Chorshanba, 30-iyul, 2014 Toshkent vaqti: 18:08

Xalqaro

Indoneziya AQShdan ulkan harbiy yordam kutmoqda

AQSh askarlari Indoneziya bilan qo'shma harbiy mashqlar chog'ida. 5-iyun 2012.
AQSh askarlari Indoneziya bilan qo'shma harbiy mashqlar chog'ida. 5-iyun 2012.

Multimedia

Audio
Amerika Ovozi
AQSh Indoneziya bilan mudofaa sohasida hamkorlikni kuchaytirmoqda. Janubi-sharqiy Osiyo mintaqasida terrorizm va dengiz qaroqchiligiga qarshi kurashda hamda talash hududlar masalasida Vashington Jakartaga yordam bermoqchi.

Ayni vaqtda Xitoy ham regionda o’z o’rnini mustahkamlash payida. Har ikki davlat Indoneziya ishonchini qozonishga urinmoqda.

Dunyodagi eng muhim transport yo’llari 17 ming oroldan iborat Indoneziya orqali o’tgan. Bu hududdan o’tadigan xalqaro savdo hajmi yiliga milliardlab dollarni tashkil etadi. AQSh rasmiylari mintaqada tinchlik va barqarorlikni ta’minlashda Jakarta muhim ahamiyatga ega ekanini bot-bot gapirib keladi.

O’tgan yil iyun oyida AQSh Mudofaa vaziri Leon Panetta Osiyo mintaqasi bilan mudofaa rishtalarini mustahkamlashga qaratilgan yangi strategiyani e’lon qilgan edi. AQSh bu regionning eng yirik davlati Indoneziya bilan turli sohalarda, xususan dengiz yo’llari xavfsizligini ta’minlash borasida hamkorlikni kuchaytirish niyatida.  

Maqsad mintaqaviy hamkorlar bilan umumiy tahdidlarga qarshi birgalikda kurashish, deydi AQShning Jakartadagi elchixonasi harbiy attashesi, kapitan Adrian Jensen.

“Indoneziya va AQSh xavfsizligiga raxna solayotgan umumiy tahdidlar bor. Janubiy Xitoy dengizidagi mojarolar, dengizlardagi qaroqchilik, tabiiy ofatlar va ularning mamlakatlar uchun zarari, terrorizm va ommaviy qirg’in qurollari shular jumlasidan”, - deydi u.  

Tahlilchilar fikricha, tahdidlarga qarshi kurashda Qo’shma Shtatlar Xitoy bilan ham hamkorlik qilishi kerak. Mintaqada qudratini oshirayotgan Pekin o’zini ajratib qo’yilgandek sezsa, qurolli to’qnashuvga ham borishi mumkin, deydi mutaxassislar.

“Shu kunga qadar ro’y bergan hodisalar va qo’yilgan qadamlarga bir nazar tashlasak, AQShning yangi strategiyasi aslida Xitoyning tobora oshib borayotgan qudratini cheklashga qaratilganini tushunamiz,” – deydi Singapurdagi Xalqaro tadqiqotlar instituti tahlilchisi Kollin Ko.

Yangi mintaqaviy strategiya doirasida AQSh qaroqchilikka qarshi kurash va zamonaviy urush taktikasiga bag’ishlangan mashg’ulotlar o’tkazmoqda.

Harbiy aloqalar 2005-yilda qayta tiklanganidan buyon Vashington va Jakarta bunday mashqlar tez-tez o’tkazib turibdi.

Ayni vaqtda Xitoy ham savdo-sotiq va mudofaa sohasida Osiyo mamlakatlari bilan munosabatlarni chuqurlashtirmoqda. Indoneziya matbuotiga ko’ra, yaqinda Pekin Jakartaga harbiy kemalar uchun C-75 rusumidagi raketalarni sotgan. Ikki davlat, shuningdek, texnologiyalar almashinuviga oid shartnomani ham imzolash arafasida. Bu hujjat  Indoneziyaga mamlakat ichida raketalar ishlab chiqarish imkonini beradi.   
   
Mintaqaning eng yirik ikki davlati – Xitoy va Indoneziya orasidagi hamkorlik chuqurlashayotgan bir paytda Pekinning Janubi-sharqiy Osiyo davlatlari uyushmasi – ASEAN bilan aloqalari taranglashmoqda.

