Dushanba, 21-aprel, 2014 Toshkent vaqti: 09:57

Xalqaro

Dunyo bo'ylab oziq-ovqatning yarmi isrof qilinadi

Multimedia

Audio
Matn hajmi - +
Amerika Ovozi
Dunyo bo’ylab ishlab chiqariladigan oziq-ovqat mahsulotlarining deyarli yarmi axlatga tashlanadi. Britaniyadagi Mexanika muhandisligi institutining yangi hisobotiga ko’ra, isrofgarchilikni kamaytirish orqali och-nahor yurganlar qornini bemalol to’ydirish va hatto kelajakdagi ehtiyojlarni ham qondirish mumkin. 


Dunyo bo’ylab yiliga to’rt milliard tonna oziq-ovqat ishlab chiqariladi. Uning uchdan bir qismi, ba’zi yillarda esa yarmi axlatga tashlanadi. Bu Mexanika muhandisligi institutining yangi tahlilnomasida keltirilgan raqamlar.

Izlanish mualliflaridan biri Kolin Braunning bildirishicha, bugun oziq-ovqat qayerda yetishtiriladi, qayerga olib borib iste’mol qilinadi, buni aniqlash qiyin emas.
  
“Yegulik tez buziladi, shuning uchun uni quruq va sovuq joyda saqlash kerak. Bir joydan boshqa joyga iloji boricha tezroq olib borish zarur. Infratuzilma, ya’ni temir yo’llari yoki kemalar bo’lmasa, mahsulot isrof bo’lishi aniq”, - deydi olim.

Rivojlangan mamlakatlar, xususan Yevropa va Qo’shma Shtatlarda fermerlik xo’jaliklari samarali ishlaydi. Yetishtirilgan mahsulotning xaridorga imkon qadar tezroq yetkazilishi ta’minlangan. Shunga qaramay millionlab tonna oziq-ovqat iste’mol qilish muddatigacha sotilmay, axlatga tashlanadi, ayrim hollarda hatto do’kon rastalariga yetib bormaydi.

“Supermarketda sotilishi uchun mahsulot juda yuqori talablarga javob berishi kerak. Uning ko’rinishi, ta’mi va foydasidan ham muhimroq. Eng asosiy mezon shu desak mubolag’a bo’lmaydi. Ko’rimsiz mahsulot ko’pincha tashlab yuboriladi”, - deydi izlanish muallifi.

Bunda do’konlarning aybi yo’q, deya qo’shadi Britaniya chakana savdo uyushmasidan Richard Dodd:

“Aslida Yevropa Ittifoqida qabul qilingan marketing qoidalari shunaqa. Chakana savdo sohasi vakillari talablar yumshatilishini so’rab keladi. Biz bunga qisman erishdik ham. Masalan, 2009-yilda 26 mahsulot turi ro’yxatdan olib tashlandi”, - deydi Dodd. 

Tahlil xulosalari ko’plarga ma’qul keldi, xususan rivojlanayotgan mamlakatlarga yordam ajratuvchi tashkilotlarga. Axir hujjatda e’tibor millionlab odamlar ocharchilikda yashayotgan bir paytda oziq-ovqatning uvol bo’lishiga qaratilgan.   

“Bolalarni asrang” xalqaro tashkilotiga ko’ra, aslida har bir bola qornini to’yg’azish uchun yegulik yetarli. Lekin yiliga 2,3 million yosh bola ochlikdan o’ladi.

“O’zim ovqat yesammikan, bolamga yedirsammikan, deb kun ko’radigan oilalar ko’p. Hech kim bunday yashamasligi kerak,” - deydi tashkilot rahbari Brendan Koks.

Oziq-ovqat mahsulotlarini yetishtirish uchun katta miqdorda yer, energiya va o’g’it talab qilinadi. Hisobotda bunga ham e’tibor qaratilgan.

Ijobiy xulosalardan biri shuki, deydi hisobot mualliflari, hozirda shu qadar ko’p oziq-ovqat isrof bo’layaptiki, u bilan butun dunyo ahli qornini bemalol to’ydirish mumkin, hatto aholi ko’payishini inobatga olganda ham. Demak, o’rmon va daraxtlarni kesib, qo’shimcha ekin ekishga hojat yo’q.
  
