Shanba, 19-aprel, 2014 Toshkent vaqti: 14:26

Yaqin Sharq

Turkiya qamoqdagi kurd yetakchisi bilan muzokarada

Kurd isyonchilarining umrbod qamoq jazosiga hukm etilgan yetakchisi Abdulloh O'jalan saqlanadigan kimsasiz Imrali oroli
Kurd isyonchilarining umrbod qamoq jazosiga hukm etilgan yetakchisi Abdulloh O'jalan saqlanadigan kimsasiz Imrali oroli

Multimedia

Audio
Matn hajmi - +
Amerika Ovozi
Turkiya hukumati isyonchi kurdlarning hibsdagi rahbari Abdulloh O’jalan bilan tinchlik yo’lida muzokara boshlagan. Qo’zg’olonchilarni qurolni tashlashga rozi qiladigan biror islohot amalga oshiriladimi-yo’qmi, hali noma’lum.

Turkiya Bosh vazirining maslahatchisi Yolchin Akdo’g’anning tasdiqlashicha, razvedkachilar hozir Kurdiston ishchilar partiyasining hibsdagi rahbari Abdulloh O’jalan bilan suhbat o’tkazmoqda.


“Maqsad kurdlarni qurolsizlantirish. Qon to’kish bilan muammoni hal etib bo’lmaydi. Boshqa usullarni qo’llash kerak. Muzokara shunday yo’llardan biri”, - deydi rasmiy.
 
Kurdiston ishchilar partiyasi 1984-yildan beri Turkiya davlatiga qarshi kurashib keladi. O’zaro to’qnashuvlarda shu kungacha 40 mingdan ortiq odam halok bo’ldi. Akdo’g’anning aytishicha, isyonchilar bahorgacha qurolini tashlaydi va yetakchilari ixtiyoriy ravishda xorijga chiqib ketadi, degan umid bor.
 
Ammo bunga erishish uchun Turkiya hukumati kurdlarning talablarini bajarishga tayyormi, deya so’raydi Qodir Xos univesiteti tahlilchisi Soli O’zel.
 
“Bu yerda siyosiy muammo ham bor. Kurdlarning turk fuqaroligi masalasi. Hukumat nima qilmoqchi, hali hech narsa ma’lum emas. Hammaning e’tibori 2014-yilgi saylovga qaratilgan bir paytda hukumat bu mavzuga jiddiy yondashadi, deb aytolmayman. Bu narsa ayrim konservativ va millatchi guruhlarni ranjitishi mumkin”, - deydi tahlilchi.
 
Ba’zi kuzatuvchilar fikricha, kurd isyonchilari hali-beri kurashni bas qiladigan emas. O’tgan yili ixtilof 1990-yillarda kuzatilgan eng keskin nuqtaga qaytdi.
 
Isyonchilar muxtoriyat va kengroq madaniy huquqlar berilishini talab qiladi. Prezidentlik saylovigacha yana ikki yil borligini hisobga olsak, hukumat qo’zg’olonchilarni qondiradigan takliflar bilan chiqishiga umid bor, deydi Istanbulda joylashgan Edam tadqiqot instituti rahbari Sinan Ulgen.
 
“Bu uzoq vaqtni oladigan ish. Nazarimda bu yerda ikki muhim masala bor. Birinchidan, hukumat kurdlarga nima bera oladi? Ikkinchidan, o’zaro ishonch masalasi. Rahbarlar muzokarada ishtirok etayotgan guruhlarga ishonadimi? Shuningdek, Kurdiston ishchilar partiyasi ham  hukumat o’z va’dasiga vafo qilishiga ishonishi kerak”, - deydi tadqiqotchi.
 
Abdulloh O’jalan 1999-yildan beri Imrali orolidagi hibsxonada saqlanadi. Hozirda uning Kurdiston ishchilar partiyasi ustidan ta’siri noma’lum.
 
Abdulla O'jalan tarafdorlariAbdulla O'jalan tarafdorlari
x
Abdulla O'jalan tarafdorlari
Abdulla O'jalan tarafdorlari
O’tgan yili turmada ochlik e’lon qilgan bir necha kurd isyonchisini tinchlantirish uchun hukumat O’jalandan yordam so’radi. Bu esa arbob hanuz katta nufuzga ega ekanini ko’rsatadi, deydi kuzatuvchilar.
 
Xalqaro munosabatlar bo’yicha ekspert O’zelning aytishicha, hozir hukumat kurdlarning dardini tinglashga tayyor ekanini ko’rsatish uchun eng yaxshi fursat.
 
