Shanba, 01-noyabr, 2014 Toshkent vaqti: 18:03

Amerika

Amerikaliklar qurolga o'ch, zarar va foyda haqida bahslar tinmaydi

Amerika Ovozi

14-dekabr kuni Konnektikut shtatidagi maktabda 20 yashar amerikalik sinfma-sinf yurib, 26 kishini o'qqa tutgan. O'lganlarning 20 nafari 6-7 yoshli go'daklar, qolganlar muallimalar. Chuqur depressiyasida bo'lgan Adam Lanza onasini ham otgan, maktabdagi hujum ketidan esa o'zini... U ishlatgan uch qurol onasining nomida bo'lgan. 

Bundan deyarli ikki yil oldin Arizona shtatining Tuson shahrida Kongress a’zosi saylovchilar bilan uchrashayotgan paytda bir yosh yigit o’t ochib, olti kishini o’ldirgan edi. 

Qurolga egalik qilish mana shunday oqibatlarga yetaklashi mumkin deya qator tashkilotlar bu huquqqa qarshi kampaniya boshlagan.

Bu masala Amerikada azaliy tortishuv. Tarafdorlar qurol shaxsiy xavfsizlik va ovchilik uchun zarur desa, qarshi tomon nazarida u jinoyatga yetaklaydi, jamoatchilik hayotiga tahdid. 

Arizona shtati qatori Virjiniyada ham fuqaro miltiq yoki to’pponchaga egalik qilish va uni olib yurishga haqli. “Amerika Ovozi” yaqinda merganlik markazida bo’ldi.

Virjiniya shtati shimolidamiz. Poytaxt Vashingtonga juda yaqin.

Otishni o’rganayotgan Valeriya Kusterbek uchun bu sevimli mashg’ulot. O’ziga qurol sotib olish niyatida.

“Yolg’iz yashayman. Xonadoshim bor, lekin deyarli uyda emas. Xavfsizligimni ta’minlash uchun qurol juda muhim”,- deydi bu qiz.

Qurolni ishlatishni qanchalik bilish-bilmasligi, qimmat yoki arzonligidan qat’iy nazar, nafaqat otishni yaxshi ko’radigan, balki uyida qurol saqlashni ma’qul ko’radigan amerikaliklar soni oshib bormoqda.

2011-yili 1,5 million amerikalik qurol sotib olish uchun ruxsat so'rab, hukumatga hujjat topshirgan.

Kolin Goddard ismli mana bu amerikalik dahshatda. 2007-yilda u universitetidagi otishmada uch joyidan yaralangan.

Ruhan kasal talaba o’shanda 32 kishini otib o’ldirgan.

Kolin Goddard universitetda qattiq yaralangan. Ruhan kasal kursdoshi 32 odamni otib o'ldirgan.
Kolin Goddard universitetda qattiq yaralangan. Ruhan kasal kursdoshi 32 odamni otib o'ldirgan.

Kolin Goddard kursdoshlarning yarmidan ayrilgan. Hamon shokda.

“Universitetimdagi bu voqeadan oldin men ham boshqa ko’plab amerikaliklar singari bu erkinlik, bu huquq deb yurar edim. Xavfli odamlar qurol ololmaydi, cheklovlar bor derdim”,- deydi u.

Kolin yoshligini Somali, Bangladesh, Indoneziya va Misr kabi beqaror jamiyatlarda o’tkazgan.

“Oilamiz o’sha yurtlarda yashayotganida Amerikadagi qarindoshlarimiz tezroq qaytinglar, u yerlar xavfli deyishar edi. Vatanga qaytib, o’qishga kirdim. Osuda jamiyatda yashayapman deb o’ylagan edim. Bu yerlar eng tinch joydek tuyular edi",- deydi.

Kolin hozir qurol nazoratini targ’ib qiluvchi tashkilotda ishlaydi. Bu muassasaga Jim Breydi nomi qo’yilgan. Breydi 1981-yilda prezident Ronald Reygan otilganida qattiq yaralagan. Matbuot kotibi edi.

Dennis Xenigan, tashkilot rahbari, qurol faqat xavf, zarar, deydi.

“Bu Amerikaning fojiasi. G’arbda biror boshqa davlat qurol va u sabab vujudga keladigan zo’ravonlikka biz singari toqat qilmaydi. Sharmandalik bu, biz uchun”,- deydi Xenigan.

