Dushanba, 20-oktyabr, 2014 Toshkent vaqti: 09:24

Siyosat

“Afg’onistonni qayta qurib, demokratiyaga aylantirmoqchi bo’ldik”

Multimedia

Audio
Amerika Ovozi
Prezident Barak Obamaning ikkinchi muddati davomida tashqi siyosatdagi eng muhim masalalardan biri Afg’onistondagi urushni yakunlashdir. “Amerika Ovozi” bu borada sobiq rasmiylar bilan suhbatda bo’ldi.

AQSh qo’shinlari Afg’onistonga kiritilganiga 11 yildan oshdi. U yerda xizmat qilayotgan 68 ming zobit, rejaga ko’ra, 2014-yil oxirida vatanga qaytib, xavfsizlik uchun mas’uliyat afg’onlarga topshirilishi kerak. 

Lekin AQShning Birlashgan Millatlar Tashkilotidagi sobiq elchisi Jon Bolton fikricha, afg’on armiyasi mamlakatni mudofaa etishga tayyor emas, ikki yildan keyin ham bunga qodir bo’lmaydi.

“AQSh qo’shinlarisiz Afg’onistonda Tolibon uchun hokimiyatga yo’l ochiladi. Afsuski, aynan shunday bo’lishini bashorat qilish mumkin. Tolibon va al-Qoida kuchayishini va AQSh uchun buning oqibatlari xunuk bo’lishini bila turib, Afg’onistondan ketish kaltabinlik, bema’nilik”, - deydi sobiq diplomat.

2014-yildan keyingi rejalar hozir Vashington va Kobul orasida muhokamada. Har holda, Kobulda amerikalik bir necha yuz askar qoladi.

AQSh sobiq Mudofaa vaziri Vilyam Koenga ko’ra, boshqa davlatlar ham hissa qo’shishi kerak. 

“Afg’oniston barqaror bo’lishidan nafaqat Amerika, balki butun dunyo manfaatdor ekanini ba’zida unutib qo’yamiz. Vaziyatni o’z holiga tashlab qo’yib bo’lmaydi. Agar xalqaro qo’shin tuziladigan bo’lsa, hamma birdek yordam bersin”, - deydi Koen.

G’arb davlatlari, qolaversa, homiylar Afg’oniston hukumatiga qo’ygan bosh talablardan biri korrupsiyadan qutulishdir. Jon Boltonning aytishicha, prezident Hamid Karzay bu oliy vazifani uddalay olmadi.

“Albatta, Afg’oniston poraxo’rlikdan xalos bo’lishini istaymiz, lekin AQSh yoki afg’on hukumati qisqa vaqt ichida bunga erisha olmasligi boshidan ma’lum edi. Bu jamiyatda korrupsiya hayotning, tirikchilikning bir qismi. Bu illatni yo’q qilamiz deb o’zimiga ortiqcha ishonib yubordik”, - deydi AQShning BMTdagi sobiq elchisi.

1970-80 yillarda Oq uyda prezident maslahatchisi bo’lgan general Brent Skoukroft Afg’oniston va Iroqdagi ko’p yillik missiyalar natijasini shunday izohlaydi: 

“Qandaydir jadvallarga asoslanib, jamiyatlarni o’zgartirish mumkin emas. AQSh necha bor urinib ko’rdi, bunga qurbimiz yetmaydi. Shuning uchun yana bir urush boshlaymiz deb turganda, birinchi navbatda, nima qo’limizdan keladi, deb so’rash kerak. Iroq va Afg’onistonni qayta qurib, demokratiyaga aylantirmoqchi bo’ldik, uddasidan chiqmadik. Juda katta sarmoya, qat’iyat va shijoat talab qiladigan va biz ortiq davom ettira olmaydigan ish bu”.  

Buning ustiga, amerikaliklar ham urushlardan charchab ketgan.

“Afg’oniston, Iroqdagi mojarolar xalqning ruhiyatida o’ziga xos iz qoldirdi. Odamlar “yetar, harbiylarimizni vatanga qaytarting” demoqda. Kelajakda bizni nimalar kutayotganini bilish qiyin. Haqiqatdan ham zarurat tug’ilganda, armiyani safarbar etishdan hayiqib qolmaylik deyman”, - deya qo’shadi general Skoukroft. 

