Yakshanba, 26-oktyabr, 2014 Toshkent vaqti: 09:19

Yaqin Sharq

Turkiya Yaqin Sharqda diplomatik kuchini yo'qotmoqda

Turkiya Bosh vaziri Rajab Toyyib Erdog'an Misrga tashrifi chog'ida, Qohira, 13-sentabr, 2011-yil.
Turkiya Bosh vaziri Rajab Toyyib Erdog'an Misrga tashrifi chog'ida, Qohira, 13-sentabr, 2011-yil.
Amerika Ovozi
Misr G’azo Sektorida XAMAS va Isroil o’rtasidagi mojaroni vositachilik yo’li bilan hal etgani uning diplomatik g’alabasi sifatida e’tirof etilmoqda. Qohira mintaqadagi yetakchi mavqeini tiklar ekan, ayrim tahlilchilar nazarida Turkiyaning ta’siri susaymoqda.

Isroil va XAMAS yaqinda bir hafta davomida o’q almashib, yahudiy davlati G’azo Sektoriga qo’shin kiritishga hozirlik ko’rayotgan edi. Ammo Misr prezidenti Muhammad Mursiy o’rtaga tushib, tomonlarni sulhga ko’ndira olib, muhim diplomatik g’alabaga erishdi.

Istanbuldagi Bog’chashahar universitetida xalqaro munosabatlar bo’yicha mutaxassis Chingiz Aktarning aytishicha, Misrning yutug’i Turkiyaning mintaqadagi diplomatik nufuzi so’nib borayotganidan dalolat.

"Misr Yaqin Sharq mojarosi bilan ko’pdan beri shug’ullangan. Ammo mamlakat katta o’zgarishlarga yuz tutib, Husni Muborak hokimiyatdan ketgach, Qohira vaqtinchalik tanaffus olishga majbur bo’ldi. Ammo hozir yana bu ishga sho’ng’igan. Mintaqada vaziyat barqarorlashar ekan, Mursiyning AQSh bilan ham, G’arb bilan ham munosabatlari yaxshi, Turkiya esa bu masalada chetda qolib ketdi", - deydi tahlilchi.

Anqara mojaroni hal etishda ishtiroki borligini aytadi, ammo aslida Isroil bilan barcha bordi-keldini to’xtatgan Turkiya ishning uddasidan chiqa olmadi. Aloqalar ikki yil oldin turk fuqarolari isroillik harbiylar qo’lidan o’lgach sovuqlashdi. Shu bilan birga Tel-Aviv-Qohira orasini ham iliq deb bo’lmaydi.

Istanbullik tahlilchi Sinan Ulgenning aytishicha, Turkiya Isroil bilab gaplasha olmagani uchun mintaqadagi mojaroni hal etishda imkoniyatlari cheklangan.

"Isroil bilan orani buzib, Turkiya muhim omildan ayrildi. Mintaqa yetakchiligini endi Misr o’z qo’liga olmoqda", - deydi Ulgen.

Isroil Bosh vaziri Benyamin Netanyaxu oy boshida Turkiyaga aloqalarni yaxshilashni taklif etib, bu har ikki davlat manfaatlariga javob beradi, dedi. Turkiyaning ashaddiy tanqidchilaridan hisoblangan Isroil Tashqi ishlar vaziri Avidgor Libermanning o’tgan juma iste’foga chiqishi ikki davlat murosasiga hissa qo’shishi mumkin.

Biroq turk rasmiylaridan birining aytishicha, Tel-Aviv Anqara talablarini qondirgan taqdirdagina aloqalar yaxshilanishi mumkin. Turkiya Isroildan fuqarolarining o’limi uchun uzr so’rashni, ularning oila a’zolariga kompensatsiya to’lashni, G’azoni iqtisodiy qamaldan ozod etishni talab qilib keladi.

Tahlilchi Chingiz Aktarning aytishicha, Anqara Saudiya Arabistoni va Qatar kabi sunniy musulmon davlatlar bilan yaqin bo’lib, Iroq va Erondagi shia hukumatlarga sovuq muomala qilishi uning mintaqadagi diplomatik sa’y-harakatlariga pand bermoqda.

"Turkiya xolis bo’lmas ekan, sunniy guruhlarga yon bosishda davom etar ekan, vaziyat o’zgarmaydi", - deydi tahlilchi.

Biroq turkiyalik boshqa bir ekspert, jurnalist Semix Idiz nazarida Anqara nima qilsa-da, Misr soyasida qolaveradi, chunki Turkiya arab davlati emas va shu sabab ustunlik doim Qohira tomonida bo’ladi.

"Turkiya va Misr o’rtasida raqobat hamisha bo’lgan, do’stona raqobat. Bo’g’izlashgacha borilmaydi deb o’ylayman. Qohira ichki barqarorlikni o’rnata olsa, iqtisodiy, ijtimoiy va siyosiy tomondan yana rivojlanadi. So’ng Yaqin Sharqda yana katta kuchga aylanadi", - deydi Idiz.

