Juma, 25-iyul, 2014 Toshkent vaqti: 21:01

Amerika

Janubiy Xitoy dengizi bo'yicha mojaroda AQSh roli qanday?

Amerika-Osiyo/US Asia focusi
X
06.02.2013 05:16
Barak Obama prezidentlikning ikkinchi muddatini boshlar ekan, Amerika Osiyoga e'tiborini oshiradi deya qayta-qayta ta'kidlamoqda. Xitoy bundan xavotirda. Pekin nazarida Vashington mintaqaviy mojarolarga aralashib, vaziyatni murakkablashtirishi mumkin. Masalan, Janubiy Xitoy dengizi ustidan tortishuvga. Filippin masalani hozir BMTga olib chiqqan.

Amerika-Osiyo/US Asia focus

Amerika Ovozi
Janubiy Xitoy dengizidagi hududni talashib Filippin Xitoy ustidan BMT sudiga shikoyat qilmoqda. AQSh Filippin da’vosini qo’llab-quvvatlaydi. Barak Obama tashqi siyosatda Osiyoga e’tiborni oshirar ekan, Xitoy bilan bundan keyingi munosabatlarning qanday bo'lishi ko'pchilikning diqqat markazida.


Janubiy Xitoy dengizidagi talash hududlarni Xitoy harbiylari nazorat qilmoqda. Filippin bunga keskin qarshi chiqib, da’vosini BMT sudiga oshirmoqda.
 
Filippin Tashqi ishlar vaziri o’rinbosari Gilbert Asukey shunday deydi:

“Biz G’arbiy Filippin dengizidagi hududlar ustidan nazorat qilish Filippinning uzviy huquqi ekani haqida xalqaro sud qaror chiqarishini istaymiz”.
 
Xitoy esa bunday choraga qarshi. Tashqi ishlar vazirligi so’zlovchisi Xong Leyga ko’ra, Filippin Xitoy hududlarini noqonuniy egallab olgan.

“Janubiy Xitoy dengizidagi orollar va ular atrofidagi suvlar Xitoy mulki ekaniga shak-shubha yo’q. Muammoning asl sababi shundaki, Filippin ayrim Xitoy hududlarini noqonuniy egallab olgan”, - deydi Xitoy rasmiysi.
 
Siyosatshunos Jastin Loganning aytishicha, BMTning aralashishi Xitoy rejalariga pand beradi.

“Xitoy har doim munozarani o’zi va ikkinchi tomon bilan, xalqaro maydonda ovoza qilmasdan hal etishga urinadi”, - deydi u.
 
BMT sudi ishni Manila foydasiga hal qilgan taqdirda ham, bu qarorni kim ijro etadi?
 
“Agar qarorni ijro etish Xitoy bilan urushishni taqozo etsa, qaror qog’ozda qolib ketishi mumkin. Filippin sud orqali Xitoyni murosaga majburlashga harakat qilishi mumkin. Agar Xitoy shartlarimizga rozi bo’lsa, biz ham da’vomizdan voz kechamiz, deyishi mumkin”, - deydi tahlilchi Logan.
 
AQSh Davlat kotibi lavozimiga kirishayotgan Jon Kerri Senatda gapirganida Xitoy masalasiga to’xtaldi. Respublikasi senator Marko Rubio Obama ma’muriyatini sustkashlikda aybladi.
 
“Xitoyning hududlar ustidan da’vogarligi keskinlashmoqda. Qo’shni davlatlar esa AQShga yordam so’rab ko’z tikmoqda”, - deydi senator.

Jon Kerri buning sababini AQShning hududda faollashganiga bog’laydi.

“Xitoy bularni ko’rib, nimalar bo’lyapti, AQSh nima qilmoqchi o’zi, bizni o’rab olmoqchimi, deb so’rashi tabiiy”, - deydi u.

Xitoy Filippin, Vyetnam va boshqa Osiyo davlatlari bilan nizolashar ekan, Vashington Pekin bilan yaqin aloqada bo’lishi kerak, deydi Kerri.
 
“Xitoy kuchli iqtisodiyotga ega davlat. Dunyo bo’ylab xom-ashyo manbalarini o’zlashtirishga bel bog’lagan. Shuning uchun hammaga birdek manfaatli bo’lgan qoidalarni ishlab chiqishimiz kerak”, - deydi Jon Kerri.

Xitoy ta’biricha hududdagi nizolar muloqot orqali hal qilinadi. Pekin AQShning Janubi-sharqiy Osiyo davlatlari bilan ittifoq tuzib, ularga ko’proq yordam berayotganidan norozi.
Mazkur forum yopiq.
Izohlar
     
Mazkur forumda izohlar yo'q, siz boshlab bering
JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
Amerika tub aholisi: Biz "qizil tanlilar" emasmiz - Redskins Controversyi
X
25.07.2014 11:27
Аmerikada tub aholi mahalliy futbol jamoasi nomiga qarshi. Redskins - "qizil tanlilar"... Qabilalar buni haqorat deb biladi. Hukumat ham shunday fikrda. Lekin komanda egalari uni o’zgartirmoqchi emas. Masala sudga oshirilgan.

