Shanba, 01-noyabr, 2014 Toshkent vaqti: 18:49

Markaziy Osiyo

O’zbekiston Qirg’iziston bilan chegara punktini yopgan

Multimedia

Audio
Ikki kundirki,  O’zbekiston Qirg’iziston bilan chegaradagi “Do’stlik” punktini yopgan. Ayni paytda bu joy o’z vataniga qaytayotganlar va tranzit yo’lovchilar uchun ochiq. O’sh va Andijon o’rtasidagi bu muhim punk yopilishidan mahalliy aholi jabr ko’rmoqda.


O’sh yaqinidagi “Do’stlik” xalqaro o’tkazish punktining yopilishi Qirg’iziston va O’zbekiston fuqarolari orasidagi bordi-keldi, shuningdek, tovar almashinuv jarayonini to’xtatib qo’ygan.

So’x anklavi atrofidagi mahalliy aholiga xizmat ko’rsatuvchi o’tkazish punktlarini hisobga olmagan, “Do’stlik” qirg’iz-o’zbek chegarasida faoliyat ko’rsatayotgan yagona o’tkazish maskani edi.

Jalol-Oboddagi “Spavedlivost”, ya’ni Adolat deb nomlangan inson huquqlari tashkiloti yetakchi mutaxassisi Abdumalik Sharipovning aytishicha, ikki mamlakat chegarasi xususida tushunmovchiliklar anchadan buyon davom etib kelmoqda. Bu hol aholini albatta bezovta qiladi.

“Qarindoshchilik rishtalariga putur yetmoqda, chegara bo’yi savdosiga ham. Chegara masalalarini siyosiylashtirilb yuborilishi odamni o’ylantiradi. Aylanib kelib, kasr-ziyoni oddiy xalqqa tegyapti”, - deydi Abdumalik Sharipov.  

Aytish joizki, qirg’iz-o’zbek chegarasida to’qqiz o’tkazish punkti mavjud bo’lib, ularning aksariyati O’zbekiston tashabbusi bilan yopilgan.

Kuzatuvchilarning aytishicha, bunga Qirg’izistondagi 2010-yilgi voqealar, o’lkadagi surunkali beqarorlik sabab bo’lgan. “Do’stlik” punkti uzoq muzokaralardan so’ng 2011-yil oxirida faoliyatini davom ettirgan.

Qirg’iziston Ichki ishlar vaziri Shamil Ataxanov “Do’stlik” punktining bu safargi yopilishini Qirg’iziston tomonidan So’x anklavi atrofidagi yetti o’tkazish punkti yopilishiga javob, deb baholagan.  

“Xalqaro tolerantlik uchun” jamoatchilik jamg’armasining Botken idorasi boshlig’i Robert Abazbekovning aytishicha, qirg’iz tarafi So’x atrofidagi chegaradan o’tish punktlari ochilishini o’zbek tomoni yetkazilgan ziyonni qoplashi, va qator boshqa shartlar bilan bog’lamoqda.

Suhbatdoshga ko’ra, chegarani yopish usuli jiddiy tadbirlardan bo’lib, unga qay bir ma’noda muzokara jarayonini tezlatish chorasi, deb qarash mumkin.

Ayni paytda tomonlarning bir-biriga nisbatan cheklov usullari qo’llashi vaziyatni chigallashtirishi ham mumkin, deydi ayrim kuzatuvchilar.

Aksar suhbatdoshlarning aytishicha, chegaradagi vaziyatni yumshatish, azaliy aloqalarni tiklash uchun qator tadbirlar lozim. Birinchi navbatda chegara chizig’ini aniqlash va xatlash jarayonini oxiriga yetkazish talab qilinadi.

Jalol-Oboddagi nodavlat tashkilot xodimi Abdumalik Sharipovga ko’ra, tomonlar chegarada o’rin olayotgan ziddiyatlarni qizishmay, ishchanlik ruhida hal qilishi darkor. Janjalli vaziyat bo’lsa ikki tomonlama komissiya tuzib, o’rganib xulosa chiqarish kerak.

“Aybdor shaxslar bo’lsa o’z jazosini olishi zarur. Qolaversa, anchadan beri o’rin olib kelayotgan chegarani aniqlash, oqin suvdan foydalanish kabi masalalarni yechish talab qilinadi”, - deydi u.

“Xalqaro tolerantlik uchun” jamg’armasi vakili Robert Avazbekov fikricha, tomonlar albatta muzokaralarga boradi.

“Ish olib borayotgan komissiyalar o’z tavsiyalarini beradi. Chegarani ko’p muddat hech kim yopib tura olmaydi, chunki qo’shni mamlakatlar bir-biri bilan yaxshi munosabatda bo’lishi kerak. Xohlaymizmi, xohlamaymizmi, resurslar, hududlar, odamlar orasidagi aloqalar yuzasidan bir-birimizga bog’liqmiz”, - deydi suhbatdosh.

Abazbekov fikricha, chegaradagi vaziyat faqatgina delimitatsiya va demarkatsiya jarayoniga bog’liq emas. Qolaversa, bir tomon ikkinchi tomon ishtirokisiz bu ishlarni yakunlay olmaydi.

Oddiy odamlar esa chegara masalalari tezroq hal etilishi, bordi-keldi oson bo’lishini orzu qiladi.
Mazkur forum yopiq.
Izohlar
     
Mazkur forumda izohlar yo'q, siz boshlab bering
JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
Otalar uyda, bola boqadi; onalar ishda - Today's dadsi
X
31.10.2014 22:03
Bugun ko'plab erkaklar uyda bola tarbiyasi bilan band, onalar esa ishlab pul topadi. Buning nimasi yomon, deya so'raydi "Amerika Ovozi" bilan gaplashgan amerikaliklar.

