Chorshanba, 17-sentyabr, 2014 Toshkent vaqti: 02:27

Markaziy Osiyo

Faollar: Paxta bolalarsiz terilmaydi, hukumat kimni laqillatmoqchi?

Multimedia

Audio
O’zbekiston paxta terimiga hozirlanmoqda. Ma’lumotlarga ko’ra, hukumat bu yili hasharchilar va talabalar ishtirokini yanada kengaytiradi. Ayni paytda markazdan viloyatlarga yo’llangan komissiya paxta dalalarida ular uchun yaratilayotgan shart-sharoit bilan tanishmoqda.

O’quvchilar bu mavsumda ham asosiy ish kuchi bo’lishi kutilmoqda. Lekin Bosh vazir Shavkat Mirziyoyev xalq ta’limi bo’limlariga bolalar mehnatini taqiqlash haqida buyruq berib, bu qonunga zid ekanini eslatgan. Vaziyatni kuzatib turgan faollar nazarida bu shunchaki ko’zbo’yamachiik.

Bir necha yildirki paxta terimi boshlanishidan avval O’zbekiston hukumati maktab o’quvchilarini paxtaga jalb etishni taqiqlovchi qaror qabul qiladi. Biroq paxta terimi boshlanishidan bir oz o’tib, yana shu hukumat  topshirig’iga ko’ra, o’quvchilar ommaviy tarzda paxta terimiga olib chiqiladi.

Hukumat o’quvchilar uchun terimning kundalik rejasini belgilaydi. Maktab direktorlaridan har bir terimchi, ya’ni o’quvchi yuzasidan keskin hisobot talab qilinadi. Rahbariyat paxtaga chiqmagan o’quvchilar jazolanishi haqida ogohlantiradi.

O’quvchilar uch oycha paxta dalasida ishlaydi. Maktablar, bog'cha va, hatto, omborxonalar yotoqxonaga aylanadi. Masalani o’rgangan tashkilotlar hisobicha, har yili 2 milliondan oshiq o’quvchi terimga jalb qilinadi.

Toshkentdan xalq ta’limi bo’limlariga berilgan ogohlantirish, deydi bolalalar mehnati yuzasidan monitoring o’tkazib kelayotgan huquq himoyachilari, xo’jako’rsinga qilinayotgan harakat.

Paxta va majburiy mehnat/Malik Mansur
Paxta va majburiy mehnat/Malik Mansuri
|| 0:00:00
...
 
🔇
X


O’zbekiston inson huquqlari jamiyatining Qashqadaryo viloyatidagi faoli Gulshan Qorayeva:

“Ehtimol hukumat paxta boykotidan qutulmoqchidir, lekin bolalarsiz paxta terib olinishini tasavvur etish qiyin. Bundan tashqari, sharoit og’ir. Ko’plab oilalar bolalarini o’zlari ham chiqarishi mumkin. Chiqarmaymiz degan bilan ham, busiz iloji yo’q. Ayrim fermerlar biz paxtani o’zimiz termoqchimiz desa, bunga ham ruxsat berishmaydi. Lekin ayrim paxtakorlar yordamchilarsiz hosilni terib olish mumkin emasligini aytishadi”.

O’zbekiston uchun paxta strategik xomashyo. Oq oltin, davlat buyurtmasiga ko’ra, fermerlar zimmasiga majburan yuklanadi. Mamlakatda 3 million tonnaga yaqin paxta yetishtiriladi. Terim mashinalari juda oz. Hosil, asosan, o’quvchilar va davlat byudjetidagi xodimlar tomonidan qo’lda teriladi.

Janubiy viloyat bo’lmish Qashqadaryoda 20-avgustdan paxta terimi boshlanadi. Mahalliy manbalarning “Amerika Ovozi”ga aytishicha, ayni paytda davlat korxonalari ishchilari, shu jumladan, o’qituvchilarni safarbar etish uchun tayyorgarlik avjida.

