Shanba, 01-noyabr, 2014 Toshkent vaqti: 05:20

Markaziy Osiyo

Tojikistonliklar internet ustidan nazorat o'rnatilishiga qarshi

Tojikistonda internetdan foydalanuvchilar soni yildan yilga oshib bormoqda.
Tojikistonda internetdan foydalanuvchilar soni yildan yilga oshib bormoqda.

Multimedia

Audio
Bir necha kun burun Tojikiston hukumatiga qarashli aloqa xizmati internetdagi yuzdan ziyod saytlarni “texnik” sabablarga ko’ra yopganini ma’lum qilgan edi.

Kuzatuvchilar nazarida rasmiy Dushanbe kelasi yilga belgilangan prezident saylovlari oldidan internetga to’siq qo’yish usullarini sinab ko’rmoqda. Ammo bugun ma’lum bo’lishicha, aloqa xizmati bu qarorini bekor qilgan va taqiqlangan saytlarga yana kirish mumkin.

Hukumatning internetni cheklashga qaratilgan chora-tadbirlarini mahalliy ziyolilar qanday baholaydi?


Internet tez rivojlanayotgan Tojikistonda shahar ko’chalaridagi internet kafelar gavjum.

Shunday nuqtalardan birida o’tirgan iqtisodchi Dilorom Sherdo’xt o’ziga zarur mavzu uchun axborot izlab internetga kirganini aytadi. Uning fikricha, internetga to’siq qo’yish bilan hukumat biror natijaga erisha olmaydi, balki bundan jamiyat zarar ko’radi.  

Jurnalist Jo’ra Yusufiyga ko’ra esa, hukumatning XXI asrda bunday yo’l tutishi behuda ish.

“Chunki yoshlar, yangi avlod o’sha taqiqlangan saytlarga har qanday yo’l va vositalar bilan qo’shilishlari, kirib borishlari mumkin. Qandaydir maqsad bilan turlicha fikrlarni to’sish hech qachon yaxshi natija bermagan”, - deydi u.

Tojikistonda saytlarga to’siq qo’yilishini qo’llab-quvvatlaydiganlar ham bor. O’qituvchi Abdullohi Fozil  zararli saytlarning ko’pligini aytadi. Ammo axborotga cheklov qo’yilgani yo’q, deydi u.

“Fikrimcha, internetda biror bir axborot uchun to’siq yo’q. Men hozircha bunaqasini uchratmadim. O’zimga zarur ma’lumotlarni har doim biror bir moneliksiz olaman. Meni allaqanday tarmoqlaru diniy markazlar, tashkilotlar yoki muxolifat qiziqtirmaydi. Ularning ishi buzg’unchilikdan boshqa narsa emas. Och qornim-tinch qulog’im degan gap bor”, - deydi mahalliy o’qituvchi.

“Facebook”, “Odnoklassniki”, “Twitter”, “Moy mir” kabi ijtimoiy tarmoqlarning doimiy foydalanuvchisi bo’lgan mahalliy yoshlar internetning cheklanishiga qarshi. Bu tarmoqlarda uch mingga yaqin do’st orttirgan mahalliy yoshlardan biri dunyoning 11 mamlakatida tanishlari borligini aytarkan, mamlakatdagi ayni sharoitdan noroziligini yashirmaydi.

“Biz davlatni to’ntarmoqchi emasmiz, lekin bugungi turmushimizni ham yaxshi deb bo’lmaydi. Istagan paytimda xohlagan odamim bilan gaplashishim mumkin, buning yo’llari ko’p. Hech bo’lmasa gaplashishga qo’yib berishsin, shunisi yetmay turuvdi endi”, - deydi u.

Jurnalist va ekspert Jo’ra Yusufiy ijtimoiy tarmoqlarga to’siq qo’yayotgan hukumatni bir tarafdan tushunish ham mumkindir, deydi.

“Facebook kabi ba’zi saytlarga to’siq qo’yilishi… ehtimol hukumat milliy manfaatlar himoyasi uchun bu ishga qo’l urar. Chunki ayrim boshqa mamlakatlarda ham shunday qilishmoqda. Ekstremistik, radikal qarashlar targ’ibotiga yo’l qo’ymaslik zarur, buni tushunaman, ayniqsa Tojikistonda”.

Shu bilan birga, Yusufiy internetga cheklov qo’yilishini oqlamasligini aytadi. Internet bu taraqqiyot degani, rivojlanish va yangilanishni esa to’xtatib bo’lmaydi, deydi u.

Mamlakatda to’silgani iddao etilgan saytlar ro’yxatidagi aksariyat nomlar ko’pchilikka tanish emas.
Mazkur forum yopiq.
Izohlar
     
Mazkur forumda izohlar yo'q, siz boshlab bering
JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
O'zbekistondagi siyosiy mahbuslar taqdiri AQSh Kongressida muhokamada - Political prisoners in Uzbekistan/US Helsinki Commissioni
X
31.10.2014 23:09
O'zbekistonda inson huquqlari, qamoqxonalar, siyosiy mahbuslar va qiynoqlar... AQSh Kongressi qoshidagi Xelsinki Komissiyasi shu masalalarga e'tibor qaratmoqda. “Human Rights Watch” huquq bo'yicha xalqaro tashkilot bu borada chiqargan katta hisobot tahlil qilinmoqda.

