalitsiyaga kirgan.
Fotogalereya

Fotogalereya Shimoliy Koreya rahbari ommaga ko'rindi

Ikki oydan beri jamoatchilikka ko'rinmagan Kim Chen Unning yangi suratlari paydo bo'ldi. Ularni Shimoliy Koreya Markaziy Axborot Agentligi tarqatmoqda.

Interaktiv

SAYTGA KIRISHNING XAVFSIZ YO’LI