Tashkilotga a’zo 10 ta davlatdan to’rttasi va Pekin o’rtasida Janubiy Xitoy dengizidagi orollar talash. Pekin deyarli butun dengizning o’ziga qarashli ekanini da’vo qiladi. Filippin va Vyetnam baliqchilarining Xitoy kemalari bilan to’qnashgani munosabatlarni yanada taranglashtirgan.

Xitoyning Jakartadagi elchixonasi rasmiysi Xao Yinbiao Pekinning agressiv siyosati mintaqada ochiq mojaroga olib kelishi mumkinligi haqidagi qarashlarni rad etib, biz diplomatik muzokaralarga tayyormiz, deydi.

“Bir davlatning qudrati oshsa, boshqalar buni o’z qudrati va ta’siri uchun tahdid deb ko’rishi mumkin. Lekin bu noto’g’ri”, - deydi Xitoy rasmiysi. 

Indoneziyaning tortishuvlarga sabab bo’layotgan orollarga da’vosi yo’q. Aksincha, u davlatlar o’rtasida vositachilik rolini o’tagan. Biroq ASEANning so’nggi sammitida davlatlar Janubiy Xitoy dengizi bo’yicha murosaga erisholmaganidan keyin aloqalar yanada yomonlashishi kutilmoqda. Bu hatto ASEAN kelajagini ham xavf ostiga qo’yishi mumkin, deydi tahlilchilar.
Mazkur forum yopiq.
Izohlar
     
Mazkur forumda izohlar yo'q, siz boshlab bering
JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
AQSh-Markaziy Osiyo: Prezident Obamaning maslahatchisi bilan suhbati
X
30.07.2014 09:13
Markaziy Osiyo va Amerika orasida hamkorlikning yangi davri boshlanmoqda, AQShni mintaqaga bog’lab turadigan sabablar juda ko’p, deydi Oq uy rasmiysi Selest Vollander (Celeste Wallander) "Amerika Ovozi" bilan suhbatda.

KUNDALIK ESHITTIRISH

JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
  • Falastinlik o't o'chiruvchi G'azoning Isroil hujumiga uchragan asosiy elektr stansiyasida o'tni o'chirishga harakat qilmoqda.
  • Afg'onistonning Qandahor viloyatida xudkushlik hujumi yuz bergan joy yaqinida politsiyachilar yo'lovchilarni nazoratdan o'tkazmoqda. Hujumda prezident Hamid Karzayning yaqin qarindoshi Hashmat Karzay halok bo'lgan.
  • Kanadalik Josh Kassidi Shotlandiyada bo'lib o'tayotgan 2014-yilgi Hamdo'stlik o'yinlarida ishtirok etmoqda.
  • Shotlandiyada bo'lib o'tayotgan 2014-yilgi Hamdo'stlik o'yinlarida hindistonlik Sushil Kumar va nigeriyalik Melvin Bibo kurash tushmoqda.
  • Britaniya shahzodasi Garri Shotlandiyada bo'lib o'tayotgan 2014-yilgi Hamdo'stlik o'yinlariga uyushtirgan tashrifi chog'ida qo'lida to'p bilan o'ynamoqda.
  • Argentinadagi o'yinchoqlar fabrikasida qo'g'irchoqning sochini tarashdan oldin uning boshida suv quyilmoqda.
  • NASA observatoriyasi tomonidan olingan suratda quyosh va oy tutilishi aks etgan.
  • Hindiston poytaxti Nyu-Dehlida musulmonlar eski Feruz Shoh Kotla masjidi yonida hayit namozini o'qimoqda.
  • Janubiy Koreya poytaxti Seuldagi akvariumda g'avvos o'z mahoratini namoyish etmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Kunning suratlari - 29-iyul, 2014-yil

G'azoda aholini tok bilan ta'minlovchi asosiy elektr stansiyasi Isroil hujumiga uchradi. Shotlandiyada 2014-yilgi Hamdo'stlik sport o'yinlari bo'lib o'tmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Hayit ayyomi

Fotogalereya

Fotogalereya Tayvanda samolyot qulashi oqibatida 48 kishi halok bo'ldi

"TransAsia" havo yo'llariga qarashli samolyot yomon ob-havo tufayli Tayvanda qulab tushgan. Samolyot bortidagi 48 kishi halok bo'lgan, 10 kishi yaralangan. Halokat yerida yana besh kishi jarohatlangani aytilmoqda.

Interaktiv

SAYTGA KIRISHNING XAVFSIZ YO’LI