2075-yilga borib sayyoramiz aholisi 9,5 milliardga yetadi. Insoniyatning tobora oshib borayotgan ehtiyojlarini qondirishning oddiy bir yo’li –isrofgarchilikka chek qo’yishdir.
Mazkur forum yopiq.
Izohlar
     
Mazkur forumda izohlar yo'q, siz boshlab bering
JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
Ukraina inqirozi va jahon iqtisodiyotii
X
20.04.2014
Ukrainada ziddiyatlar kuchaymoqda. Shunga qaramay, xalqaro hamjamiyat tomonidan va’da qilinayotgan yordam miqdori ham oshmoqda. Ayni paytda Rossiya va Ukraina o’rtasidagi ixtilofdan har ikki mamlakat iqtisodiyoti ham zarar ko’rmoqda.

KUNDALIK ESHITTIRISH

JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
Fotogalereya

Fotogalereya Ukrainadan suratlar

Sharqdagi to'qnashuvlarda o'lganlar, jarohat olganlar bor.
Fotogalereya

Fotogalereya Boston fojiasini eslab

O'tgan yilning 15-aprelida 25 mingga yaqin kishini bir joyga to'plagan marafon paytida yuz bergan portlash uch kishini hayotdan olib ketgan va 260 dan ortiq odam jarohatlangan edi.
Fotogalereya

Fotogalereya Nigeriyada qonli kun

Fotogalereya

Fotogalereya Ukrainadan suratlar

Fotogalereya

Fotogalereya Vashingtonda olcha gulladi

Har yili aprel oyida Vashington shahri olcha gullari bilan burkanadi. Bir asr muqaddam Yaponiya tomonidan hadya qilingan ko’chatlar bugun Vashingtonning ramziy ko’rkiga aylangan. Olchaning gullash mavsumi har yili 10 kuncha davom etadi. Yilning bu davrida Vashington sayyohlar bilan to’ladi. Chunki ayni shu kunlarda poytaxt Olcha guli festivalini tashkil qiladi. Vashington bo’ylab yapon madaniyati kunlari o’tkaziladi. Musiqa va raqs, me’morchilik san’ati, urf-odatlar, kinolar namoyish etiladi. Yapon tili va adabiyoti ham targ’ib qilinadi. Yaponiyadan mehmonlar kelib, sahnada amerikaliklarni xushnud qiladi. Ikki xalq san’atini ifodalovchi asarlar namoyish etiladi.
Fotogalereya

Fotogalereya Janubiy Afrika Respublikasi notinch

BMT Xavfsizlik Kengashi tobora notinch Janubiy Afrika Respublikasiga keng ko’lamli tinchlikparvar qo’shin safarbar etadi. Salkam 12 ming kishilik missiya tinch aholini himoya qilib, insonparvarlik yordami qatnovini ta’minlaydi. Mamlakatda mazhablararo adovat va zo’ravonlik minglab odamlarni hayotdan olib ketdi. Afrikalik olti ming va fransiyalik ikki ming qo’shin tinchlikni saqlay oladi, deydi BMT rasmiylari. Xalqaro qo’shinlar 15-sentabrda ishga kirishadi. AQShning BMTdagi elchisi Samanta Pauer shu hafta Markaziy Afrika Respublikasida bo’ldi. Qo’shma Shtatlar Afrika ittifoqi qo’shinlarini qo’llab quvvatlaydi; jahon hamjamiyati bu davlatga dadilroq yordam berishi lozim, deydi elchi. BMT, xususan, Markaziy Afrika Respublikasida 19 ming musulmon hayoti jiddiy tahdid ostida va ular mamlakatning xavfsiz hududlariga yoki xorijiy davlatga ko’chirilishi kerak, deya ogohlantiradi. Nasroniy jangarilar musulmon aholiga qarshi qonli hujumlarni boshlagandan beri o’n minglab musulmon poytaxtni va g'arbiy viloyatlarni tark etgan. Ayrim mahalliy rasmiylarning aytishicha, aholini ko’chirish choralari ixtilofni yanada kuchaytirib, mamlakatni parchalab yuborishi mumkin.

Interaktiv

SAYTGA KIRISHNING XAVFSIZ YO’LI