Yakshanba, 20-aprel, 2014 Toshkent vaqti: 15:47

Madaniyat

"Linkoln" - Spilbergning yangi filmi

Daniel Dey-Luis Avram Lincoln rolida
Daniel Dey-Luis Avram Lincoln rolida
Matn hajmi - +
Amerika Ovozi
Gollivud kino ustasi Stiven Spilberg yaratgan yangi film “Linkoln” (Lincoln) deya nomlanib, AQShning 16-prezidenti siymosiga yaqindan nazar tashlaydi. Avraam Linkoln Amerika davlatchiligini, uning birligini saqlab qolgan lider sifatida tarixga kirgan.


Quldorlikka chek qo’yish uchun Linkoln qanday to’siqlar bilan yuzlashgani haqida “Raqiblar yig’ini” degan kitob bor. Kartina ko’p jihatdan unga asoslanadi.

Filmni tomosha qilar ekansiz, uni bevosita bugungi siyosiy muhitga qiyoslaysiz. Partiyabozlik, mafkuraviy to’qnashuv, buyuk kelajak ustida keskin bahslar…

“Insoniyat taqdiri, uning qadri haqida gap ketmoqda. Butun jahon bizni tomosha qilib turibdi. Bugungacha ko’p qon to’kildi. Arziydimi shunga? Bas qilish kerak buni!”
 
1865-yilning yanvar oyi… Fuqarolar urushi tugashi uchun asosiy shart, prezident Linkolnning talabi -  quldorlikka chek qo’yish.

Vilyam Siuard, Davlat kotibi, bunga qarshi.
 
“Kongress bilan olishishdan ne foyda? Ular baribir bu talabga ko’nmaydi. Qonunchilar 10 oy oldin bu taklifga bir ovozdan yo’q degan edi axir. Yana yutqazamiz”.
 
Linkoln shaxs sifatida shu paytgacha bu qadar chuqur tasvirlanmagan.
 
Amerikaliklar faxr bilan tilga oladigan prezident u. Ko’plab filmlar ishlangan u haqda. Buyuk lider gavdalanadi ularda.
 
1939-yilda chiqqan mana bu kartinada yosh Linkolnni ko’rasiz.
 
Spilberg nazarida, u - boshqacha.   

“Men prezidentni real tasvirlashga urindim. Ishiga asoslandim, rasmiga emas”. 
 
Linkoln birinchi quldorlikka, keyin esa urushga barham beradi.

Sal o’tmay u Vashingtondagi mana bu teatrda o’tib o’ldirilgan. Bugun bu yer muzey. Tarixchi Erik Martin Linkoln uzoqni ko’zlab ish yuritgan, deydi. 
 
“Uning eng oliy maqsadi Amerikani saqlab qolish bo’lgan. Ittifoq parchalanib ketmasligi uchun quldorlikka chek qo’yish kerakligini tushunib yetgan. Erkinlik birlikka yetaklaydi deya ishongan. Jamiyatni orqaga tortayotgan illat qulchilik ekanini ochiq tan olgan u”.
 
“Linkoln” filmi prezident umrining oxirgi to’rt oyini tasvirlaydi.
 
Kapitoliydagi siyosiy janglar, Kongressda kechgan tinimsiz bahs-munozaralar bugunni eslatadi.
 
Filmdan:

Davlat kotibi Siuard: “Prezident zinhor bilmasin… Rozi qilamiz sizni”. 
 
Janob Leytem: “Rozi qilish uchun haq to’lash kerak, pul…”.
 
Davlat kotibi Siuard: “Biz pora bermaymiz. Bu qonunga xilof”
 
Janob Bilbo: “Kongressmenga pora berish man etilmagan. Pora ular uchun tirikchilik."
 
Janob Shell: “Qonunni yoqlab ovoz bergan demokratlarga yuqori lavozimlardan joy ajratamiz.”