O’zbekiston inson huquqlari  jamiyati rahbari Abdujalil Boymatov fikricha, hukumat turli buyruqlarni dunyo ahlini laqillatish uchun berayapti, xolos.

“O’zbekiston hukumati bolalar mehnatini taqiqlovchi xalqaro konvensiyalarni imzolagan. Xalqaro hamjamiyat oldida mas’uliyati bor… Aslida esa o’quvchilar yana paxtaga olib chiqiladi. Bu qaror faqat xalqaro jamoatchilikni aldash uchun... Hozir o’quvchilarni paxtaga olib chiqish uchun yuz foiz tayyorgarlik ketayapti. Buni Mirziyoyev ham, boshqalar ham aytishmaydi. Bu ma’lumot o’qituvchilar va tibbiyot xodimlaridan olingan faktlar”.

O’zbekistonda bolalarning majburiy mehnatga jalb qilinishi xalqaro miqyosda keskin tanqidga uchrab keladi. AQSh va Yevropa Ittifoqida norozilik namoyishlari bo’lib o’tgan.
Vatanidan siyosiy bosim ostida chiqib ketgan huquq himoyachilari va muxolifatchilar xalqaro jamoatchilik e’tiborini O’zbekistondagi holatga qaratishga urinib keladi.

Bu tashabbuslar G’arbda paxta mahsuloti bilan ishlovchi bir necha yirik shirkatlar tomonidan quvvatlanadi. Ko’plab kompaniyalar bolalar mehnati evaziga terilayotgan o’zbek paxtasi va undan tayyorlangan mahsulotlardan voz kechgan.

O’zbekiston paxta eksporti bo’yicha dunyoda yetakchi o’rinda tursa-da, deydi tanqidchilar, bu mahsulotdan kelayotgan daromad fermerlar va terimchilarga yetib bormaydi.
Mazkur forum yopiq.
Izohlar
     
Mazkur forumda izohlar yo'q, siz boshlab bering
JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
Markaziy osiyoliklar Koloradoda. 3-qism. Central Asian family in Coloradoi
X
16.09.2014 19:47
Kolorado shtatidan turkum hikoyalamizni davom ettiramiz. Bugun sizni bu shtatda 11 yildan beri yashayotgan bir oila bilan tanishtiramiz. Asli tojikistonlik, O’zbekistonda yetti yil hayot kechirgan bu oila Amerikada muvaffaqiyatga erishgan immigrantklarga namuna.

KUNDALIK ESHITTIRISH

JavaScript ingiz o'chiq yoki Adobe Flash Player eskirgan. Yangisini mana bu yerdan olsangiz bo'ladi.
  • Ukraina Parlamenti deputatlari sharqiy Ukrainaga kengroq avtonomiya berish haqidagi qonunni qabul qilgach, milliy madhiyani kuylamoqda, 16-sentabr, 2014-yil, Kiyev, Ukraina.
  • Ukrainalik ko'ngilli askarlar Mariupol shahri yaqinida harbiy tayyorgarlikdan o'tmoqda, 15-sentabr, 2014-yil.
  • Ukrainaning "Azov" ko'ngillilar batalyoni askarlari frontdan qaytmoqda, 15-sentabr, 2014-yil.
  • Urushdan qaytgan ko'ngilli askarlar yaralangan sheriklari yonida, 15-sentabr, 2014-yil.
  • "Azov" ko'ngillilar batalyoni askari qallig'i bilan, 15-sentabr, 2014-yil.
  • Luganskda ikki qiz rossiyaparast isyonchilar bilan suratga tushmoqda, 14-sentabr, 2014-yil.
  • Luganskda ko'ngillilar aholiga oziq-ovqat ulashmoqda, 14-sentabr, 2014-yil.
  • Yaqinda Rossiya tarkibiga qo'shib olingan Qrimda aholi mahalliy parlament saylovlarida qatnashmoqda, 14-sentabr, 2014-yil, Simferopol, Qrim.
Fotogalereya