KUNDALIK ESHITTIRISH

JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
  • G'azo
  • G'azo
  • Niderlandiyaga Ukrainadan yana 74 tobut bordi
  • Hindiston
  • Vatikan
  • Yapon muzeylarida
  • Tayvanda samolyot qulaganidan keyingi manzara
  • Xitoy
  • Germaniya
  • Italiya
  • Filippin
  • Kanada
  • Germaniya
  • San Diego, Kaliforniya shtati
Fotogalereya

Fotogalereya Tayvanda samolyot qulashi oqibatida 48 kishi halok bo'ldi

"TransAsia" havo yo'llariga qarashli samolyot yomon ob-havo tufayli Tayvanda qulab tushgan. Samolyot bortidagi 48 kishi halok bo'lgan, 10 kishi yaralangan. Halokat yerida yana besh kishi jarohatlangani aytilmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya BMT Xavfsizlik kengashi G'azoda otishmani zudlik bilan to'xtatishga chaqirdi

BMT Xavfsizlik kengashi Isroil va XAMASni o'zaro otishmani zudlik bilan to'xtatishga chaqiruvchi qaror qabul qildi. G'azoda ikki haftadan beri davom etayotgan havo hujumlarida 500 dan ziyod falastinlik halok bo'lgan, Isroil tomonidan esa bir necha askar o'lgan.
Fotogalereya

Fotogalereya Kunning suratlari - 20-iyul, 2014-yil

Kunning muhim voqealari va dunyoning turli burchaklaridagi manzara suratlarda.
Fotogalereya

Fotogalereya O'zbekistonlik ustalar Santa Fe xalqaro festivalida

Amerikaning Nyu-Meksiko shtatidagi Santa-Fe shahrida har yili o’tadigan usta hunarmandlar festivali (Santa Fe International Folk Art Market) nufuzli davra hisoblanadi. Unga taklif qilingan chevar, kashtado’z yoki sozandaning ijodi so’zsiz tan olinadi. Qaysi davlatda bo’lmasin ularning mahsuloti darrov qo’lma qo’l bo’lib ketadi. Bu yilgi yarmarkada O’zbekistondan 25 kishi qatnashdi - eng katta jamoalardan biri. 11-13-iyul kunlari o’tgan tadbirda ustalar bir-biri bilan tanishdi, tajriba almashdi, mahsulotini sotdi, yangi xaridor va hamkorlar topdi va vatanga daromad bilan qaytdi. Bu esa, deydi hunarmandlar, yangi imkoniyatlarga yo’l ochadi. Yangi ish o’rinlari, ta’lim dasturlari, mustaqil faoliyat, erkin nafas va yurt taraqqiyoti uchun hissa degani bu.
Fotogalereya

Fotogalereya MH17 - Ukraina osmonida urib tushirilgan samolyot qoldiqlari va bugungi manzara

Ukraina hukumati Rossiyani ikki kun oldin Donetskda urib tushirilgan yo’lovchi samolyot qoldiqlari orasidan ashyoviy dalillarni yo’q qilishda separatistlarga yordam berayotganlikda ayblamoqda. Malayziya havo yo’llariga tegishli samolyot ichida 298 odam bo’lgan. Hammasi o’lgan. AQSh hukumatining tasdiqlashicha, samolyot yerdan nishonga olingan.
Fotogalereya

Fotogalereya Isroil piyoda kuchlari G'azoda hujumlarni davom ettirmoqda

8-iyulda boshlangan operatsiyada hozirgacha 300 dan oshiq falastinlik o’lgan. Uch kundirki, Isroil kuchlari G'azo sektorida yuzlab manzillarni o'qqa tutmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Dunyo ahli Ukrainadagi fojeadan dahshatda, 295 odam halok bo'lgan

Yo'lovchilardan 173 nafari Niderlandiya, 44 kishi Avstraliya, 12 odam Indoneziya, shuningdek, Britaniya, Germaniya, Belgiya, Kanada, Yangi Zelandiya va Filippin fuqarolaridir. AQSh razvedka agentliklarining tasdiqlashicha, samolyot raketa bilan urib tushirilgan va aynan Ukraina sarhadidan turib nishonga olingan. Samolyot havoda portlagan. Ukraina qurolli kuchlari bunday vositaga ega emas, deydi Amerika rasmiylari. Gumon shuki, samolyotni o'qqa olganlar - rusparast bo'lginchilar.
Fotogalereya

Fotogalereya AQShga noqonuniy kirib kelayotgan muhojir bolalar

AQShning janubiy chegaralarida noqonuniy muhojirlar muammosi gumanitar inqiroz sifatida baholanmoqda. Chegarani kesib o'tganlar orasida 50 mingdan ortiq voyaga yetmagan bola bor. Ular mahalliy va federal hukumat uchun yangi muammolarni keltirib chiqarmoqda.

Interaktiv

SAYTGA KIRISHNING XAVFSIZ YO’LI