AQSh-Meksika chegarasida musodara qilingan qurollar
AQSh-Meksika chegarasida musodara qilingan qurollar


AQSh Sog’liq saqlash vazirligining bildirishicha, har yili o’rtacha 100 ming odam o’q jarohati oladi, 30 ming kishi nobud bo'ladi.

Arizona shtatidagi otishma biror qonunni o’zgartirgani yo’q.

Qonunlar o’zgarmaydi, chunki hukumatning bunga haqqi yo’q, deydi qurol targ’ibotchisi Jon Snayder.

“Hukumat xalqqa xizmat qiladi. Xalq nima desa shu. Buni rad etsa, holi voy”.

Lobbichi deydiki, ko’pchilik amerikaliklar qurolga ega va uning tarafdori.

“Bu amerikaliklar soni prezident saylovida ovoz beradigan fuqarolar sonidan ham ko’p”,- deydi Snayder.

Ko'pchilik qurolga shaxsiy himoya vositasi sifatida qaraydi
Ko'pchilik qurolga shaxsiy himoya vositasi sifatida qaraydi

Shu tariqa miltiqqa egalik bu mamlakatda individual erkinlikka borib taqaladi. Lobbichilar va qurolga qarshilar erkinlikni turlicha talqin qiladi. Lekin bu bilan mavjud qonunlar o’zgarib qolayotgani yo’q.

Avtomatik qurollar ta'qiqlangan, lekin to'pponcha va ovchilik miltig'iga ko'plab shtatlarda ruxsat bor.

AQSh konstitutsiyasiga kiritilgan ikkinchi tuzatish, 1791-yilda qabul qilingan qonun fuqaroga qurollanish huquqini beradi.

2007-yilda xalqaro izlanishlar olib borilganida, qurolga egalik bo'yicha Amerika birinchi o'rinda ekani ma'lum bo'lgan. Har 100 kishidan 89 nafari uyida qurol asraydi. Ikkinchi o'rinda Serbiya, uchinchi o'rinda esa Yaman.
 

Amerikaliklar qurolga o'ch, zarar va foyda haqida bahslar tinmaydi /US Gunsi
|| 0:00:00
X
20.12.2012 21:05
26-yanvar, 2012: Bu masala Amerikada azaliy tortishuv. Tarafdorlar qurol shaxsiy xavfsizlik va ovchilik uchun zarur desa, qarshi tomon nazarida u jinoyatga yetaklaydi, jamoatchilik hayotiga tahdid. Arizona shtati qatori Virjiniyada ham fuqaro miltiq yoki to’pponchaga egalik qilish va uni olib yurishga haqli. “Amerika Ovozi” yaqinda merganlik markazida bo’ldi.

 

Mazkur forum yopiq.
Izohlar
     
Mazkur forumda izohlar yo'q, siz boshlab bering
JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
Otalar uyda, bola boqadi; onalar ishda - Today's dadsi
X
31.10.2014 22:03
Bugun ko'plab erkaklar uyda bola tarbiyasi bilan band, onalar esa ishlab pul topadi. Buning nimasi yomon, deya so'raydi "Amerika Ovozi" bilan gaplashgan amerikaliklar.

KUNDALIK ESHITTIRISH

JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
Fotogalereya

Fotogalereya Quddus: arab va yahudiylar orasida to'qnashuvlar

Quddusdagi al-Aqsa masjidi bugun qisman ochiq. Isroil politsiyasi chorshanba kuni inshootni butunlay yopib qo'ygach, Falastin ma'muriyati buni urush e'lon qilishga qiyoslagan edi. Hududda hafta boshida ro'y bergan otishmada avval isroillik ruhoniy jarohatlangan; ketidan politsiya falastinlik bir shaxsni otib o'ldirgan edi. To'polon ko'tarilmasligi uchun musulmon va yahudiylar uchun muqaddas sanalgan masjid va uning atrofini vaqtincha to'sib qo'ydik, deydi Isroil huquq-tartibot xodimlari. 50 yoshgacha bo'lgan erkaklar hududga hamon yo'latilmayapti. G'azoda hukmron HAMAS va Isroil o'rtasida shu yil ro'y bergan ikki oylik urush ortidan yahudiy va falastinliklar munosabati hanuz tarang. Ixtilof 21 mingdan ziyod odam, asosan, g'azolik tinch aholini hayotdan olib ketgan edi.
Fotogalereya

