Juma, 31-oktyabr, 2014 Toshkent vaqti: 18:22

Siyosat

Afg’on tinchlik muzokaralarida AQSh qanday rol o’ynaydi?

Qandahor shahri
Qandahor shahri
Amerika Ovozi
Afg’oniston va Pokiston hukumatlari kelasi olti oy ichida Tolibon bilan tinchlik muzokaralarini boshlashga so’z bermoqda. 

Ikki davlat rahbarlari Hamid Karzay va Osif Ali Zardariy Britaniyada o’tgan uchrashuvlarda shunga kelishib olgan. Toliblar bilan til topishish uchun ilk marotaba aniq muddat belgilanyapti.

Prezident Karzay jangarilar bilan gaplashish kerakligini ko’pdan beri tilga olib keladi. Ammo tomonlarning o’z shart-talablari bor.

Tolibon olg’a surayotgan bosh talab – barcha xorijiy qo’shinlar Afg’onistonni tark etishi lozim. 10 yillik urushdan charchagan NATO a’zolari bunga allaqachon ko’ndi desak ham bo’ladi. 

Harbiy alyans bergan ma’lumotga ko’ra, bugungi kunda mamlakatda xavfsizlikni ta’minlash bo’yicha vazifalarning 87 foizi mahalliy armiyaga topshirilgan. Ammo koalitsiya zobitlari butunlay ketishiga hali ikki yilcha vaqt bor. 

Karzay ma’muriyati tomonidan tuzilgan Tinchlik oliy kengashi vakili Ismoil Qosim Yor fikricha, xorijiy askarlar Afg’onistonda haliyam jang qilayotgani muzokaralarga to’siq deb ko’rilmasligi kerak.

“Hozirdan tayyorgarlikni boshlash zarur. Axir Tolibon bilan tarixiy rishtalarga ega qo’shni davlat Pokiston ham bu harakatlarga sherik”, - deydi u.

O’z navbatida, Qo’shma Shtatlar ham Qatarda o’tishi rejalangan muzokara tashabbusini olqishlayapti.

Davlat departmanenti rasmiysi Viktoriya Nuland Afg’onistonda barcha guruhlarni o’z ichiga olgan bir tizim shakllanishidan umidvormiz, deydi.

Vashington bu muzokaralarda aynan qanday rol o’ynaydi, degan savolga AQShning Afg’onistondagi sobiq elchisi Ronald Nyuman shunday javob beradi: 

“Bizning maqsad doimo tomonlarni bir stol atrofiga to’plash bo’lgan. Afg’on xalqi Tolibon bilan yonma-yon yashay oladimi-yo’qmi, buni hal qilish hamda barchaga maqbul bir kelishuvga erishish ularning o’zlariga havola. Bu masalani hal qilish AQSh zimmasida emas”.

Harbiy harakatlar, deydi Nyuman, Tolibonnni muzokaraga majburlashi mumkin, lekin 2014-yilda NATO mamlakatni tark etganidan keyin Afg’oniston hukumati bu jarayonga bosh-qosh bo’lishi, bitim shartlari bajarilishini ta’minlashi kerak bo’ladi.

Ekspertlar fikricha, masalaning murakkab tomoni shundaki, Tolibon yaxlit guruh emas. Tinchlik-osoyishtalik turli qo’mondonlaru al-Qoidaga aloqador jangari yetakchilari bilan til topishishni taqozo etadi.

Bu orada, Birlashgan Millatlar Tashkiloti Afg’onistonda AQSh harbiylari tomonidan yuzlab bolalar o’ldirilgani yuzasidan chuqur xavotir bildirmoqda.

BMTning Bolalar huquqlari bo’yicha qo’mitasi xulosasiga ko’ra, o’tgan besh yilda ro’y bergan bu fojialarning asosiy sababi - havo hujumlarida ehtiyotsizlik va ortiqcha kuch ishlatishdir.

Jenevada joylashgan bu tashkilot jang maydonida begunoh odamlar o’limini bartaraf etish uchun konkret choralar ko’rishga chaqirdi.

AQShning Afg’onistondagi qo’mondonligi BMT xavotirlarini “asossiz” deya, quyidagi raqamlarni e’lon qildi: 2012-yilda Afg’onistonda aholi orasida talofatlar 2011-yilga qaraganda 50 foizga kamaygan, xususan bolalar orasida 40 foizga. 