Biroq Misr siyosiy mavhumlik girdobida ekan, Turkiyani hisobdan chiqarishga hali erta, deydi kuzatuvchilar.
Mazkur forum yopiq.
Izohlar
     
Mazkur forumda izohlar yo'q, siz boshlab bering
JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
Sonora sahrosi - AQSh-Meksika chegarasida - Water for Migrantsi
X
24.10.2014 23:59
Sonora dashti Shimoliy Amerikadagi eng issiq joylardan. Shunga qaramay Meksikadan chegarani kesib o’tmoqchi bo’lganlar ko’p hollarda aynan shu yerni tanlaydi. Safarga chiqqanlar orasida chanqoqlikdan nobud bo’lganlar kam emas. Bir mahalliy tashkilot suv ulasha boshlagan.

KUNDALIK ESHITTIRISH

JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
  • Kobani

  • Kobani

  • Turkiya-Suriya chegarasida

  • Bag'dod

  • Kanadalik askarlar Iroqqa yo'l olayapti.

Fotogalereya

Fotogalereya Suriya va Iroq

G'arb qo'llab-quvvatlovini olgan kurd jangchilari Turkiya orqali Suriyaga 1300 safdoshini jo'natishga hozirlik ko'rayapti. Iroqda va Suriyada janglar davom etmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Turkiya kurdlari qo'shni davlatdagi urushda o'lgan elatdoshlariga motam tutmoqda

Suriyaning Kobani shahri bir necha kundan beri jang maydoni. "Islomiy davlat" bilan qonli urush ketmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Kanada parlamentida otishma, Ottavadan suratlar

Kanada poytaxtida urush qahramonlariga qo'yilgan yodgorlik oldida turgan askar otib ketilgan. Bu inshoot yaqinidagi parlament binosi ham xavf ostida degan ogohlantirishdan keyin evakuatsiya ishlari boshlangan. Harbiy soqchini nishonga olgan shaxs parlament tomon qochdi, deydi guvohlar. Imoratdan o'q ovozlari eshitilgan. Askarni otgan odam politsiya o'qidan o'lgan. Yaralangan askar ham kasalxonada jon bergan.
Fotogalereya

Fotogalereya Joko Vidodo, Indoneziya prezidenti qasamyod keltirdi

Indoneziyaning yangi rahbari, armiya yoki siyosiy elitaga aloqasi bo'lmagan, oddiy xalqdan chiqqan Joko Vidodo qasamyod keltirdi. 53 yoshli arbobni fuqaro Jokovi deb biladi, o'tmishda uy jihozlari sotib kun ko'rgan. Jakarta meri lavozimida islohotchi sifatida tanilgan.
Fotogalereya

Fotogalereya Kobanida janglar davom etmoqda - 20-oktabr, 2014-yil

Suriyaning Turkiya chegarasi yaqinidagi Kobani shahrida kurdlar va "Islomiy davlat" jangarilari o'rtasida kurash davom etmoqda. Turkiya Tashqi ishlar vaziri Mevlut Chavusho'g'lining aytishicha, Iroq kurdlarining "Islomiy davlat"ga qarshi kurashda Suriya kurdlariga ko'mak berish uchun Turkiya orqali chegarani kesib o'tishiga ruxsat berilmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Gonkongda minglab namoyishchilar politsiya bilan yuzma-yuz, tarqalmoqchi emas

Bu yoshlar Gonkongda demokratik saylovlar talab qilmoqda. Pekin siyosatini qoralab, rahbarni mahalliy xalqning o'zi tanlashi shart, deydi ular. Talabalar chodirlar qurib olgan, shu yerda tunashayapti. Maqsad tinchlik, deydi ular, "hukumat bizning dardimizni eshitsin". Pekin nazarida ularning talabi asossiz.
Fotogalereya

Fotogalereya Kobani uchun janglar davom etmoqda

Suriyaning Kobani shahrida "Islomiy davlat" va kurd jangchilari o'rtasida qonli janglar davom etmoqda. Tinch aholining katta qismi qo'shni Turkiyaga qochib o'tgan.
Fotogalereya

Fotogalereya AQShda Ebola bilan xastalanganlar soni ikkitaga yetdi

O'tgan hafta AQShning Texas shtati kasalxonasida bir bemor Ebola virusidan vafot etgan edi. Unga qaragan ikki hamshira ham virusni yuqtirgani aniqlandi. Ayni paytda dunyo bo'ylab kasallikka qarshi kurash choralari kuchaytirilmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Kobani shahri uchun janglar avjida, Suriya

Suriyaning Turkiya bilan chegaradosh Kobani shahri "Islomiy davlat" bilan olishmoqda. Amerika havo hujumlari orqali kurd jangchilariga ko'maklashmoqda. Turkiya bu urushga aralashmoqchi emas, lekin "Islomiy davlat" ga qarshi AQSh boshliq xalqaro koalitsiyaga kirgan.

Interaktiv

SAYTGA KIRISHNING XAVFSIZ YO’LI