Siyosiy nayranglar, parda ortidagi kelishuvlar…  
 
Tommi Li Jouns kongressmen Teaddeus Stevens rolida:
“Inson borki teng yaratilgan deysiz… Ogayodan kelgan mana bu sassiq odamlarga qarab, bunga qanday ishonish mumkin. Ular bizning tengimiz emas axir!”

 
Kartinada Linkolnning shaxsiy hayoti ham ochib beriladi. Ruhan kasal rafiqasi, farzandlari ko’z oldingizda namoyon bo’ladi. Bosh roldagi Daniel Dey-Luis Avram Linkolnni o’ynayman deb hech o’ylamagan. Lekin uning ijrosiga qarab, bu obrazda boshqa hech bir aktyorni tasavvur qilolmaysiz.
 
Linkoln:
“Yevklid o’z kitobida yozganidek: “haqiqat bu rad etib bo’lmaydigan narsa. Ikki ming yillik asar hayot qonunlarini o’z ichiga oladi. Haqiqat shuki, hammamiz tengmiz, hech kim bir-biridan kam emas biror jihatdan”.  
 
Daniel Dey-Luis:
“Linkoln ochiqchehra, ichida kiri yo’q odam bo’lgan. Samimiy siyosatchi bo’lgan. Uning tarjimai holi, shaxsiyati bilan tanishar ekanman, shuni kashf etdim. Meni lol qoldirdi… Juda og’ir, xavfli damlar bo’lgan, lekin Linkoln qo’rqinch hissini bilmagan. Oq Uy eshiklari hamma uchun ochiq bo’lgan”.

Linkolnning asl ovozi tarixiy audiolarda saqlanib qolgan va aktyor o'z ovozini unga moslagan.
 
Spilberg uning yangi kartinasi “Oskar” oladi degan umidda. Lekin eng muhimi, deydi u, tomoshabinni rozi qilsin, unga yangi bilim bersin, tasavvurini boyitsin.

"Linkoln" - Stiven Spilbergning yangi filmi/Lincoln i
X
02.12.2012
Gollivud kino ustasi Stiven Spilberg yaratgan yangi film "Linkoln" deya nomlanib, AQShning 16-prezidenti siymosiga yaqindan nazar tashlaydi. Avraam Linkoln Amerika davlatchiligini, uning birligini saqlab qolgan lider sifatida tarixga kirgan. Quldorlikka chek qo'yish uchun Linkoln qanday to'siqlar bilan yuzlashgani haqida "Raqiblar yig'ini" degan kitob bor. Kartina ko'p jihatdan unga asoslanadi. Filmni tomosha qilar ekansiz, uni bevosita bugungi siyosiy muhitga qiyoslaysiz. Partiyabozlik, mafkuraviy to'qnashuv, buyuk kelajak ustida keskin bahslar…


Amerika tarixidan... Emancipation Proclamation 150 yearsi
X
15.11.2012
Amerikani Amerika qilgan hujjatlardan biri 150 yil oldin imzolangan. 1862-yilda ittifoq va konfederatsiya qo'shinlari, ya'ni qulchilikni bekor qilish tarafdori Shimol va quldorlar makoni Janubga qarashli kuchlar Merilend shtatida to'qnashadi. Bu Amerika fuqarolar urushidagi eng muhim janglardan biri bo'lgan. Bu davlat tarixida burilish yasagan kun. Chunki jangdan besh kun o'tib, prezident Avraam Linkoln quldorlikka barham bergan Ozodlik bayonotini chiqargan. 1865-yilga borib, urush tugaydi. AQSh konsitutsiyasiga kiritilgan 13-o'zgartirishga binoan, o'sha yildan e'tiboran, odamlarni qul sifatida ishlatish, pullash jinoyat deb belgilangan. Lekin bu illatdan butkul ozod bo'lish uchun yillar, o'nlab yillar kerak bo'ldi. Bugun Amerika qora tanli rahbar qo'lida, biroq irqchilik va diskriminatsiya tingan desak xato bo'ladi. O'sha qullarning bugungi avlodlari yangi zamonlar kelganini tan oladi, yurtdoshlarini tarixni unutmaslikka chorlaydi.
Mazkur forum yopiq.
Izohlar
     