O’tgan yilgi xurujlarda halok bo’lganlar va jarohat olganlarning 84 foizi uchun jangarilar javobgar, deydi harbiylar.
Mazkur forum yopiq.
Izohlar
     
Mazkur forumda izohlar yo'q, siz boshlab bering
JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
Urush faxriylari uchun maxsus uylar - Houses for war veteransi
X
31.10.2014 10:03
Iroq va Afg'onistondan 300 mingga yaqin askar majruhlanib qaytgan. AQSh Mudofaa vazirligi yirik bir kompaniya bilan hamkorlikda ularga qulay uylar qurib berishga kirishgan. Ruhan va jismonan nogiron insonlar uchun maxsus imoratlar.

KUNDALIK ESHITTIRISH

JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
  • Qizil ko'knor ko'rgazmasi, London

  • Amerika saylovlar arafasida

  • Afina, Gretsiya... Harbiy mashqlar

  • Turkiya-Suriya chegarasi

  • Filippin

  • Jamna daryosi bo'yida, Hindiston

  • Fransiya

  • Kanzas shahri, Missuri

  • Los Angeles, Kaliforniya

Fotogalereya

Fotogalereya Peshmerga kuchlari Kobaniga yetib keldi

Iroq Kurdistonidan peshmerga jangchilarining bir qismi Suriyaning Kobani shahriga yetib borgan. Ular "Islomiy davlat" jangari guruhiga qarshi kurashda mahalliy kurdlar va xalqaro koalitsiyaga yordam beradi.
Fotogalereya

Fotogalereya Gavayi vulqoni aholi turar joylariga yetib keldi

Gavayida otilib chiqqan vulqon lavalari bir necha hafta o'tib Paxoa shaharchasiga yetib keldi. Sekin harakatlanayotgan lava "daryosi" yo'lda uchragan har qanday narsani kuydirib kulga aylantirmoqda. Shaharcha aholisi xavfsiz joyga evakuatsiya qilingan.
Fotogalereya

Fotogalereya Ebolaga qarshi global kurash

Dunyo bo'ylab Ebolaga qarshi kurash choralari kuchaytirilmoqda. Eboladan ogohlik oyligi doirasida turli mamlakatlarda xavfli kasallikka qarshi tayyorgarlik mashg'ulotlari o'tkazilmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Afg'onistondagi missiya nihoyasiga yetayapti

Afg'onistonning Hilmand viloyatidagi yirik harbiy baza mahalliy armiya nazoratiga o'tdi. AQSh va Britaniya qo'shinlari missiyani yakunlab, o'lkani tark etishga hozirlik ko'rmoqda. 2015-yilda Afg'onistonda 12 ming xorijiy askar qoladi.
Fotogalereya

Fotogalereya Suriya va Iroq

G'arb qo'llab-quvvatlovini olgan kurd jangchilari Turkiya orqali Suriyaga 1300 safdoshini jo'natishga hozirlik ko'rayapti. Iroqda va Suriyada janglar davom etmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Turkiya kurdlari qo'shni davlatdagi urushda o'lgan elatdoshlariga motam tutmoqda

Suriyaning Kobani shahri bir necha kundan beri jang maydoni. "Islomiy davlat" bilan qonli urush ketmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Kanada parlamentida otishma, Ottavadan suratlar

Kanada poytaxtida urush qahramonlariga qo'yilgan yodgorlik oldida turgan askar otib ketilgan. Bu inshoot yaqinidagi parlament binosi ham xavf ostida degan ogohlantirishdan keyin evakuatsiya ishlari boshlangan. Harbiy soqchini nishonga olgan shaxs parlament tomon qochdi, deydi guvohlar. Imoratdan o'q ovozlari eshitilgan. Askarni otgan odam politsiya o'qidan o'lgan. Yaralangan askar ham kasalxonada jon bergan.
Fotogalereya

Fotogalereya Joko Vidodo, Indoneziya prezidenti qasamyod keltirdi

Indoneziyaning yangi rahbari, armiya yoki siyosiy elitaga aloqasi bo'lmagan, oddiy xalqdan chiqqan Joko Vidodo qasamyod keltirdi. 53 yoshli arbobni fuqaro Jokovi deb biladi, o'tmishda uy jihozlari sotib kun ko'rgan. Jakarta meri lavozimida islohotchi sifatida tanilgan.

Interaktiv

SAYTGA KIRISHNING XAVFSIZ YO’LI