“Kurd millatchilik harakati butun dunyo miqyosida jonlanayapti. Iroqda yarim mustaqil Kurdiston o’lkasi, Suriyada kurd avtonom viloyatlari… Turkiya kurdlari bu fonda uncha ko’rinmayapti ”, - deydi tahlilchi.
 
Ikki yil avval Turkiya rahbariyati va O’jalan o’rtasida boshlangan muzokara muvaffaqiyatsiz yakunlangan edi. Shundan so’ng isyonchilar kurashi yanada jadallashdi. Tahlilchilar nazarida 2014-2015-yillarda bo’lib o’tadigan prezidentlik va parlament saylovlari arafasida kurdlar bilan muzokara tinchlik yo’lidagi eng yaxshi imkoniyatdir.
Mazkur forum yopiq.
Izohlar
     
Mazkur forumda izohlar yo'q, siz boshlab bering
JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
AQShda farzand boqib olgan o'zbekistonlik ona bilan suhbat- Boston, Massachussetts shtatii
X
19.04.2014
Boston va uning atrofida o'zbeklar boshqa katta shaharlarga qaraganda unchalik ko'p emas. Dunyoning bu qismlariga asosan talabalar kelib ketadi. Lekin bugun o'zbekistonlik oilalar yetib bormagan joy yo'q.

KUNDALIK ESHITTIRISH

JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
Fotogalereya

Fotogalereya Ukrainadan suratlar

Sharqdagi to'qnashuvlarda o'lganlar, jarohat olganlar bor.
Fotogalereya

Fotogalereya Boston fojiasini eslab

O'tgan yilning 15-aprelida 25 mingga yaqin kishini bir joyga to'plagan marafon paytida yuz bergan portlash uch kishini hayotdan olib ketgan va 260 dan ortiq odam jarohatlangan edi.
Fotogalereya

Fotogalereya Nigeriyada qonli kun

Fotogalereya

Fotogalereya Ukrainadan suratlar

Fotogalereya

Fotogalereya Vashingtonda olcha gulladi

Har yili aprel oyida Vashington shahri olcha gullari bilan burkanadi. Bir asr muqaddam Yaponiya tomonidan hadya qilingan ko’chatlar bugun Vashingtonning ramziy ko’rkiga aylangan. Olchaning gullash mavsumi har yili 10 kuncha davom etadi. Yilning bu davrida Vashington sayyohlar bilan to’ladi. Chunki ayni shu kunlarda poytaxt Olcha guli festivalini tashkil qiladi. Vashington bo’ylab yapon madaniyati kunlari o’tkaziladi. Musiqa va raqs, me’morchilik san’ati, urf-odatlar, kinolar namoyish etiladi. Yapon tili va adabiyoti ham targ’ib qilinadi. Yaponiyadan mehmonlar kelib, sahnada amerikaliklarni xushnud qiladi. Ikki xalq san’atini ifodalovchi asarlar namoyish etiladi.
Fotogalereya

Fotogalereya Janubiy Afrika Respublikasi notinch

BMT Xavfsizlik Kengashi tobora notinch Janubiy Afrika Respublikasiga keng ko’lamli tinchlikparvar qo’shin safarbar etadi. Salkam 12 ming kishilik missiya tinch aholini himoya qilib, insonparvarlik yordami qatnovini ta’minlaydi. Mamlakatda mazhablararo adovat va zo’ravonlik minglab odamlarni hayotdan olib ketdi. Afrikalik olti ming va fransiyalik ikki ming qo’shin tinchlikni saqlay oladi, deydi BMT rasmiylari. Xalqaro qo’shinlar 15-sentabrda ishga kirishadi. AQShning BMTdagi elchisi Samanta Pauer shu hafta Markaziy Afrika Respublikasida bo’ldi. Qo’shma Shtatlar Afrika ittifoqi qo’shinlarini qo’llab quvvatlaydi; jahon hamjamiyati bu davlatga dadilroq yordam berishi lozim, deydi elchi. BMT, xususan, Markaziy Afrika Respublikasida 19 ming musulmon hayoti jiddiy tahdid ostida va ular mamlakatning xavfsiz hududlariga yoki xorijiy davlatga ko’chirilishi kerak, deya ogohlantiradi. Nasroniy jangarilar musulmon aholiga qarshi qonli hujumlarni boshlagandan beri o’n minglab musulmon poytaxtni va g'arbiy viloyatlarni tark etgan. Ayrim mahalliy rasmiylarning aytishicha, aholini ko’chirish choralari ixtilofni yanada kuchaytirib, mamlakatni parchalab yuborishi mumkin.

Interaktiv

SAYTGA KIRISHNING XAVFSIZ YO’LI