KUNDALIK ESHITTIRISH

JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
Fotogalereya

Fotogalereya Quddus: arab va yahudiylar orasida to'qnashuvlar

Quddusdagi al-Aqsa masjidi bugun qisman ochiq. Isroil politsiyasi chorshanba kuni inshootni butunlay yopib qo'ygach, Falastin ma'muriyati buni urush e'lon qilishga qiyoslagan edi. Hududda hafta boshida ro'y bergan otishmada avval isroillik ruhoniy jarohatlangan; ketidan politsiya falastinlik bir shaxsni otib o'ldirgan edi. To'polon ko'tarilmasligi uchun musulmon va yahudiylar uchun muqaddas sanalgan masjid va uning atrofini vaqtincha to'sib qo'ydik, deydi Isroil huquq-tartibot xodimlari. 50 yoshgacha bo'lgan erkaklar hududga hamon yo'latilmayapti. G'azoda hukmron HAMAS va Isroil o'rtasida shu yil ro'y bergan ikki oylik urush ortidan yahudiy va falastinliklar munosabati hanuz tarang. Ixtilof 21 mingdan ziyod odam, asosan, g'azolik tinch aholini hayotdan olib ketgan edi.
Fotogalereya

Fotogalereya Burkina Fasoda xalq isyon ko'tardi, prezident ishdan ketdi

G'arbiy Afrikadagi davlat, Burkina Fasoda prezident Bleyz Kompraore 27 yillik boshqaruvdan keyin ishdan ketdi. Mamlakatda o'n minglab odamlar namoyishga chiqib, rahbarning iste'fosini talab qilayotgan edi. Chiqishlar qonli tus olgach, kecha armiya parlamentni tarqatib yuborib, muvaffaq hukumat tuzilishini ma'lum qilgan. 1987-yildan beri Burkina Fasoni boshqarayotgan Kompraore sal oldin parlamentda yangi qonunni olg'a surib, hokimiyatda uzoqroq qolishni ko'zlayotgan edi. Omma bundan norozi bo'lib isyon ko'targan. Sobiq rahbar hozir qayerda ekani, o'rniga kim tayinlanishi hali ma'lum emas. Ayrim manbalarda general Luame Loug vaqtli hukumatga bosh bo'lishi mumkin deyilmoqda. Kecha, payshanba kuni poytaxt Uagaduguda odamlar parlamentga o't qo'yib, boshqa davlat idoralariga bostirib kirgan. Politsiyaning aytishicha, o'lganlar va yaradorlar bor. Xalqni tinchlantirish uchun rasmiylar parlamentda olg'a surilgan konstitutsion o'zgarishlarni va bir necha soat oldin e'lon qilingan favqulodda holatni bekor qildi. Birlashgan Millatlar Tashkiloti Bosh kotibi Pan Gi Mun G'arbiy Afrikadagi bu davlatda vaziyatni xavotir bilan kuzatayapmiz, deydi. Bosh kotib tomonlarni tinchlanishga va zo'ravonlikdan tiyilishga chaqirmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Peshmerga kuchlari Kobaniga yetib keldi

Iroq Kurdistonidan peshmerga jangchilarining bir qismi Suriyaning Kobani shahriga yetib borgan. Ular "Islomiy davlat" jangari guruhiga qarshi kurashda mahalliy kurdlar va xalqaro koalitsiyaga yordam beradi.
Fotogalereya

Fotogalereya Gavayi vulqoni aholi turar joylariga yetib keldi

Gavayida otilib chiqqan vulqon lavalari bir necha hafta o'tib Paxoa shaharchasiga yetib keldi. Sekin harakatlanayotgan lava "daryosi" yo'lda uchragan har qanday narsani kuydirib kulga aylantirmoqda. Shaharcha aholisi xavfsiz joyga evakuatsiya qilingan.
Fotogalereya

Fotogalereya Ebolaga qarshi global kurash

Dunyo bo'ylab Ebolaga qarshi kurash choralari kuchaytirilmoqda. Eboladan ogohlik oyligi doirasida turli mamlakatlarda xavfli kasallikka qarshi tayyorgarlik mashg'ulotlari o'tkazilmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Afg'onistondagi missiya nihoyasiga yetayapti

Afg'onistonning Hilmand viloyatidagi yirik harbiy baza mahalliy armiya nazoratiga o'tdi. AQSh va Britaniya qo'shinlari missiyani yakunlab, o'lkani tark etishga hozirlik ko'rmoqda. 2015-yilda Afg'onistonda 12 ming xorijiy askar qoladi.
Fotogalereya

Fotogalereya Suriya va Iroq

G'arb qo'llab-quvvatlovini olgan kurd jangchilari Turkiya orqali Suriyaga 1300 safdoshini jo'natishga hozirlik ko'rayapti. Iroqda va Suriyada janglar davom etmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Turkiya kurdlari qo'shni davlatdagi urushda o'lgan elatdoshlariga motam tutmoqda

Suriyaning Kobani shahri bir necha kundan beri jang maydoni. "Islomiy davlat" bilan qonli urush ketmoqda.
Fotogalereya

Fotogalereya Kanada parlamentida otishma, Ottavadan suratlar

Kanada poytaxtida urush qahramonlariga qo'yilgan yodgorlik oldida turgan askar otib ketilgan. Bu inshoot yaqinidagi parlament binosi ham xavf ostida degan ogohlantirishdan keyin evakuatsiya ishlari boshlangan. Harbiy soqchini nishonga olgan shaxs parlament tomon qochdi, deydi guvohlar. Imoratdan o'q ovozlari eshitilgan. Askarni otgan odam politsiya o'qidan o'lgan. Yaralangan askar ham kasalxonada jon bergan.

Interaktiv

SAYTGA KIRISHNING XAVFSIZ YO’LI