Mazkur forumda izohlar yo'q, siz boshlab bering
JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
AQShda farzand boqib olgan o'zbekistonlik ona bilan suhbat- Boston, Massachussetts shtatii
X
19.04.2014
Boston va uning atrofida o'zbeklar boshqa katta shaharlarga qaraganda unchalik ko'p emas. Dunyoning bu qismlariga asosan talabalar kelib ketadi. Lekin bugun o'zbekistonlik oilalar yetib bormagan joy yo'q.

KUNDALIK ESHITTIRISH

JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
Fotogalereya

Fotogalereya Ukrainadan suratlar

Sharqdagi to'qnashuvlarda o'lganlar, jarohat olganlar bor.
Fotogalereya

Fotogalereya Boston fojiasini eslab

O'tgan yilning 15-aprelida 25 mingga yaqin kishini bir joyga to'plagan marafon paytida yuz bergan portlash uch kishini hayotdan olib ketgan va 260 dan ortiq odam jarohatlangan edi.
Fotogalereya

Fotogalereya Nigeriyada qonli kun

Fotogalereya

Fotogalereya Ukrainadan suratlar

Fotogalereya

Fotogalereya Vashingtonda olcha gulladi

Har yili aprel oyida Vashington shahri olcha gullari bilan burkanadi. Bir asr muqaddam Yaponiya tomonidan hadya qilingan ko’chatlar bugun Vashingtonning ramziy ko’rkiga aylangan. Olchaning gullash mavsumi har yili 10 kuncha davom etadi. Yilning bu davrida Vashington sayyohlar bilan to’ladi. Chunki ayni shu kunlarda poytaxt Olcha guli festivalini tashkil qiladi. Vashington bo’ylab yapon madaniyati kunlari o’tkaziladi. Musiqa va raqs, me’morchilik san’ati, urf-odatlar, kinolar namoyish etiladi. Yapon tili va adabiyoti ham targ’ib qilinadi. Yaponiyadan mehmonlar kelib, sahnada amerikaliklarni xushnud qiladi. Ikki xalq san’atini ifodalovchi asarlar namoyish etiladi.
Fotogalereya

Fotogalereya Janubiy Afrika Respublikasi notinch

BMT Xavfsizlik Kengashi tobora notinch Janubiy Afrika Respublikasiga keng ko’lamli tinchlikparvar qo’shin safarbar etadi. Salkam 12 ming kishilik missiya tinch aholini himoya qilib, insonparvarlik yordami qatnovini ta’minlaydi. Mamlakatda mazhablararo adovat va zo’ravonlik minglab odamlarni hayotdan olib ketdi. Afrikalik olti ming va fransiyalik ikki ming qo’shin tinchlikni saqlay oladi, deydi BMT rasmiylari. Xalqaro qo’shinlar 15-sentabrda ishga kirishadi. AQShning BMTdagi elchisi Samanta Pauer shu hafta Markaziy Afrika Respublikasida bo’ldi. Qo’shma Shtatlar Afrika ittifoqi qo’shinlarini qo’llab quvvatlaydi; jahon hamjamiyati bu davlatga dadilroq yordam berishi lozim, deydi elchi. BMT, xususan, Markaziy Afrika Respublikasida 19 ming musulmon hayoti jiddiy tahdid ostida va ular mamlakatning xavfsiz hududlariga yoki xorijiy davlatga ko’chirilishi kerak, deya ogohlantiradi. Nasroniy jangarilar musulmon aholiga qarshi qonli hujumlarni boshlagandan beri o’n minglab musulmon poytaxtni va g'arbiy viloyatlarni tark etgan. Ayrim mahalliy rasmiylarning aytishicha, aholini ko’chirish choralari ixtilofni yanada kuchaytirib, mamlakatni parchalab yuborishi mumkin.

Interaktiv

SAYTGA KIRISHNING XAVFSIZ YO’LI