Fotogalereya Burkina Fasoda xalq isyon ko'tardi, prezident ishdan ketdi

G'arbiy Afrikadagi davlat, Burkina Fasoda prezident Bleyz Kompraore 27 yillik boshqaruvdan keyin ishdan ketdi. Mamlakatda o'n minglab odamlar namoyishga chiqib, rahbarning iste'fosini talab qilayotgan edi. Chiqishlar qonli tus olgach, kecha armiya parlamentni tarqatib yuborib, muvaffaq hukumat tuzilishini ma'lum qilgan. 1987-yildan beri Burkina Fasoni boshqarayotgan Kompraore sal oldin parlamentda yangi qonunni olg'a surib, hokimiyatda uzoqroq qolishni ko'zlayotgan edi. Omma bundan norozi bo'lib isyon ko'targan. Sobiq rahbar hozir qayerda ekani, o'rniga kim tayinlanishi hali ma'lum emas. Ayrim manbalarda general Luame Loug vaqtli hukumatga bosh bo'lishi mumkin deyilmoqda. Kecha, payshanba kuni poytaxt Uagaduguda odamlar parlamentga o't qo'yib, boshqa davlat idoralariga bostirib kirgan. Politsiyaning aytishicha, o'lganlar va yaradorlar bor. Xalqni tinchlantirish uchun rasmiylar parlamentda olg'a surilgan konstitutsion o'zgarishlarni va bir necha soat oldin e'lon qilingan favqulodda holatni bekor qildi. Birlashgan Millatlar Tashkiloti Bosh kotibi Pan Gi Mun G'arbiy Afrikadagi bu davlatda vaziyatni xavotir bilan kuzatayapmiz, deydi. Bosh kotib tomonlarni tinchlanishga va zo'ravonlikdan tiyilishga chaqirmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Peshmerga kuchlari Kobaniga yetib keldi

Iroq Kurdistonidan peshmerga jangchilarining bir qismi Suriyaning Kobani shahriga yetib borgan. Ular "Islomiy davlat" jangari guruhiga qarshi kurashda mahalliy kurdlar va xalqaro koalitsiyaga yordam beradi.
Fotogalereya

Fotogalereya Gavayi vulqoni aholi turar joylariga yetib keldi

Gavayida otilib chiqqan vulqon lavalari bir necha hafta o'tib Paxoa shaharchasiga yetib keldi. Sekin harakatlanayotgan lava "daryosi" yo'lda uchragan har qanday narsani kuydirib kulga aylantirmoqda. Shaharcha aholisi xavfsiz joyga evakuatsiya qilingan.
Fotogalereya

Fotogalereya Ebolaga qarshi global kurash

Dunyo bo'ylab Ebolaga qarshi kurash choralari kuchaytirilmoqda. Eboladan ogohlik oyligi doirasida turli mamlakatlarda xavfli kasallikka qarshi tayyorgarlik mashg'ulotlari o'tkazilmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Afg'onistondagi missiya nihoyasiga yetayapti

Afg'onistonning Hilmand viloyatidagi yirik harbiy baza mahalliy armiya nazoratiga o'tdi. AQSh va Britaniya qo'shinlari missiyani yakunlab, o'lkani tark etishga hozirlik ko'rmoqda. 2015-yilda Afg'onistonda 12 ming xorijiy askar qoladi.
Fotogalereya

Fotogalereya Suriya va Iroq

G'arb qo'llab-quvvatlovini olgan kurd jangchilari Turkiya orqali Suriyaga 1300 safdoshini jo'natishga hozirlik ko'rayapti. Iroqda va Suriyada janglar davom etmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Turkiya kurdlari qo'shni davlatdagi urushda o'lgan elatdoshlariga motam tutmoqda

Suriyaning Kobani shahri bir necha kundan beri jang maydoni. "Islomiy davlat" bilan qonli urush ketmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Kanada parlamentida otishma, Ottavadan suratlar

Kanada poytaxtida urush qahramonlariga qo'yilgan yodgorlik oldida turgan askar otib ketilgan. Bu inshoot yaqinidagi parlament binosi ham xavf ostida degan ogohlantirishdan keyin evakuatsiya ishlari boshlangan. Harbiy soqchini nishonga olgan shaxs parlament tomon qochdi, deydi guvohlar. Imoratdan o'q ovozlari eshitilgan. Askarni otgan odam politsiya o'qidan o'lgan. Yaralangan askar ham kasalxonada jon bergan.

Interaktiv

SAYTGA KIRISHNING XAVFSIZ YO’LI