KUNDALIK ESHITTIRISH

JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
Fotogalereya

Fotogalereya Quddus: arab va yahudiylar orasida to'qnashuvlar

Quddusdagi al-Aqsa masjidi bugun qisman ochiq. Isroil politsiyasi chorshanba kuni inshootni butunlay yopib qo'ygach, Falastin ma'muriyati buni urush e'lon qilishga qiyoslagan edi. Hududda hafta boshida ro'y bergan otishmada avval isroillik ruhoniy jarohatlangan; ketidan politsiya falastinlik bir shaxsni otib o'ldirgan edi. To'polon ko'tarilmasligi uchun musulmon va yahudiylar uchun muqaddas sanalgan masjid va uning atrofini vaqtincha to'sib qo'ydik, deydi Isroil huquq-tartibot xodimlari. 50 yoshgacha bo'lgan erkaklar hududga hamon yo'latilmayapti. G'azoda hukmron HAMAS va Isroil o'rtasida shu yil ro'y bergan ikki oylik urush ortidan yahudiy va falastinliklar munosabati hanuz tarang. Ixtilof 21 mingdan ziyod odam, asosan, g'azolik tinch aholini hayotdan olib ketgan edi.
Fotogalereya

Fotogalereya Burkina Fasoda xalq isyon ko'tardi, prezident ishdan ketdi

G'arbiy Afrikadagi davlat, Burkina Fasoda prezident Bleyz Kompraore 27 yillik boshqaruvdan keyin ishdan ketdi. Mamlakatda o'n minglab odamlar namoyishga chiqib, rahbarning iste'fosini talab qilayotgan edi. Chiqishlar qonli tus olgach, kecha armiya parlamentni tarqatib yuborib, muvaffaq hukumat tuzilishini ma'lum qilgan. 1987-yildan beri Burkina Fasoni boshqarayotgan Kompraore sal oldin parlamentda yangi qonunni olg'a surib, hokimiyatda uzoqroq qolishni ko'zlayotgan edi. Omma bundan norozi bo'lib isyon ko'targan. Sobiq rahbar hozir qayerda ekani, o'rniga kim tayinlanishi hali ma'lum emas. Ayrim manbalarda general Luame Loug vaqtli hukumatga bosh bo'lishi mumkin deyilmoqda. Kecha, payshanba kuni poytaxt Uagaduguda odamlar parlamentga o't qo'yib, boshqa davlat idoralariga bostirib kirgan. Politsiyaning aytishicha, o'lganlar va yaradorlar bor. Xalqni tinchlantirish uchun rasmiylar parlamentda olg'a surilgan konstitutsion o'zgarishlarni va bir necha soat oldin e'lon qilingan favqulodda holatni bekor qildi. Birlashgan Millatlar Tashkiloti Bosh kotibi Pan Gi Mun G'arbiy Afrikadagi bu davlatda vaziyatni xavotir bilan kuzatayapmiz, deydi. Bosh kotib tomonlarni tinchlanishga va zo'ravonlikdan tiyilishga chaqirmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Peshmerga kuchlari Kobaniga yetib keldi

Iroq Kurdistonidan peshmerga jangchilarining bir qismi Suriyaning Kobani shahriga yetib borgan. Ular "Islomiy davlat" jangari guruhiga qarshi kurashda mahalliy kurdlar va xalqaro koalitsiyaga yordam beradi.
Fotogalereya

Fotogalereya Gavayi vulqoni aholi turar joylariga yetib keldi

Gavayida otilib chiqqan vulqon lavalari bir necha hafta o'tib Paxoa shaharchasiga yetib keldi. Sekin harakatlanayotgan lava "daryosi" yo'lda uchragan har qanday narsani kuydirib kulga aylantirmoqda. Shaharcha aholisi xavfsiz joyga evakuatsiya qilingan.
Fotogalereya

Fotogalereya Ebolaga qarshi global kurash

Dunyo bo'ylab Ebolaga qarshi kurash choralari kuchaytirilmoqda. Eboladan ogohlik oyligi doirasida turli mamlakatlarda xavfli kasallikka qarshi tayyorgarlik mashg'ulotlari o'tkazilmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Afg'onistondagi missiya nihoyasiga yetayapti

Afg'onistonning Hilmand viloyatidagi yirik harbiy baza mahalliy armiya nazoratiga o'tdi. AQSh va Britaniya qo'shinlari missiyani yakunlab, o'lkani tark etishga hozirlik ko'rmoqda. 2015-yilda Afg'onistonda 12 ming xorijiy askar qoladi.
Fotogalereya

Fotogalereya Suriya va Iroq

G'arb qo'llab-quvvatlovini olgan kurd jangchilari Turkiya orqali Suriyaga 1300 safdoshini jo'natishga hozirlik ko'rayapti. Iroqda va Suriyada janglar davom etmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Turkiya kurdlari qo'shni davlatdagi urushda o'lgan elatdoshlariga motam tutmoqda

Suriyaning Kobani shahri bir necha kundan beri jang maydoni. "Islomiy davlat" bilan qonli urush ketmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Kanada parlamentida otishma, Ottavadan suratlar

Kanada poytaxtida urush qahramonlariga qo'yilgan yodgorlik oldida turgan askar otib ketilgan. Bu inshoot yaqinidagi parlament binosi ham xavf ostida degan ogohlantirishdan keyin evakuatsiya ishlari boshlangan. Harbiy soqchini nishonga olgan shaxs parlament tomon qochdi, deydi guvohlar. Imoratdan o'q ovozlari eshitilgan. Askarni otgan odam politsiya o'qidan o'lgan. Yaralangan askar ham kasalxonada jon bergan.

Interaktiv

SAYTGA KIRISHNING XAVFSIZ YO’LI