Yevropa ahli orasida ham o’xshash kayfiyat seziladi. Shunday ekan, 2014-yildan so’ng xalqaro hamjamiyat Afg’onistonga qanchalik ko’mak ko’rsatishi savol ostida.
"Afg'onistonni demokratiyaga aylantirmoqchi bo'ldik..."/Shohruh Hamro
"Afg'onistonni demokratiyaga aylantirmoqchi bo'ldik..."/Shohruh Hamroi
|| 0:00:00
...
 
🔇
X
Mazkur forum yopiq.
Izohlar
     
Mazkur forumda izohlar yo'q, siz boshlab bering
JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
Turkiya va xalqaro koalitsiyai
X
18.10.2014 03:40
Turkiya Iroq va Suriyada "Islomiy davlat"ga qarshi kurashayotgan koalitsiya a'zosi, ammo shu paytgacha to'g'ridan-to'g'ri harbiy amaliyotlarda ishtirok etgani yo'q. Tahlilchilarga ko'ra, sabab Turkiyaning mintaqada AQShnikidan farqli maqsadlarga ega ekanidir.

KUNDALIK ESHITTIRISH

JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
Fotogalereya

Fotogalereya Gonkongda minglab namoyishchilar politsiya bilan yuzma-yuz, tarqalmoqchi emas

Bu yoshlar Gonkongda demokratik saylovlar talab qilmoqda. Pekin siyosatini qoralab, rahbarni mahalliy xalqning o'zi tanlashi shart, deydi ular. Talabalar chodirlar qurib olgan, shu yerda tunashayapti. Maqsad tinchlik, deydi ular, "hukumat bizning dardimizni eshitsin". Pekin nazarida ularning talabi asossiz.
Fotogalereya

Fotogalereya Kobani uchun janglar davom etmoqda

Suriyaning Kobani shahrida "Islomiy davlat" va kurd jangchilari o'rtasida qonli janglar davom etmoqda. Tinch aholining katta qismi qo'shni Turkiyaga qochib o'tgan.
Fotogalereya

Fotogalereya AQShda Ebola bilan xastalanganlar soni ikkitaga yetdi

O'tgan hafta AQShning Texas shtati kasalxonasida bir bemor Ebola virusidan vafot etgan edi. Unga qaragan ikki hamshira ham virusni yuqtirgani aniqlandi. Ayni paytda dunyo bo'ylab kasallikka qarshi kurash choralari kuchaytirilmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Kobani shahri uchun janglar avjida, Suriya

Suriyaning Turkiya bilan chegaradosh Kobani shahri "Islomiy davlat" bilan olishmoqda. Amerika havo hujumlari orqali kurd jangchilariga ko'maklashmoqda. Turkiya bu urushga aralashmoqchi emas, lekin "Islomiy davlat" ga qarshi AQSh boshliq xalqaro koalitsiyaga kirgan.
Fotogalereya

Fotogalereya Shimoliy Koreya rahbari ommaga ko'rindi

Ikki oydan beri jamoatchilikka ko'rinmagan Kim Chen Unning yangi suratlari paydo bo'ldi. Ularni Shimoliy Koreya Markaziy Axborot Agentligi tarqatmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Ebola balosi... Afrika g'arbidagi bugungi manzara

Kasallik 4000 dan oshiq odamni hayotdan olib ketdi. Bir necha davlat vahima va qo'rquvda. Yordam berilmoqda, ammo kasallik hozircha bedavo.
Fotogalereya

Fotogalereya Suriyaning Kobani shahri hayot uchun kurashmoqda

Hozirda, mahalliy manbalarga ko'ra, shaharning 40 foizi "Islomiy davlat" qolida. Kobanida kamida 700 fuqaro bor va terror tizimi ularni qatl etishi turgan gap, deya bildirmoqda BMT.

Interaktiv

SAYTGA KIRISHNING XAVFSIZ YO’LI