Fotogalereya Sharqiy Ukrainaga kengroq avtonomiya berish haqida qonun qabul qilindi

Ukraina parlamenti sharqiy Ukrainaning Lugansk va Donetsk viloyatlariga kengroq avtonomiya berish haqida qonun qabul qildi. Rossiyaparast isyonchilar bilan davom etayotgan urushni to'xtatish maqsadida qabul qilingan ushbu qonun viloyatlarga bir qator siyosiy, madaniy va iqtisodiy erkinlik taqdim etib, ularning Rossiya bilan yaqin aloqa o'rnatishiga ruxsat beradi.
Fotogalereya

Fotogalereya Shotlandiyada mustaqillik uchun referendum bo'lib o'tadi

18-sentabr kuni Shotlandiyada Buyuk Britaniya va Shimoliy Irlandiya birlashgan qirolligi tarkibidan chiqish to'g'risida umumxalq referendumi bo'lib o'tadi. Agar unda aksariyat qatnashchilar qirollikdan ajrab chiqish uchun ovoz bersa, xaritada Shotlandiya deb ataluvchi yangi mustaqil davlat paydo bo'ladi.
Fotogalereya

Fotogalereya Shanxay-6 Dushanbeda uchrashdi, tafsilotlar fotolarda

Xitoy, Rossiya, O'zbekiston, Qozog'iston, Qirg'iziston va Tojikiston a'zo Shanxay hamkorlik tashkiloti Dushanbeda 11-12 sentabr kunlari yillik sammitini o'tkazdi. Asosiy mavzu Ukraina bo'ldi va muhokama yopiq eshiklar ortida o'tdi. O'zbekiston rahbarining pozitsiyasi: Ukraina va Rossiya mojarosi bevosita, ikki tomonlama muzokara asosida hal etilishi kerak.
Fotogalereya

Fotogalereya Amerika 11-sentabr xurujlari va qurbonlarni xotirlamoqda

2001-yilning 11-sentabrida amalga oshirilgan terror hujumlari uch mingga yaqin odamni hayotdan olib ketgan.
Fotogalereya

Fotogalereya O'zbekistonning Vashingtondagi elchixonasida Mustaqillik kuniga bag'ishlangan qabul marosimi

9-sentabr kuni Vashingtondagi O'zbekiston elchixonasida Mustaqillik kuniga bag'ishlangan tadbir bo'lib o'tdi.
Fotogalereya

Fotogalereya AQSh Davlat kotibi Jon Kerri Iroqqa keldi

AQSh Davlat kotibi Jon Kerri Yaqin Sharqqa uyushtirgan safari doirasida Iroqqa ham tashrif buyurdi. Uchrashuvlarda "Islomiy davlat" jangari guruhiga qarshi olib borilayotgan kurash asosiy mavzu bo'ldi. Kerri Iroqning yangi Bosh vaziri Haydar al-Abadiy bilan uchrashayotgan yuqori martabali ilk AQSh rasmiysidir.
Fotogalereya

Fotogalereya Iroq parlamenti yangi bosh vazirni tanladi

Davlat kotibi Jon Kerri Iroq parlamentining yangi hukumat tarkibini ma'qullash qaroridan mamnun. Jangarilarga qarshi kurash yo'lida ham bu muhim qaror, deydi diplomat.
Fotogalereya

Fotogalereya Sharqiy Ukrainada zo'ravonlik tinmagan, ammo tinchlik sulhi hanuz amalda

Sharqiy Ukrainada zo'ravonlik holatlari uchrashda davom etmoqda. Shunga qaramay, rasmiy Kiyev va isyonchilar o'rtasida kelishilgan tinchlik sulhi hanuz amalda.

Interaktiv

SAYTGA KIRISHNING XAVFSIZ YO’LI